Yalnızlığı Azaltma Psiko-Eğitim Programının Yaşlıların Yalnızlık Düzeyine Etkisi

Hanife Akgül; Binnur Yeşilyaprak

doi:10.26466/opus.401331

TR EN

Yalnızlığı Azaltma Psiko-Eğitim Programının Yaşlıların Yalnızlık Düzeyine Etkisi

Öz

Bu araştırmanın amacı, Yalnızlığı Azaltma Psiko-eğitim Programı’nın yaşlıların yalnızlık düzeyine etkisini incelemektir. Araştırma, deney ve kontrol gruplu; ön test, son test, izleme testi modeline dayalı deneysel bir çalışmadır. Araştırmanın bağımsız değişkeni; ön test ve son test arasında sadece deney grubuna uygulanan Yalnızlığı Azaltma Psiko-eğitim Programıdır. Araştırmanın bağımlı değişkeni ise, yaşlıların yalnızlık düzeyleridir. Araştırma, Kayseri ilinde Hacı Rukiye Gazioğlu Huzur Evinde 65 yaş ve üstü bireylerin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri “Yaşlılar İçin Yalnızlık Ölçeği (YİYÖ)” ile elde edilmiştir. Deney grubuna araştırmacı tarafından Aktivite Kuramı ve Bilişsel Yaklaşıma dayalı olarak hazırlanan, 11 haftalık Yalnızlığı Azaltma Psiko-eğitim Programı uygulanmıştır. Kontrol grubuna herhangi bir eğitim verilmemiştir. İzleme ölçümleri, son test uygulamasından iki ay sonra yapılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin çözümlenmesinde Mann Whitney U ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testi kullanılmıştır. Elde edilen araştırma bulgularının sonucunda, deney ve kontrol gruplarının son test puanları arasında anlamlı bir fark (p<.05) olduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca, deney grubundaki bireylerin YİYÖ’den aldıkları deney öncesi ve deney sonrası puanları arasında anlamlı bir fark (p<.05) olduğu saptanmıştır. Yani bir başka değişle uygulanan Yalnızlığı Azaltma Psiko-eğitim Programı, deney grubuna katılan yaşlıların yalnızlık düzeylerini azaltmıştır. Bu farkın deneysel işlemin sona ermesinden iki ay sonrada da kısmen azalarak devam ettiği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Yalnızlık,Yaşlı,Yaşlılarda yalnızlık,Psiko-eğitim programı,Yalnızlığı azaltma.

The Effect Of Psychoeducation Program For Reducing Lonelinesson Loneliness Level Of The Elderly

Abstract

The aim of this study is to investigate the effect of Psychoeducation Program for Reducing Loneliness on loneliness level of the elderly. This is an experimental study with experimental and control groups based on pretest, posttest, and follow-up model. The independent variable of the study was Psychoeducation Program for Reducing Loneliness which was applied only to experimental group between pretest and posttest. Loneliness level of the elderly was dependent variable of the study. The study was conducted with the participation of individuals aged 65 and over, residing in Hacı Rukiye Gazioğlu Nursing Home in the city center of Kayseri. The data of the study were obtained with the "Loneliness Scale for the Elderly". An 11-week Psychoeducation Program for Reducing Loneliness, prepared by researcher based on Activity Theory and cognitive Approach, was applied to the experimental group. Any training was not given to control group. Follow-up measurements were performed two months after the posttest. Mann Whitney U and Wilcoxon Signed rank tests were used for analysis of data obtained as a result of the study. As a result of the study findings, it was revealed that there was a significant difference between posttest scores of control and experimental groups (p<.05). Moreover, a significant difference was found between LSE scores obtained by individuals in experimental group before and after the experiment (p<.05). In other words, the Psychoeducation Program for Reducing Loneliness decreased loneliness levels of the elderly individuals included in the experimental group. It was observed that this difference continued partially decreasingly two months later upon completion of the experimental procedure.

Keywords

Loneliness,Elderly,Loneliness in the elderly,Psycho-educational program,Reduce loneliness.

