Research Article

Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz

Number: 111 July 11, 2026
TR EN

Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz

Abstract

Bu çalışmanın amacı, Borsa İstanbul 100 endeksinde işlem gören ve benzer getiri özelliklerine sahip hisselerden kümeleme tabanlı portföy oluşturmak ve bu portföyün performansını optimize etmektir. Çalışmada, 65 hissenin Ocak 2015–Nisan 2025 dönemine ait 124 aylık getirileri kullanılmıştır. Uç değerler IQR yöntemiyle temizlenmiş, getiriler Z-skor standardizasyonuna tabi tutulmuştur. Analizin birinci aşamasında, K-means yöntemiyle hisseler kümelenmiş ve optimum küme sayısı Silhouette skoruyla sekiz olarak belirlenmiştir. Her kümeden, en yüksek Sharpe oranı ve en düşük volatilite kriterleriyle belirlenen 15 hisseden portföy oluşturulmuştur. İkinci aşamada Sharpe oranını maksimize eden amaç fonksiyonu ve kısıtlar kullanılarak optimizasyon gerçekleştirilmiş ve yedi hisseye pozitif ağırlık atanmıştır. Eğitim dönemi için oluşan ağırlıklar test dönemine (Nisan 2023-Nisan 2025) uygulanmış ve portföy performansı BIST100 endeksi ile karşılaştırılmıştır. Test dönemi sonunda, kümeleme tabanlı portföyün kümülatif getirisi % 182,89 ve ortalama getirisi % 4,30, BIST100 endeksinin kümülatif getirisi % 91,67 ve ortalama getirisi % 3 olarak gerçekleşmiştir. Bu sonuçlar, kümeleme tabanlı portföy oluşturma yaklaşımının geleneksel optimizasyon yöntemleriyle birleştirilerek literatüre yeni bir perspektif sunabileceğini ve portföy performansını artırma potansiyeli taşıdığını göstermektedir.

Keywords

References

  1. Arı, Emin S- Özköse, H.- Doğan, A. - Calp, M. H. (2016).“İstanbul Borsası’nda işlem gören firmaların finansal performanslarının kümeleme analizi ile değerlendirilmesi”. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 9(1), 33-39.
  2. Arı, G.- Sarıoğlu, S. E. (2021) “Fama french beş faktör varlık fiyatlama modelinin borsa İstanbul’da 2006–2018 dönemi için geçerliliğinin test edilmesi”. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 21(2), 114-131.
  3. Arthur, D.- Sergei, V. (2006). K-means++: The advantages of careful seeding. Stanford, 2006.
  4. Asawa, Y. S. (2022). “Modern machine learning solutions for portfolio selection”. IEEE Engineering Management Review, 50(1), 94-112.
  5. Black, F.- Litterman, R. ( 1992 ). “Global portfolio optimization”. Financial Analysts Journal, 48 (5), 28-43. Bnouachir, N.- Mkhadri, A. (2021). “Efficient cluster-based portfolio optimization”. Communications in Statistics-Simulation and Computation, 50(11), 3241-3255.
  6. Chen, R. - Wang, S. - Zhu, Z. - Yu, J. - Dang, C. (2023). “Credit ratings of Chinese online loan platforms based on factor scores and K-means clustering algorithm”. Journal of Management Science and Engineering, 8(3), 287-304.
  7. Cheong, D.- Kim, Young M. - Byun, Hyun W. - Oh, Kyong J. - Kim, Tae Y. (2017). Using genetic algorithm to support clustering-based portfolio optimization by investor information. Applied Soft Computing, 61, 593-602.
  8. Çolak, Z. (2025). “Derin öğrenme modelleri ile hisse senedi fiyat tahmini: lstm, gru, rnn, mlp modellerinin karşılaştırmalı analizi”. Yönetim Bilimleri Dergisi, 23(56), 1250-1286.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Investment and Portfolio Management, Finance and Investment (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 11, 2026

Submission Date

November 16, 2025

Acceptance Date

April 19, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 111

APA
Ergin, E., Beyhan, H., & Eren, B. S. (2026). Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz. Muhasebe Ve Finansman Dergisi, 111, 175-202. https://izlik.org/JA89ZA24GK
AMA
1.Ergin E, Beyhan H, Eren BS. Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz. Muhasebe ve Finansman Dergisi. 2026;(111):175-202. https://izlik.org/JA89ZA24GK
Chicago
Ergin, Erhan, Hidayet Beyhan, and Binali Selman Eren. 2026. “Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz”. Muhasebe Ve Finansman Dergisi, nos. 111: 175-202. https://izlik.org/JA89ZA24GK.
EndNote
Ergin E, Beyhan H, Eren BS (July 1, 2026) Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz. Muhasebe ve Finansman Dergisi 111 175–202.
IEEE
[1]E. Ergin, H. Beyhan, and B. S. Eren, “Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, no. 111, pp. 175–202, July 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA89ZA24GK
ISNAD
Ergin, Erhan - Beyhan, Hidayet - Eren, Binali Selman. “Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz”. Muhasebe ve Finansman Dergisi. 111 (July 1, 2026): 175-202. https://izlik.org/JA89ZA24GK.
JAMA
1.Ergin E, Beyhan H, Eren BS. Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz. Muhasebe ve Finansman Dergisi. 2026;:175–202.
MLA
Ergin, Erhan, et al. “Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz”. Muhasebe Ve Finansman Dergisi, no. 111, July 2026, pp. 175-02, https://izlik.org/JA89ZA24GK.
Vancouver
1.Erhan Ergin, Hidayet Beyhan, Binali Selman Eren. Kümeleme Tabanlı Portföy Optimizasyonu: BIST100 Üzerine Ampirik Bir Analiz. Muhasebe ve Finansman Dergisi [Internet]. 2026 Jul. 1;(111):175-202. Available from: https://izlik.org/JA89ZA24GK