Research Article

Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi

Volume: 15 Number: 3 December 25, 2024
EN TR

Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi

Abstract

Bu araştırmada, Türkiye’de spor bilimleri alanında yapılmış ölçek geliştirme çalışmalarının incelenmesi ve bu çalışmalarda yürütülen süreçlerin ölçek geliştirme ölçütlerine uygunluğunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın veri setini, 2017 ile 2023 yılları arasında TÜBİTAK ULAKBİM veri tabanında taranan dergilerde yayımlanan, spor bilimleriyle ilişkili 65 ölçek geliştirme çalışması oluşturmuştur. İncelenen ölçek geliştirme çalışmalarında, ölçülmesi amaçlanan özelliğin ilişkili olduğu yapı ve kuramlar ile birlikte ele alınması ve işe vuruk tanımının yapılması gibi sürecin ilk aşamalarından itibaren uyulması gereken bazı ölçütlere dikkat edilmediği sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte, ölçeğin hedef kitlesinin açıkça tanımlanması, özelliğin doğasına uygun bir ölçekleme tekniğinin belirlenmesi, deneme formu için maddelerin alternatifli olarak yazılması, uygun istatistiksel tekniklerin seçilmesi, gerekli geçerlik ve güvenirlik kanıtlarının toplanması gibi süreçlerde ölçek geliştirme alanyazınına uygunluk bakımından önemli eksiklikler tespit edilmiştir. Aynı zamanda çalışmada ölçek geliştirmenin önemli bir uzmanlık alanı olduğu ve yapılan hataların diğer bilimsel çalışmaları da etkileyebilecek daha büyük sorunlara yol açabileceği de hatırlatılmıştır. Farklı uzmanların yer aldığı daha geniş ekiplerle yapılan çalışmaların pek çok hatayı önleyebileceği vurgulanmıştır. Bu hatalar detaylı açıklanarak önlenmelerine ve giderilmelerine yönelik önerilerde bulunulmuştur. Elde edilen sonuçlar üzerine yapılan tartışmaların ve ölçek geliştirmek isteyen araştırmacılara sunulan önerilerin alanyazına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Ayrıca araştırmacılar, bu çalışmada geliştirilen ölçek geliştirme ölçütleri formunu hem ölçek geliştirme sürecini eksiksiz ve doğru yürütmek için hem de mevcut ölçekleri incelemek için kullanabilirler.

Keywords

References

  1. Acar Güvendir, M., & Özer Özkan, Y. (2015). Türkiye'deki eğitim alanında yayımlanan bilimsel dergilerde ölçek geliştirme ve uyarlama konulu makalelerin incelenmesi. Electronic Journal of Social Sciences, 14(52), 23–33. https://doi.org/10.17755/esosder.54872
  2. Barış Pekmezci, F., & Ayan, C. (2020). Confusion of scale development: Investigation of self-efficacy scales. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 48, 130–151. https://doi.org/10.9779/pauefd.529986
  3. Baykul, Y. (2000). Eğitimde ve psikolojide ölçme: Klasik test teorisi ve uygulaması. ÖSYM Yayınları.
  4. Boztunç Öztürk, N., Eroğlu, M. G., & Kelecioğlu, H. (2015). A review of articles concerning scale adaptation in the field of education. Education and Science, 40(178), 123–137. https://doi.org/10.15390/eb.2015.4091
  5. Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27–40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
  6. Brown, J. D. (2009). Principal component analysis and exploratory factor analysis: Definitions, differences and choices. JALT Testing and Evaluation Newsletter, 13(1), 26–30.
  7. Budak, S. (2000). Psikoloji Sözlüğü. Bilim ve Sanat Yayınları.
  8. Cohen, R. J., & Swerdlik, M. E. (2010). Psychological testing and assessment: An introduction to tests and measurement (7th ed.). McGraw-Hill.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sports Activity Management

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 25, 2024

Submission Date

September 16, 2024

Acceptance Date

December 12, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 15 Number: 3

APA
Demır, E. K., Çüm, S., & Aygün, M. (2024). Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi, 15(3), 447-469. https://doi.org/10.17155/omuspd.1551245
AMA
1.Demır EK, Çüm S, Aygün M. Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2024;15(3):447-469. doi:10.17155/omuspd.1551245
Chicago
Demır, Elif Kubra, Sait Çüm, and Murat Aygün. 2024. “Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi”. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi 15 (3): 447-69. https://doi.org/10.17155/omuspd.1551245.
EndNote
Demır EK, Çüm S, Aygün M (December 1, 2024) Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 15 3 447–469.
IEEE
[1]E. K. Demır, S. Çüm, and M. Aygün, “Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi”, Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, vol. 15, no. 3, pp. 447–469, Dec. 2024, doi: 10.17155/omuspd.1551245.
ISNAD
Demır, Elif Kubra - Çüm, Sait - Aygün, Murat. “Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi”. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 15/3 (December 1, 2024): 447-469. https://doi.org/10.17155/omuspd.1551245.
JAMA
1.Demır EK, Çüm S, Aygün M. Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2024;15:447–469.
MLA
Demır, Elif Kubra, et al. “Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi”. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi, vol. 15, no. 3, Dec. 2024, pp. 447-69, doi:10.17155/omuspd.1551245.
Vancouver
1.Elif Kubra Demır, Sait Çüm, Murat Aygün. Spor Bilimleri Alanında Yapılan Ölçek Geliştirme Çalışmalarının Metodolojik Açıdan İncelenmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2024 Dec. 1;15(3):447-69. doi:10.17155/omuspd.1551245