References

Adams, K. B., Sanders S., ve Auth E. A., (2004). Loneliness and depression in independent living retirement communities: risk and resilience factors. Aging & Mental Health, 8(6), 475-485.
Akça, F. ve Şahin, G., (2008). Huzurevinde yaşayan yaşlılar ile aile ortaminda yaşayan yaşlıların psikolojik belirtilerinin yaşam kalitesi üzerine etkisinin incelenmesi. Turkish Journal of Geriatrics, 11(4), 190–199.
Akgül H. ve Yeşilyaprak B. (2015). Yaşlılar için yalnızlık ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması. Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi, 8(1), s.34-45.
Akgün, E., (2001). Huzurevlerinde yaşayan yaşlı bireylerin algıladıkları yalnızlık duyguları ve yaşam kaliteleri üzerine etkileri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Psikiyatri Hemşireliği Anabilim Dalı, İstanbul Üniversitesi, İstanbul.
Akgün, H. S., Bakar, C. ve Budakoğlu, I. İ., (2004). Yatarak tedavi görmüş 65 yaş üstü hastaların fiziksel ve ruhsal sorunları ile günlük yaşam aktivite durumlarının değerlendirilmesi. Turkish Journal of Geriatrics, 7(3), 133–138.
Aközer, M., Nuhrat C., ve Say Ş., (2011). Türkiye'de yaşlılık dönemine ilişkin beklentiler araştırması. Aile ve Toplum Dergisi, 7(27), 103-128.
Aksoydan, E., (2006). Ankara’da kendi evinde ve huzurevinde yaşayan yaşlıların sağlık ve beslenme durumları. Türk Geriatri Dergisi, 9(3), 150-157.
Aksüllü, N. ve Doğan, S., (2004). Huzurevinde ve evde yaşayan yaşlılarda algılanan sosyal destek etkenleri ile depresyon arasındaki ilişki. Anatolian Journal of Psychiatry, 5, 76–84.
Akyıldızlar, E., (2007). Kocaeli’nde bulunan üç farklı huzurevindeki yaşlıların beslenme alışkanlıkları üzerine bir araştırma. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara.
Alkan, S. ve Sezgin, A., (1998). Yetişkin hastalarda yalnızlık. C.Ü. H.Y.O Dergisi, 2(1), 43-51.

