Kocaeli Mahalleleri Donatı Yeterliliğinin Bulanık Mantık Yaklaşımı İle Değerlendirilmesi
Abstract
Kentte 24 saat içinde birbiriyle kesintisiz ilişkiler yaşanmaktadır. Bu ilişkiler, ekonomik, kültürel, sosyal, idari, hizmet ilişkileri şeklindedir ve donatı alanları ile sağlanmaktadır. Ülkemizde 3194 sayılı imar mevzuatında, yerleşim birimlerinde yaşayan nüfusun ihtiyacı olan donatı alanları için belli standartlar getirilmiştir. Ancak yerleşim alanlarında donatı alanlarının düzenlenmesinde yaşanan sorunlar sağlıksız kent dokusunun oluşmasına neden olmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Kocaeli İli kent merkezinde yer alan yerleşim birimlerinin kişi başına düşen donatı alanları standartlarına göre genel donatı yeterliliklerini daha rasyonel değerlendirmek üzere yeni hesaplama teknikleri önermektir. Çalışmada bu yeni tekniklerden biri olan bulanık mantık kullanılmıştır. Bulanık karar verme sistemleri keskin sınırlı ifadeler yerine birbirinin içine geçişmiş birden çok değere sahip (ambiguous) ifadeler içerdiğinden ifadeleri daha gerçekçi olarak modellemektedir. Bulanık mantık yaklaşımı ile her bir yerleşim biriminin kişi başına düşen donatıları bir bütün olarak değerlendirilmekte ve genel donatı yeterliliği sorgulanmaktadır. Böylece gerçek veriler ve bu verilerin etiketleri ile yazılan kurallar yardımıyla daha anlamlı ve gerçekçi sonuçlar elde edilmektedir. Geliştirdiğimiz bu sisteme Bulanık Donatı Yeterliliği Karar Verme Modeli ismi verilmiştir. Bu sistemin Kocaeli’ndeki 9 mahalle örneği üzerinde uygulanmasıyla elde edilen yeterlilik sonuçları klasik donatı yeterliliği hesaplama yöntemiyle karşılaştırarak başarımı sınanmıştır.
Keywords
Kocaeli yerleşim birimleri,sosyal donatı alanları,bulanık mantık yaklaşımı.
References
- [1] Y. Liu & S. R. Phinn, “Modeling urban development with cellular automata incorporation fuzzy-set approaches”, Computers, Environment and Urban Systems, Vol. 27, pp. 637-658, 2003.
- [2] Z. G. Mert, S. Yılmaz, “Fuzzy Modeling Approach Base on Property Location Quality for Grading Neighborhood Level of Family Housing Units”, Expert System with Applications, 2008.
- [3] S. Yılmaz, “Bulanık Mantık ve Mühendislik Uygulamaları”, Kocaeli Üniversitesi Yayınları, No:289, Kocaeli, 2007.
- [4] T. Ross, “Fuzzy Logic with Engineering Applications”, John Wiley Sons Ltd, England, 2004.
- [5] “Plan Yapımına Ait Esaslara Dair Yönetmelik”, Seçkin Yayınları, 1995.
- [6] TÜİK, 2000 Yılı bina sayım verileri, Kocaeli mahalleleri bina sayım verileri, Ankara, 2000.
- [7] McVicar-Whelan, P.J., “Fuzzy sets for man-machine interaction”, International Journal on Man-Machine Studies”, Vol.8, pp.687-697, 1976.
- [8] Fuzzy Logic Toolbox For Use with Matlab, Users Guide, Mathworks Inc.,1998.