AHP ve DEMATEL Yöntemleri İle Nesnelerin İnternetinin İşletmelerde Yapılan Uygulamalarının Analizi

Öz

Endüstri 4.0 çeşitli otomasyon sistemlerinin ve bu sistemler için gerekli olan teknolojilerin birbiriyle veri alışverişinde bulunduğu akıllı yapıları ifade etmektedir. Endüstri 4.0’ı oluşturan elementlerden biri olan nesnelerin interneti (IoT), akla gelebilecek her nesnenin internet erişiminin olabilmesi veya başka nesnelerle iletişim halinde olabilmesi anlamına gelmektedir. Bu çalışmada ise hayatın içine hızlı bir şekilde giren ve ilerleyen zamanlarda daha çok hayatın içerisinde yer alabilecek olan nesnelerin internetinin (IoT) bir işletmede başarılı bir şekilde uygulanabilmesi için etkili olabilecek faktörlerin AHP (Analytic Hierarchy Process) ve DEMATEL (The Decision Making Trial and Evaluation Laboratory) yöntemleri ile değerlendirilmesi yapılmaktadır. Yapılan değerlendirmede işletmelerde başarılı bir IoT uygulaması için güvenlik kriterinin daha öncelikli ve etkili olduğu sonucu elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• AHP,DEMATEL,Nesnelerin İnterneti,Endüstri 4.0

Analysis of The Applications in The Enterprises of The Internet of Things with AHP And DEMATEL Methods

Öz

Industry 4.0 refers to intelligent structures where various automation systems and the technologies required for these systems exchange data. Internet of Things (IoT), one of the components of Industry 4.0, means that every conceivable object can have internet access or communicate with other objects. In this study, it is aimed to evaluate the factors that can be effective in order to successfully apply Internet of Things (IoT) in an enterprise which will be used more frequently by becoming widespread in the future with the AHP (Analytic Hierarchy Process) and DEMATEL (The Decision Making Trial and Evaluation Laboratory) methods. The Evaluation concluded that the safety criteria for a successful IoT application in enterprises were more effective and priority.

Anahtar Kelimeler

• AHP,DEMATEL,Internet of Things,Industry 4.0

Kaynakça

1. [1] Şekkeli Z. H., Bakan İ. Endüstri 4.0’ın etkisiyle lojistik 4.0. Journal Of Life Economics, 2018, 5: 17-36.
2. [2] Aydın E., “Türkiye’de teknolojik ilerleme ile istihdam yapısındaki değişme projeksiyonu: Endüstri 4.0 bağlamında ampirik analiz.” Yönetim Bilimleri Dergisi, 2018, 16: 461-471.
3. [3] Kagermann H., Helbig J., Hellinger A., Wahlster W., “Recommendations for implementing the strategic initiative industrie 4.0: Securing the future of German manufacturing industry; final report of the Industrie 4.0.” Working Group Forschungsunion, 2013.
4. [4] Hermann M., Pentek T., Otto B., “Design principles for ındustrie 4.0 scenarios: A literature review.” Technische Universität Dortmund, 2015.
5. [5] Gündüz M. Z., Daş R. “Nesnelerin interneti: gelişimi, bileşenleri ve uygulama alanları.” Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 2018, 24: 327-335.
6. [6] Thames L., Schaefer D. “Software-Defined cloud manufacturing for industry 4.0.” Procedia CIRP, 2016, 52: 12-17.
7. [7] Lee I., Lee K. “The Internet of Things (IoT): Applications, investments, and challenges for enterprises.” Business Horizons, 2015, 58: 431-440.
8. [8] Trappey A. J. C., Trappey C. V., Govindarajan U. H., Chuang A. C., Sun J. J., “A review of essential standards and patent landscapes for the internet of things: a key enabler for industry 4.0.” Advanced Engineering Informatics, 2017, 33:208-229.

