Araştırma Makalesi

STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi

Cilt: 44 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin (SKNÖ) Türkçeye uyarlama çalışmasını yürütmek ve STEM kariyer niyeti ile öğrencilerin cinsiyeti, anne ve baba mesleği ve gelecekte seçmeyi düşündükleri meslek değişkenleri arasındaki ilişkileri incelemektir. Bu amaç doğrultusunda ölçeğin uyarlama çalışmaları kapsamında, ölçekten elde edilen puanların geçerliğinin sağlanması amacıyla 274 lise öğrencisiyle AFA yapılarak, ölçeğin orijinal ölçek ile benzer olarak tek faktörden oluştuğu ve tek faktörün yapının %73,052’sini açıkladığı görülmüştür. Ölçeğin geçerlik çalışmaları kapsamında 405 lise öğrencisi ile yapılan DFA sonucunda da, ölçeğin uyum indekslerinin (χ2/df = 3,555; GFI= .954; AGFI= .879; CFI= .939; RMSEA= .08 ve SRMR= .0454) genel anlamda iyi uyum gösterdiği ortaya koyulmuştur. Ayrıca yapılan ölçüte dayalı geçerlik ve yakınsak geçerlik analizleri doğrultusunda SKNÖ’nün geçerli bir ölçme aracı olduğu görülmüştür. SKNÖ’den elde edilen Cronbach Alpha değeri .941 olarak hesaplanmıştır. Dolayısıyla yapılan analizler sonucunda ölçekten elde edilen puanların geçerli ve güvenilir olduğu ortaya koyulmuştur. STEM kariyer niyeti ile değişkenler arasındaki ilişkiler incelendiğinde ise, STEM kariyer niyetinin cinsiyete göre farklılaştığı ve bu farkın erkek öğrenciler lehine olduğu görülmüştür. Anne ve babası STEM mesleğinde yer alan öğrencilerin, STEM kariyer niyeti puanlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Ayrıca STEM kariyer niyeti yüksek olan öğrencilerin gelecekte STEM mesleklerini tercih etme eğilimlerinin yüksek olduğu bulunurken; öğrencilerin tercih etmeyi düşündükleri STEM alanlarının cinsiyete göre farklılaştığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdi, A. I., Mahdi, A. O., Omar, A. M., Asiimwe, C., & Osman, M. A. (2024). Influence of career awareness on STEM career interests among foundation-year students in Mogadishu, Somalia. Frontiers in Education, 9, 1484761. https://doi.org/10.3389/feduc.2024.1484761 Abdi AI, Mahdi AO, Omar AM, Asiimwe C and Osman MA (2024) Influence of career awareness on STEM career interests among foundation-year students in Mogadishu, Somalia.Front. Educ. 9:1484761
  2. Ahmed, W., & Mudrey, R. R. (2019). The role of motivational factors in predicting STEM career aspirations. International Journal of School & Educational Psychology, 7(4), 1-14. https://doi.org/10.1080/21683603.2017.1401499
  3. Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179–211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T
  4. Ajzen, I. (2002). Constructing a TPB questionnaire: Conceptual and methodological considerations. University of Massechusetts Amherst, Office of Information Technologies.
  5. Alam, M. S., Sajid, S., Kok, J. K., Rahman, M., & Amin, A. (2021). Factors that influence high school female Students' intentions to pursue science, technology, engineering and mathematics (STEM) education in Malaysia. Pertanika Journal of Social Sciences and Humanities, 29(2), 839-867. https://doi.org/10.47836/pjssh.29.2.06
  6. Alonso, A., Laenen, A., Molenberghs, G., Geys, H., & Vangeneugden, T. (2010). A unified approach to multi-item reliability. Biometrics, 66(4), 1061-1068. http://www.jstor.org/stable/40962502
  7. Appel, D., Tillinghast, R. C., & Mansouri, M. (2021, March). Identifying positive catalysts in the STEM career pipeline. In 2021 IEEE Integrated STEM Education Conference (ISEC) (pp. 132-139). IEEE. https://doi.org/10.1109/ISEC52395.2021.9763994
  8. Bartlett, M. S. (1950). Tests of significance in factor analysis. British Journal of Psychology, 3, 77–85.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

6 Mart 2025

Kabul Tarihi

16 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 44 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Gökce Kundakcı, B., & Karacan Özdemir, N. (2025). STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44(1), 145-196. https://doi.org/10.7822/omuefd.1652735
AMA
1.Gökce Kundakcı B, Karacan Özdemir N. STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. OMÜ EFD. 2025;44(1):145-196. doi:10.7822/omuefd.1652735
Chicago
Gökce Kundakcı, Betül, ve Nurten Karacan Özdemir. 2025. “STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 44 (1): 145-96. https://doi.org/10.7822/omuefd.1652735.
EndNote
Gökce Kundakcı B, Karacan Özdemir N (01 Haziran 2025) STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 44 1 145–196.
IEEE
[1]B. Gökce Kundakcı ve N. Karacan Özdemir, “STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi”, OMÜ EFD, c. 44, sy 1, ss. 145–196, Haz. 2025, doi: 10.7822/omuefd.1652735.
ISNAD
Gökce Kundakcı, Betül - Karacan Özdemir, Nurten. “STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 44/1 (01 Haziran 2025): 145-196. https://doi.org/10.7822/omuefd.1652735.
JAMA
1.Gökce Kundakcı B, Karacan Özdemir N. STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. OMÜ EFD. 2025;44:145–196.
MLA
Gökce Kundakcı, Betül, ve Nurten Karacan Özdemir. “STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 44, sy 1, Haziran 2025, ss. 145-96, doi:10.7822/omuefd.1652735.
Vancouver
1.Betül Gökce Kundakcı, Nurten Karacan Özdemir. STEM Kariyer Niyeti Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. OMÜ EFD. 01 Haziran 2025;44(1):145-96. doi:10.7822/omuefd.1652735