Tekrarlı Yük Etkisinde Kil Zeminlerin Lineer Olmayan Elastik Davranışı
Öz
Zemin tabakaların dinamik yükler altındaki davranışı, tekrarlı yükleme genliğine bağlı
olarak farklılıklar göstermektedir. Bu çalışmada, İstanbul Avcılar Bölgesinden alınan
örselenmemiş kil zemin numuneler üzerinde, gerilme kontrollü dinamik üç eksenli deneyler
yapılmıştır. Normal konsolide olarak hazırlanan numuneler 0,1 Hz frekansında, farklı tekrarlı
gerilme genliklerinde yüklenmiştir. Yükleme sonucu maksimum kayma modülü, sönüm oranı
değerleri belirlenmiştir. Lineer olmayan elastik davranış sınırı kayma modülü oranının yaklaşık
% 90 değerine denk gelmektedir. Bu sınır aşıldıktan sonra malzemenin tekrarlı yük altında
davranışı, özellikle plastisite indisinden büyük oranda etkilenmektedir. Deney sonuçlarından,
maksimum kayma modülünü belirlemeye yönelik pratik amaçlar için kullanılabilecek bağıntılar
önerilmiştir. Ayrıca arazi deneylerinden elde edilen kayma dalgası hızından yola çıkarak
laboratuar ve arazi kayma modülü ve sönüm oranı arasındaki ilişki belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
References
- [1] K. Ishihara, “Soil Behavior in Earthquake Geotechnics”, Clarendon Press, 1996, Oxford.
- [2] B.O. Hardin, W.L. Black, “Vibration Modulus of Normally Consolidated Clay, Journal of the Soil Mechanics and Foundations”, ASCE, Vol. 94, pp. 353-369, 1968.
- [3] T. Kagawa, “Moduli and damping factors of soft marine clays”, Journal of Geotechnical Engineering, Vol. 118, pp. 1360-1375, 1992.
- [4] W.F. Marcuson, H.E. Wahls, “Time Effects on Dynamic Shear Modulus of Clays”, Journal of the Soil Mechanics and Foundations, ASCE, Vol. 98, pp. 1359-1379, 1972.
- [5] K. Zen, Y. Umehara, K. Hamada, “Laboratory tests and in-situ seismic survey on vibration shear modulus of clayey soils with various plasticities”, Proceedings of the 5th Japanase Earthquake Engineering Symposium, Japan, pp. 721-728, June 1978.
- [6] T. Kokusho, Y. Yoshida, Y. Esashi, “Dynamic properties of soft clay for wide strain range, Soils and Foundations”, Vol. 22, pp. 1-18, 1982.
- [7] A.M. Ansal, H. Yıldırım, “Killerin tekrarlı yükler altında kayma mukavemeti”, II. Ulusal Kil Sempozyomu, Haccettepe Üniversitesi, Ankara, 24-27 Eylül 1985 , s. 329-341.
- [8] G. Viggiani, J.H. Atkinson, "Stiffness of fine-grained soil at very small strains”, Geotechnique, Vol. 45, pp. 249-265, 1995.
- [9] H.B. Seed, I.M. Idriss, “Soil moduli and damping factors for dynamic response analyses”, College of Engineering, University of California Technical Report, EERC 70-10, Berkeley, California, 1970.
- [10] F. Tatsuoka, S. Shibuya, “Deformation characteristics of soils and rocks from field and laboratory tests”, Proceedings of the 9th Asian Regional Conference on Soil Mechanics, Bangkok, 9-13 December, Thailand pp.101-170, 1992.