9. [9] Hofmann E., Rüsch M., “Industry 4.0 and the current status as well as future prospects on logistics.” Computers in Industry, 2017, 89: 23-34.
10. [10] Karabacak B., “Kritik altyapılara yönelik siber tehditler ve Türkiye için siber güvenlik önerileri.” Siber Güvenlik Çalıştayı Bilgi Güvenliği Derneği, 2011.
11. [11] TÜSİAD., “Türkiye’nin küresel rekabetçiliği için bir gereklilik olarak sanayi 4.0.” , 2016.
12. [12] Gubbi J., Buyya R., Marusu K., Palaniswami M., “Internet Of Things (IoT): A vision, architectural elements and future directions.” Future Generation Computer Systems, 2013, 29: 1645-1660.
13. [13] Cirani S., Davoli L., Ferrari G., Léone R., Medagliani P., Picone M., Veltri L., “A scalable and self-configuring architecture for service discovery in the Internet of Things.” IEEE Internet of Things Journal, 2014, 1: 508-521.
14. [14] Kim S., Kim S., “A multi-criteria approach toward discovering killer ıot application in Korea.” Technological Forecasting and Social Change, 2016, 102: 143-155.
15. [15] Rullo A., Serra E., Bertiona E., Lobo J., “Optimal placement of security resources for the ınternet of things.” The Internet of Things for Smart Urban Ecosystems, 2018, 95-124.
16. [16] Zhang Q., Bechmann A., Beliatis M., “The internet of things as driver for digital business model innovation.” Digital Business Model, 2018, 27-55.
17. [17] Choi J., Kim S., “An ahp approach toward evaluating ıot business ecosystem in Korea.” 29th European Regional Conference of the International International Telecommunications Society, 2018.
18. [18] Ly P. T. M., Lai W. H., Hsu C. W., Shih F. Y., “Fuzzy AHP analysis of Internet of Things (IoT) in enterprises.” Technological Forecasting and Social Change, 2018, 136: 1-13.
19. [19] Uslu B., Gür Ş., Eren T., “Endüstri 4.0 uygulaması için stratejilerin AAS ve TOPSIS yöntemleri ile değerlendirilmesi.” Anadolu Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi B - Teorik Bilimler, 2019, 7(1), 13-28.
20. [20] Sevinç A., Gür Ş., Eren T., “Analysis of the difficulties of smes in ındustry 4.0 applications by analytical hierarchy process and analytical network process.” Processes, 2018, 6.
21. [21] Tsiounia K., Dimitrioglou N. G., Kardaras D., Barbounaki S. G., “A process modelling and analytic hierarchy process approach to investigate the potential of the IoT in health services.” World Congress on Medical Physics and Biomedical Engineering, 2018, 68: 381-386.
22. [22] Huang Y. L., Sun W. L., “An AHP-Based risk assessment for an industrial IoT cloud.” 2018 IEEE International Software Quality, Reliability And Security Companion International Conference, 2018.
23. [23] Jagtab C., Sandeep B., Rahimifard F., Shahin G., “Unlocking the potential of the Internet of Things to improve resource efficiency in food supply chains.” Springer International Publishing, 2019.
24. [24] Kummitha R. K. R., Crutzen N., “Smart cities and the citizen-driven İnternet Of Things: A qualitative inquiry into an emerging smart city.” Technological Forecasting and Social Change, 2019, 140: 44-53.
25. [25] Vidal G. J., Vidal M., Barros R. F., “Computational business ıntelligence, big data, and their role in business decisions in the age of the ınternet of things.” Web Services: Concepts, Methodologies, Tools and Applications, 2019, 20.
26. [26] Yakub I., Hashem I., Ahmed A., Kazmi S., Hong C., “Internet of Things forensics: Recent advances, taxonomy, requirements and open challenges.” Future Generation Computer Systems, 2019, 92: 265-275.
27. [27] Dumka A., Sah A., “Smart ambulance system using concept of big data and Internet of Things.” Healthcare Data Analytics and Management, 2019, 155-176.
28. [28] Banerjee S., Al-Quaheri H., Bhatt C., “Handling uncertainty in IoT design: An approach of statistical machine learning with distributed second-order optimization.” Healthcare Data Analytics and Management, 2019, 227-243.
29. [29] Uçar U. Ü., İşleyen S. K., Demir Y., “Üniversite ders çizelgeleme probleminin bulanık AHP ve çok amaçlı karışık tam sayılı matematiksel modelle çözümü.” Gazi University Journal of Science, Part C, 2015, 3: 513-523.
30. [30] Orman A., Düzkaya H., Ulvi H., Akdemir F., “Ulaştırma ana planlarında analitik hiyerarşi sürecinin kullanılması yoluyla çok kriterli değerlendirme: Ankara ulaştırma ana planında senaryo seçimi.” Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 2018, 31: 381-397.
31. [31] İnce Ö., Bedir N., Eren T., “Hastane kuruluş yeri seçimi probleminin analitik hiyerarşi süreci ile modellenmesi: tuzla ilçesi uygulaması.” Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2016, 1: 08-21.
32. [32] Dağdeviren M., Eren T., “Tedarikçi firma seçiminde analitik hiyerarşi prosesi ve 0-1 hedef programlama yöntemlerinin kullanılması.” Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 2001, 16: 41-52.
33. [33] Saaty T. L., “Decision making with the analytic hierarchy process.” International Journal of Services Sciences, 2008, 1: 83-98.
34. [34] Saaty T. L., Niemira M. P., “A framework for making a better decision.” Research Review, 2006, 13.
35. [35] Özyörük B., Özcan E. C., “Otomotiv sektöründe tedarikçi seçimine etki eden faktörler ve tedarikçi seçimi.” V. Ulusal Üretim Araştırmaları Sempozyumu, İstanbul Ticaret Üniversitesi, 2005, 625-629.
36. [36] Fontela E., Gabus A., “DEMATEL, innovative methods.” Battelle Geneva Research Institute, 1974, 67-69.
37. [37] Li C. W., Tzeng G. H., “Identification of a threshold value for the DEMATEL method using the maximum mean de-entropy algorithm to find critical services provided by a semiconductor intellectual property mall.” Expert Systems with Applications, 2009, 36: 9891–9898.
38. [38] Tzeng G. H., Chiang C. H., Li C. W., “Evaluating intertwined effects in e-learning programs: A novel hybrid MCDM model based on factor analysis and DEMATEL.” Expert Systems with Applications, 2007, 32: 1028–1044.
39. [39] Tsai W. H., Chou W. C., “Selecting management systems for sustainable development in smes:A novel hybrid model based on DEMATEL, ANP, and ZOGP.” Expert Systems with Applications, 2009, 36: 1444–1458.
40. [40] Hung Y. H., Chou S. C. T., Tzeng G. H., “Using a fuzzy group decision approachknowledge management adoption.” APRU DLI 2006 Conference, 2006, 48- 52.
41. [41] Hori S., Shimizu Y., “Designing methods of human interface for supervisory control systems.” Control Engineering Practice, 1999, 7: 1413–1419.
42. [42] Wu W. W., Lee Y. T., “Developing global managers competencies using the Fuzzy DEMATEL method.” Expert Systems with Applications, 2007, 32: 499–507.
43. [43] Yalçın M. .F., “Küresel rekabette Türkiye açısından dönüm noktası: Sanayi 4.0.” Sosyoekonomi, 2018, 26: 225-233.