Düşük Plastisiteli Zeminlerde Dispersibilite Özeliğinin Farklı Yöntemlerle Değerlendirilmesi
Öz
Dolgu barajlarda oluşan göçmenin önemli bir nedeni olarak içsel erozyon gösterilmektedir. İçsel erozyon, zemin cinsine göre farklı şekilde oluşmaktadır. Bu tip göçmenin oluşmasında da, zeminlerin dispersif özelliğinin önemli bir etkisi vardır. Bu killerin doğru tanımlanması, sonradan oluşacak problemlerin çözümündeki zorluk ve yüksek maliyetten dolayı önemli bir aşama olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmada Afyon, Eskişehir ve Bilecik illerinde inşa edilmekte olan veya işletme aşamasında bulunan on barajın kil ocağından alınmış düşük plastisiteli yirmi yedi adet zemin örneği üzerinde, önce tanımlama deneyleri yapılmış, daha sonra çifte hidrometri, dağılma ve iğne deliği gibi dispersibilite deneyleri gerçekleştirilmiş ve bu deney sonuçları karşılaştırılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Çifte hidrometri deneyi,Dağılma deneyi,Dispersibilite,İğne deliği deneyi,Kimyasal deneyler
References
- [1] H. Tosun, “Dispersif Killer ve Toprak Dolgu Barajlar Açısından Önemi” DSİ Teknik Bülteni, 1994, sayı:80, ss.51-60.
- [2] H. Tosun, “Dolgu Barajlar Yönünden Dispersif Killer ve DSİ Çalışmaları” 5. Ulusal Zemin Mekaniği ve Temel Mühendisliği Kongresi, 20-21 Ekim 1994, Ankara, ss. 98-110.
- [3] P.C. Knodel, “Characteristics and Problems of Dispersive Clay Soils”, Bureau of Reclamation, Materials Engineering Branch, R-91-09,17p. 1991.
- [4] H. Tosun, “Importance of Dispersive Soils for Earthfill Dams an a Research on Control Tests Adopted in Turkey” Symposium on Research and Development in the Field of Dams, 7-9 September 1995, Crass-Montana, Switzerland, ss. 133-144.
- [5] H. Tosun, 1997, “Comparative Study on Physical Tests of Dispersibility of Soils Used for Earthfill Dams in Turkey” ASTM Geotechnical Testing Journal, GTSODS, Vol.20, No.2, 242-251.
- [6] E.R. Tuncer, ” Toprak Dolgu Barajlarda İçsel Erozyon” Dolgu Barajlar Yönünden Zemin Mekaniği Semineri, DSİ Genel Müdürlüğü, 1995, Adana, ss.27-15.
- [7] H. Tosun, İ. Zorluer, H. Tozluk, H. Savaş, “Toprak Dolgu Barajlarda Dispersif Killerin Kullanımı ve Tasarım ve Kontrol Kriterlerinin Araştırılması” TÜBİTAK Projesi, P. No: İNTAG-719, 2001.
- [8] J.L. Sherard, R.S. Decker, N.L. Ryker, “Piping in earth dams of dispersive clay” Proceeding Specialty Conference on performance of Earth and Earth Supported Structures, ASCE, Vol.1, pp.589-626,1972.
- [9] J.L. Sherard, L.P. Dunnigan, R.S. Decker, “Identification and nature of dispersive soils” Journal of the Geotechnical Engineering Division, ASCE, Vol.102, n.GT2, pp. 287-301, 1976
- [10] ICOLD, "Deterioration of Dams and Reservoirs, Examples and Their Analysis", International Commission on Large Dams, 1983.