Andersson, L., (1985). Intervention against loneliness in a group of elderly women: an impact evaluation. Social Science and Medicine, 20(4), 355–64.
Ardahan, M., (2010). Yaşlılık ve huzur evi. Aile Ve Toplum Dergisi, 5(20), 25-32.
Arnetz, B. B. ve Theorell, T., (1983). Psychological, sociological and health behaviour aspects of a long term activation programme for institutionalized elderly people. Social Science and Medicine, 17(8), 449–56.
Atila, S., (2006). Toplumsal değişmenin aile ve yaşlılar üzerine etkisi (İstanbul'daki beş huzurevinde inceleme). Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
Ayrancı, Ü., Köşgeroğlu, N., Yenilmez, Ç., ve Aksoy, F., (2005). Eskişehir'de yaşlıların sosyoekonomik özellikleri ve sağlık durumları. Sted, 14(5), 113–119.
Bahar, A., (2005). Huzurevinde yaşayan yaşlıların depresyon ve anksiyete düzeylerinin belirlenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gaziantep Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
Ballantyne, A., Trenwith L., Zubrinich S. ve Corlis, M., (2010). I feel less lonely’: What older people say about participating in a social networking website. Quality in Ageing and Older Adults, 11 (3), 25-35.
Beal, C., (2006). Lonelıness In olderwomen: A review of the literature. Issues in Mental Health Nursing, 27, 795–813. DOI:10.1080/01612840600781196
Bilgiç, N., (2000). Arkadaşlık becerisi eğitiminin ilköğretim 2.kademe öğrencilerinin yalnızlık düzeylerine etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Ankara.
Brown, N.W., (2013). Psikolojik danışmanlar için psiko-eğitsel gruplar hazırlama ve uygulama rehberi (V. Yorgun, Çev.). Ankara: Anı Yayıncılık.
Büyüköztürk Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2009). Bilimsel araştırma yöntemleri (5. Baskı), Ankara: Pegem Akademi.
Büyüköztürk, Ş., (2012). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (17. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Büyüköztürk, Ş., Çokluk, Ö. ve Köklü, N. (2013). Sosyal bilimler için istatistik. (12. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Çakıl, N., (1998). Grupla sosyal beceri eğitiminin üniversite öğrencilerinin yalnızlık düzeylerine etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.
Çalıştır, B., Dereli, F., Ayhan, H. ve Cantürk, A., (2006). Muğla il merkezinde yaşayan yaşlı bireylerin yaşam kalitelerinin incelenmesi. Turkish Journal of Geriatrics, 9(1), 30–33.
Caserta, M. S. ve Lund D. A., (1996). Beyond bereavement support group meetings: Exploring outside social contacts among the members. Death Studies, 20(6), 537–56.
Caserta, M. S. ve Lund, D. A., (1993). Intrapersonal resources and the effectiveness of self-help groups for bereaved older adults. The Gerontologist, 33(5), 619–29.
Cattan, N., Kime N. ve Bagnall, A. M., (2011). The use of telephone befriending in low level support for socially isolated older peo-ple – an evaluation. Health and Social Care in the Community, 19(2), 198–206. Doi: 10.1111/j.1365-2524.2010.00967.x.,
Collins, C., (2006). Seniors CAN: Community-based education to pro-mote independence for older adults. The LLI Review, 1, 60-68, http://seniorscan.org/SeniorsCAN/files/pdf/Life_Long_Learning.pdf, (Erişim Tarihi: 25.01.2015).
Coşkun, M., (1998). Samsun il merkezinde yaşayan yaşlıların sürekli kaygı düzeyleri ve bazı sosyoekonomik etmenleri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Samsun.
Coşkuner, A., (1994). İletişim becerisi geliştirme eğitiminin iş görenlerin iletişim çatışmalarına girme eğilimlerine, yalnızlık düzeylerine ve iş doyumlarına etkisi. Yayınlanmamış DoktoraTezi, Ankara Üniver-sitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Danış, M. Z., (2009). Türkiye’de yaşlı nüfusun yalnızlık ve yoksulluk durumları ve sosyal hizmet uygulamaları açısından bazı çıkarımlar. Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi, 20(1), s. 67-83.
De Jong Gierveld, J., Groenou, V. M. B., Hoogendoorn, A. W., ve Smit, J. H., (2009). Quality of marriages in later life and emo-tional and social loneliness. Journal of Gerontology: Social Sciences, 64B(4), 497–506. DOI: 10.1093/geronb/gbn043.
De Jong Gierveld, J., (1988). A review of loneliness: Concept and definitions, determinants, and consequences. Review in Clinical Ger-ontology, 8, 73-80.
De Jong Gierveld, J., ve Van Tilburg, T. G., (2006). A 6-item scale for overall, emotional, and social loneliness: Confirmatory tests on survey data. Research on Aging, 28 (5), 582-598.
De Jong Gierveld, J., ve Van Tilburg, T. G., (2011). Manual of the loneliness scale 1999, VU University, Amsterdam, 8 Ocak 2013, http://home.fsw.vu.nl/tg.van.tilburg/manual_loneliness_scale_1999.htm (ErişimTarihi: 25.11.2015).
Demet, M. M., Taşkın, E. O., Deniz, F., Karaca, F. ve İlçelli, İ., (2002). Manisa huzur evinde kalan yaşlılarda depresyon belirtilerinin yaygınlığı ve ilişkili risk etkenleri. Türk Psikiyatri Dergisi, 13 (4), 290-299.
