Research Article

Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm

Volume: 5 Number: 1 June 30, 2025
EN TR

Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm

Abstract

Bu çalışma, sürdürülebilir yerel kalkınmanın temel unsurlarından biri olan Ürün Uzayı (Product Space) yaklaşımını ve bu yaklaşımın bölgesel rekabetçilikle ilişkisini incelemektedir. Sürdürülebilir kalkınma; ekonomik, sosyal ve çevresel boyutları bütüncül bir şekilde ele alarak, mevcut kuşakların refahını sağlarken gelecek kuşakların ihtiyaçlarını riske atmamayı hedeflemektedir. Bu çerçevede yerel kalkınma stratejileri; bölgesel ekonomik büyümeyi teşvik etmek, toplumsal eşitsizlikleri azaltmak ve doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımını desteklemek açısından kritik bir öneme sahiptir. Ürün Uzayı yaklaşımı, bir ekonominin mevcut üretim yapısını analiz ederek, gelecekte hangi ürün gruplarına yönelmesinin mümkün olduğunu ortaya koyan analitik bir çerçeve sunmaktadır. Bu yöntem, ekonomik çeşitliliğin artırılmasına katkı sağlayarak sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşmayı kolaylaştırmaktadır. Çalışmada Harvard Üniversitesi Growth Lab, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerinden yararlanılarak Türkiye’ nin üretim ve ihracat yapısı incelenmekte; sanayi politikalarının hangi sektörlerde yoğunlaştırılması gerektiği tartışılmaktadır. Elde edilen bulgular, Türkiye’ nin uluslararası rekabet gücünü artırabilmesi için yüksek teknolojili üretime yönelmesi ve bölgesel kalkınma politikalarının bu doğrultuda şekillendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir.

Keywords

References

  1. Akgül, U. (2010), “Sürdürülebilir kalkınma: Uygulamalı antropolojinin eylem alanı”, Antropoloji, (24), 133-164.
  2. Arıcıoğlu, E., & Coşkun, N., & Tuncer, İ. (2017). Türkiye’ de İBBS Düzey 2 Bölgelerinin Büyüme Dinamikleri ve Ekonomik Karmaşıklık Analizi. Ed: Oya S. Erdoğdu, Dilek Temiz Dinç ve M. Aykut Atar, Tasarruf, Sürdürülebilir Büyüme ve Teknolojik Gelişme, Türkiye Ekonomi Kurumu, 59, 90.
  3. Ata, S., & Terzi, H. (2017). Dış Ticaret. T.C. Kalkınma Bakanlığı, Ekonomik ve Stratejik Araştırmalar Dairesi, 1-38.
  4. Bolu Ürün Uzayı Analiz Çalışması (2019), Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) tarafından Bolu Ticaret ve Sanayi Odası (Bolu TSO) için hazırlanmıştır, Ankara. 1-64.
  5. Boschma, R., & Frenken, K. (2011), “The emerging empirics of evolutionary economic geography”, Journal of economic geography, 11(2), 295-307.
  6. Can, B. (2023), “Metaverse sosyal alanına meta ekonomik sermaye açısından İslam ülkeleri ne kadar hazır? Ürün Uzayı bağlamında kesitsel bir değerlendirme”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 10(1), 10-41.
  7. Coşkun, N. (2019). Ürün Uzayı yaklaşımı: Türkiye İİBS düzey 2 bölgeleri için bir uygulama, Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 1-169.
  8. Dulupçu, M., & Sayın, M. (2020), “Yerel ve bölgesel ekonomik kalkınma perspektifinde bölgesel rekabetçilik yaklaşımları ve bölgesel sektörel rekabetçilik üzerine değerlendirmeler”, Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi, 2(Özel Sayı), 1-19.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Policy and Administration (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2025

Submission Date

February 14, 2025

Acceptance Date

June 24, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 5 Number: 1

APA
Bal, H. Ç., Kabcuk, E., & Kutluay Tutar, F. (2025). Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm. MTÜ Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi, 5(1), 25-45. https://izlik.org/JA79FU38XJ
AMA
1.Bal HÇ, Kabcuk E, Kutluay Tutar F. Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi. 2025;5(1):25-45. https://izlik.org/JA79FU38XJ
Chicago
Bal, Hasan Çebi, Elif Kabcuk, and Filiz Kutluay Tutar. 2025. “Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik Ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı Ile Stratejik Dönüşüm”. MTÜ Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi 5 (1): 25-45. https://izlik.org/JA79FU38XJ.
EndNote
Bal HÇ, Kabcuk E, Kutluay Tutar F (June 1, 2025) Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi 5 1 25–45.
IEEE
[1]H. Ç. Bal, E. Kabcuk, and F. Kutluay Tutar, “Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm”, MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, vol. 5, no. 1, pp. 25–45, June 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA79FU38XJ
ISNAD
Bal, Hasan Çebi - Kabcuk, Elif - Kutluay Tutar, Filiz. “Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik Ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı Ile Stratejik Dönüşüm”. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi 5/1 (June 1, 2025): 25-45. https://izlik.org/JA79FU38XJ.
JAMA
1.Bal HÇ, Kabcuk E, Kutluay Tutar F. Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi. 2025;5:25–45.
MLA
Bal, Hasan Çebi, et al. “Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik Ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı Ile Stratejik Dönüşüm”. MTÜ Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi, vol. 5, no. 1, June 2025, pp. 25-45, https://izlik.org/JA79FU38XJ.
Vancouver
1.Hasan Çebi Bal, Elif Kabcuk, Filiz Kutluay Tutar. Yerel Ekonomik Kalkınmada Rekabetçilik ve Sürdürülebilirlik: Ürün Uzayı Yaklaşımı ile Stratejik Dönüşüm. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi [Internet]. 2025 Jun. 1;5(1):25-4. Available from: https://izlik.org/JA79FU38XJ