Avrasya Ekonomik Birliği: Oluşum, potansiyel ve sınırlılıklar

Batılı devletler Coğrafi Keşifler ile başlayan süreçte kendi dışındaki toplumları kontrol etme uğraşısı içinde olmuştur. Batı devletlerinin bu doğrultudaki çabaları el koyarak birikimden emperyalizme varan bir çeşitlilik sergilemiştir. II. Dünya Savaşı’nın bitmesi ile ABD ve Sovyetler Birliği iki büyük güç olarak öne çıkarak kendi stratejik çıkar ve ideolojileri doğrultusunda uluslararası politikayı şekillendirmişlerdir. ABD, Batı Avrupa başta olmak üzere dünyanın birçok bölgesine müdahale ederken Sovyetler Birliği de Doğu Avrupa ve Orta Asya devletlerini yeniden yapılandırmıştır. Böylece iki karşıt gücün öncülüğünde iki bloklu bir dünya düzeni oluşmuştur. 1990’lara gelindiğinde ise uluslararası sistem Sovyetler Birliği’nin dağılması ile iki kutupludan tek kutuplu hale dönüşmüştür. Eski Sovyet coğrafyasında ortaya çıkan boşluğu doldurmaya yönelik bazı girişimler ortaya çıkmıştır. Bu oluşumlardan birisi de 2014’te kurulan Avrasya Ekonomik Birliği’dir (AEB). Küreselleşme uluslararası ticarette rekabeti arttırırken gelişmekte olan ülkeler bölgesel entegrasyon girişimlerinde daha fazla yer almıştır. Bu çalışma AEB’nin doğuşu ve amaçları üzerine yoğunlaşırken üye ülkelerin ekonomik potansiyeli ve Birliğin geleceğine de projeksiyon tutmaktadır. Çalışma, AEB’nin üye devletlerin ekonomik kalkınma ve kültürel farklılıkları sebebiyle yakın gelecekte güçlü bir örgüt olmasının beklenmediği ancak gelecekte yeni iktisadi işbirliği alanları yaratabileceğini savlamaktadır.

In the process that started with geographical explorations, Western states have been trying to control other societies. The efforts of the Western states in this direction have exhibited a variety ranging from accumulation by dispossession to imperialism. With the end of World War II, the USA and the Soviet Union came to the fore as two great powers and shaped international politics in line with their own strategic interests and ideologies. While the USA intervened in many regions of the world, especially in Western Europe, the Soviet Union restructured the Eastern European and Central Asian states. Thus, bipolar world order was formed under the leadership of two opposing powers. In the 1990s, the international system changed from bipolar to unipolar with the collapse of the Soviet Union. There have been some attempts to fill the gap that emerged in the former Soviet geography. One of these formations is the Eurasian Economic Union (EAEU), which was established in 2014. While globalization has increased competition in international trade, developing countries have been more involved in regional integration initiatives. This study focuses on the birth and aims of the EEU, it also projects the economic potential of the member countries and the future of the Union. The study argues that the EEU is not expected to be a powerful organization in the near future due to the economic development and cultural differences of the member states, but it can create new areas of economic cooperation in the future.