Türkiye’de sürdürülebilir mavi ekonomi için balıkçılık desteklerinin değerlendirilmesi

2008 Küresel Krizi sonrası ortaya atılan “mavi ekonomi” kavramı okyanus tabanlı büyüme stratejisi olarak görülen; sürdürülebilir deniz ve okyanus kaynaklarının sağlanmasını amaçlayan bir konsepttir. Mavi ekonomi, balıkçılıktan deniz ticaretine, kıyı gelişiminden turizme, gemi yapımından, yenilenebilir kaynakların üretilmesine kadar, deniz ve okyanuslar içindeki tüm üretim ve pazarlama faaliyetlerini kapsamaktadır. Bu çalışmada mavi ekonomi bileşenlerinden biri olan balıkçılık üzerinde durulmuş ve Türkiye açısından mavi ekonomi kavramı, balıkçılık faaliyeti çerçevesinde değerlendirilmiştir. Sürdürülebilir deniz kaynakları için balıkçılık faaliyetlerinin balık türlerinin tüketilmesine yol açmadan, aşırı avlanmayı önleyecek şekilde yapılması gerekmektedir. Aşırı avlanma nedeniyle balık stoklarında azalma Türkiye’de de önemli bir sorundur. Balıkçılık destekleri ve tekne sayısındaki artış aşırı avlanmanın nedenleri olarak gösterilmektedir. Bu çalışmada Türkiye’de toplam balıkçılık desteklerinin (özellikle yakıt desteklerinin) ve tekne sayısının balık üretimi (avlanma) üzerindeki etkileri Python programında analiz edilmiştir. Yapılan analiz sonucu, toplam desteklerin avlanmayı arttırdığı sonucuna varılmıştır. Tekne sayısının ve yakıt desteklerinin tek başına avlanmaya etkisinin ise az olduğu tespit edilmiştir. Mavi ekonomi ve balıkçılık desteklerinin avlanma üzerindeki etkisi Türkiye’de daha önce fazla çalışılmamış bir konu olduğu için, araştırma literatüre katkı sağlayabilir ve farkındalık yaratabilir.

The concept of "Blue Economy" introduced after the 2008 Global Crisis is seen as an ocean-based growth strategy that aims to provide sustainability in marine and ocean resources. The blue economy covers all production and marketing activities within the seas and oceans, from fishing to maritime trade, from coastal development to tourism and from shipbuilding to the production of renewable resources. This study covers the fishing activity which is one of the crucial components of the blue economy and emphasizes the importance of the blue economy in Turkey in the context of fishing activity. For sustainable marine resources, fishing activities should be carried out in a way that prevents overfishing without causing the depletion of fish species. Reduction in the fish stocks due to overfishing is a serious problem in Turkey, too. The increase in the number of vessels and high fisheries subsidies are regarded as the reasons for overfishing. In this study, the impact of the total support payments, number of vessels and fuel supports on the fish production level is analysed in the Python program. As a conclusion, total support transfers cause an increase in fishing in Turkey. However, the number of vessels and fuel tax concessions have limited impact on overfishing. The blue economy concept and the impact of the fisheries subsidies on fishing have not been so much analysed previously, so this study can contribute to the research literature and thus raise awareness about sustainability in blue economy