Dereli, F., Koca, B., Demircan, S. ve Tor, N., (2010). Bir huzurevinde kalan yaşlıların yalnızlık düzeylerinin incelenmesi. Yeni Tıp Dergisi, 27, 93-97.
Dong, X.Q, Chang E.S., . Wong E. ve Simon M., (2012). Perception and negative effect of loneliness in a Chicago Chinese population of older adults. Archives of Gerontology and Geriatrics, 54, 151-159.
Duy, B., (2003). Bilişsel-Davranışçı yaklaşıma dayalı grupla psikolojik danışmanın yalnızlık ve fonksiyonel olmayan tutumlar üzerine etkisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Dykstra, P. A., (2009). Older adult loneliness: Myths and realities. Eu-ropean Journal of Ageing, 6, 91–100. DOI: 10.1007/s10433-009-0110-3.
Dykstra, P.,A., Tilburg V. T. G. ve Gierveld, D. J., (2005). Changes in older adult loneliness results from a seven-year longitudinal study. Research On Aging, 27(6), 725-747. DOI: 10.1177/0164027505279712
Erdoğdu, M. Y. ve Özkan, M., (2007). Farklı dini inanışlardaki bireylerin ölüm kaygıları ile ruhsal belirtiler ve sosyo-demografik değişkenler arasındaki ilişkiler. İnönü Üniversitesi, Tıp Fakültesi Dergisi, 14(3), 171–179.
Eshbaugh, E., (2009). The role of friends in predicting loneliness among older women living alone. Journal of Gerontological Nursing, 35(5), 13–16.
Fees, B. S., Martin, P. ve Poon, L.W., (1999). A model of loneliness in older adults. Journal of Gerontology: Psychological Sciences, 54(4), 231-239.
Ferguson, L., (2012). Tackling loneliness in older age – why we need action by all ages. Quality in Ageing and Older Adults, 13(4), 264-269.
Greenfield, E. A. & Russell, D., (2011). Identifying living arrangements that heighten risk for loneliness in later life: Evidence from the u.s. national social life, health, and aging project. Journal of Applied Gerontology, 30(4), 524–534.
Grenade, L. ve Duncan B., (2008). Social isolation and loneliness among older people: Issues and future challenges in community and residential settings. Australian Health Review, 32(3), 468–478.
Güler, N. ve Akal, Ç., (2009). Sivas ilinde evde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin yaşam kalitesi. Türk Geriatri Dergisi, 12(4), 181-189.
Hacıhasanoğlu, R. ve Yıldırım, A., (2009). Erzincan huzurevinde yaşayan yaşlılarda depresyon ve etkileyen faktörler. Türk Geri-atri Dergisi, 12 (1), 25-30.
Hawkley, L. C. ve Cacioppo, J. T., (2010). Loneliness matters: A theoretical and empirical review of consequences and mechanisms. Annals of Behavioral Medicine, 40(2), 218-227. DOI 10.1007/s12160-010-9210-8.
Hopman-Rock, M. ve Westhoff, M. H., (2002). Development and evaluation of ‘aging well and healthily’: A health education and exercise program for community living older adults. Journal of Aging and Physical Activity, 10, 363–80.
İmamoğlu, S., (2008). Genç yetişkinlikte kişilerarası ilişkilerin cinsiyet, cinsiyet rolleri ve yalnızlık algısı açısından incelenmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
İslam, A. Ş., (1987). Bireysel psikolojik danışmanın yaşlılarda kendini kabule etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Jacob, S., (1996). The grief experience of older women whose husbands had hospice care. Journal of Advanced Nursing, 24, 280–286.
Kalkınma Bakanlığı, (2014). Onuncu Kalkınma Planı. Yaşlanma, Özel İhtisas Komisyonu Raporu. Ankara.
Kavlak, O. ve Saruhan, A., (2002). İnfertil kadınlarda yalnızlık düzeyi ve bunu etkileyen faktörlerin incelenmesi. Ege Tıp Dergisi, 41(4), 229–232.
Koçak, R., (2003). Duygusal ifade eğitimi programının üniversite öğrencilerinin aleksitimi ve yalnızlık düzeylerine etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Kozaklı, H., (2006). Üniversite öğrencilerinde yalnızlık ve sosyal destek düzeyleri arasındaki ilişkilerin karşılaştırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Mersin Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü,Mersin.
Lou, V. W. Q. ve Jimmy, W., (2012). Chinese older adults’ resilience to the loneliness of living alone: a qualitative study. Aging & Men-tal Health, 16(8), 1039–1046.
McAuley, E., Blissmer, B., Marquez, B., Jerome, D. X., Kramer, G. J. & Katula, J., (2000). Social relations, physical activity and well-being in older adults. Preventive Medicine, 31(5), 608–17.
Miroğlu, C., (2009). Ankara’da bir huzurevi incelemesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Halkbilim - Etnoloji Anabilim Dalı, Ankara.
Mulvihill, J., (2011). Personalised befriending support for older people. Quality In Ageing And Older Adults, 12(3), 180-183.
Neto, F. ve Barros, J., (2000). Psychosocial concominants of loneliness amongstudents of cape verde and Portugal. Journal of sychology, 134(5), 245–255.
Nyqvist, F., Cattan, M., Andersson, L., Forsman, A. K., ve Gustafson, Y., (2013). Social capital and loneliness among the very old liv-ing at home and in institutional settings: A comparative study. Journal of Aging and Health, 25(6), 1013–1035. DOI: 10.1177/0898264313497508.
