Research Article

Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma

Number: 50 June 24, 2021
TR EN

Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma

Abstract

Bu çalışmada yardım etme, diğerkâm davranışlar sergileme, fedakârlık yapma, bağışlama, başkasını düşünme ve öncelemeyi içeren prososyal davranışlar ve empatik eğilim ile dindarlık arasındaki ilişki ele alınmıştır. Araştırmada bu amaca uygun olarak prososyallik, empatik eğilim ve dindarlık arasındaki korelasyon, regresyon ve aracılık ilişkileri incelenmiştir. Nicel olarak gerçekleştirilen bu çalışmada Ayten ve Korkmaz tarafından geliştirilen Prososyallik Ölçeği, Dökmen tarafından geliştirilen Empatik Eğilim Ölçeği ve Zagumny ve diğerleri tarafından geliştirilen Bireysel Dindarlık Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada dokümantasyon ve ilişkisel tarama metoduna başvurulmuştur. Çalışmanın örneklemi, gönüllü olarak katılım sağlayan 267 kişiden müteşekkildir. Ankete katılan bireylerin 83’ü (%31,1) erkek iken 184’ü (%68,9) kadındır. Yaş aralığı 17 ile 60 arasında değişirken, çalışmada yaş ortalaması 25,61’dir. Araştırmanın bulgularına göre bireysel dindarlık ile prososyallik, empatik eğilim ve dini ibadet arasında pozitif yönde anlamlı düzeyde ilişki tespit edilmiştir. Prososyallik ile dini ibadet ve empatik eğilim arasında da pozitif ve anlamlı ilişki olduğu görülmüştür. Bireysel dindarlık hem prososyalliği hem de empatik eğilimi yordarken, dini ibadet sadece prososyalliği yordamıştır. Empatik eğilimle prososyallik arasındaki ilişkide bireysel dindarlığın kısmî aracılık rolüne sahip olduğu tespit edilmiştir.

Keywords

References

  1. Ahmed, Ali - Hammarstedt, Mats. “The Effect of Subtle Religious Representations on Cooperation”. International Journal of Social Economics 38/11 (2011), 900-910.
  2. Akkuş, Halil İbrahim. Türk toplumunun dindarlık algısı (Batı Akdeniz örneği). Isparta: Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2018.
  3. Ayten, Ali. “Dinî Bağlılık ve Dinî Kimliğin Ruh Sağlığına Katkısı Nedir? Din Eğitimi Alan Öğrenciler Üzerine Bir Araştırma”. Din, Erdem ve Sağlık. ed. Ali Ayten. İstanbul: Çamlıca Yayınları, 2015.
  4. Ayten, Ali. Empati ve Din: Türkiye’de Yardımlaşma ve Dindarlık Üzerine Psiko-sosyal Bir Araştırma. İstanbul: İz Yayıncılık, 2013. Ayten, Ali. Prososyal Davranışlarda Dindarlık ve Empatinin Rolü. İstanbul: Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2009.
  5. Ayten, Ali - Korkmaz, Sezai. “The Relationships Between Religiosity, Prosociality, Satisfaction With Life And Generalised Anxiety: A Study On Turkish Muslims”. Mental Health, Religion and Culture 22/10 (26 Kasım 2019), 980–993. https://doi.org/10.1080/13674676.2019.1695246
  6. Ayten, Ali-Yıldız, Refik. “Dindarlık, Hayat Memnuniyeti İlişkisinde Dinî Başa Çıkmanınrolü Nedir?Emekliler Üzerine Bir Araştırma”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 16/1 (2016), 281-308.
  7. Bar-Tal, Daniel. “Introduction”. Development and Maintenance of Prosocial Behavior. ed. Ervin Staub vd. New York: Plenum Press, 1984. Bar-tal, Inbal Ben-Ami vd. “Empathy and Pro-Social Behavior in Rats”. Science 334/6061 (09 Aralık 2011), 1427-1430. https://doi.org/10.1126/science.1210789
  8. Batara, Jame Bryan L. vd. “Effects of Religious Priming Concepts on Prosocial Behavior Towards Ingroup and Outgroup”. Europe’s Journal of Psychology 12/4 (18 Kasım 2016), 635-644. https://doi.org/10.5964/ejop.v12i4.1170

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 24, 2021

Submission Date

March 12, 2021

Acceptance Date

April 29, 2021

Published in Issue

Year 2021 Number: 50

APA
Korkmaz, S., & Hacıkeleşoğlu, H. (2021). Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 50, 535-569. https://doi.org/10.17120/omuifd.895925
AMA
1.Korkmaz S, Hacıkeleşoğlu H. Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma. OMUIFD. 2021;(50):535-569. doi:10.17120/omuifd.895925
Chicago
Korkmaz, Sezai, and Hızır Hacıkeleşoğlu. 2021. “Prososyallik, Empatik Eğilim Ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, nos. 50: 535-69. https://doi.org/10.17120/omuifd.895925.
EndNote
Korkmaz S, Hacıkeleşoğlu H (June 1, 2021) Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 50 535–569.
IEEE
[1]S. Korkmaz and H. Hacıkeleşoğlu, “Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma”, OMUIFD, no. 50, pp. 535–569, June 2021, doi: 10.17120/omuifd.895925.
ISNAD
Korkmaz, Sezai - Hacıkeleşoğlu, Hızır. “Prososyallik, Empatik Eğilim Ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 50 (June 1, 2021): 535-569. https://doi.org/10.17120/omuifd.895925.
JAMA
1.Korkmaz S, Hacıkeleşoğlu H. Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma. OMUIFD. 2021;:535–569.
MLA
Korkmaz, Sezai, and Hızır Hacıkeleşoğlu. “Prososyallik, Empatik Eğilim Ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, no. 50, June 2021, pp. 535-69, doi:10.17120/omuifd.895925.
Vancouver
1.Sezai Korkmaz, Hızır Hacıkeleşoğlu. Prososyallik, Empatik Eğilim ve Dindarlık Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir Araştırma. OMUIFD. 2021 Jun. 1;(50):535-69. doi:10.17120/omuifd.895925

Cited By