Öğüt, S., Polat, M., Orhan, H. ve Küçüköner, E., (2008). Isparta ve Burdur huzurevlerinde kalan yaşlıların sosyodemografik durumları ve beslenme tercihleri. Turkish Journal of Geriatrics, 11(2), 82–87.
Ongan, D., (2012). Huzurevlerinde yaşlılara sunulan beslenme hizmetlerinin değerlendirilmesi ve yaşlıların beslenme durumlarının saptanması. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Özen, D., (2008). Huzurevinde yaşayan yaşlılarda ölüm kaygısının günlük yaşam işlevlerine etkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Haliç Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
Özer, M., (2001). Huzurevinde ve aile ortaminda yaşayan yaşlilarin öz bakim gücü ve yaşam doyumunun incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
Öztop, H., (2006). Yaşlı kadınların ekonomik ve psiko-sosyal sorunları. Turkish Journal of Geriatrics, 9(4), 234–239.
Pennington, J. ve Knight, T., (2008). Staying connected: The lived experiences of volunteers and older adults. Ageing Int , 32, 298–311. DOI 10.1007/s12126-008-9020-5.
Peplau, L. A. ve Perlman, D., (1982). Perspective on loneliness. In L. A. Peplau ve D. Perlman (Eds). Loneliness: A sourcebook of Cur-rent Theory, Research and Therapy (13–46). New York: Wiley Interscience.
Perese, E. F. ve Wolf, M., (2005). Combating loneliness among persons with severe mental illness: social network interventions’ charac-teristics, effectiveness and applicability. Issues in Mental Health Nursing, 26, 591-609.
Pinquart, M., (2003). Loneliness in married, widowed, divorced, and never-married older adults. Journal of Social and Personal Rela-tionships, 20(1), 31–53. DOI:10.1177/02654075030201002.
Rokach, A., ve Bauer, N., (2004). Age, culture and loneliness among czechs and canadians. Current Psychology, 23(1), 3-23.
Rosen, C. E. ve Rosen, S., (1982). Evaluating an intervention program for the elderly. Community Mental Health Journal, 18(1), 21-33.
Ryan, M., & Patterson, J., (1987). Loneliness in the elderly. Journal of Gerontological Nursing, 13(5), 6–11.
Sardogan, M. E., (1998). Florida insan ilişkileri beceri eğitimi modelinin grup üyelerinin kaygı, yalnızlık, atılganlık, kendini açma ve empatik beceri düzeylerine etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Samsun.
Sarıhan, C. Ö., (2007). Engelli çocuğa sahip olan ve olmayan annelerin aile işlevlerini algılamaları ile yalnızlık düzeylerinin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ev Ekonomisi (Çocuk Gelişimi ve Eğitimi) A.B.D., Ankara.
Schoenmakers, E. C, Tilburg, V. T. G. ve Fokkema, T., (2012). Coping with loneliness: what do older adults suggest?”. Aging & Mental Health, 16(3), 353-360.
Siviş, R. ve Demir, A., (2004). Küresl yaşlanma ve Türkiye’de yaşlılarda psikolojik danışma ve rehberlik. Türk Psikolojik Danışma ve Re-hberlik Dergisi, 3(21), 43-48.
Siviş, R., (2005). The effect of a reminiscence grup counseling program on the life satisfaction of older adults. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Sözeri, V. G., Oğuzhanoğlu, N., Amuk, T. ve Ateşçi, F., (2008). Huzurevindeki yaşlılarda depresyon sıklığı ve ilişkili risk et-menleri. Klinik Psikiyatri, 11, 25-32.
Stanley, M. et al., (2010). Nowadays you don’t even see your neighbours’: Loneliness in the everyday lives of older Australians. Health and Social Care in the Community, 18(4), 407–414. DOI: 10.1111/j.1365-2524.2010.00923.x.
Steven, N., ve Van Tilburg, T. G., (2000). Stimulating friendship in later life: A strategy for reducing loneliness among older women. Educational Gerontology, 26(1), 15-35. (Erişim Tarihi: 21.03.2014). http://dx.doi.org/10.1080/036012700267376
Stone, J., Evandrou, M. ve Falkingham, J., (2013). The transition to living alone and psychological distress in later life. Age and Ageing. 42(3), 366-72. doi: 10.1093/ageing/aft006.
Sullivan, H. S., (1953). Interpersonal theory of personality. New York: Norton Company Inc.
Tambağ, H., (2010). Huzurevindeki yaşlılara sağlıklı yaşam biçimi ve yaşam doyumu geliştirmeye yönelik verilen psiko-eğitimin değerlendirilmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
TÜİK, (2009). Türkiye İstatistik Kurumu. Yaşam Memnuniyeti Araştırması. http://www.tuik.gov.tr (Erişim Tarihi: 27.12.2014).
TÜİK, (2013). Türkiye İstatistik Kurumu. İstatistiklerle Yaşlılar. http://www.tuik.gov.tr (Erişim Tarihi: 27.01.2015).
Ünal, G. ve Bilge, A., (2005). İleri yaş gurubunda yalnızlık, depresyon ve kognitif fonksiyonların incelenmesi. Türk Geriatri Dergisi, 8(2), 89-93.
Victor, C. R., (2012). A Longitudinal analysis of loneliness among older people in Great Britain. The Journal of Psychology, 146(3), 313-331.
WHO, (2002). World Health Organisation, Active Ageing A Policy Framework. WHO Noncommunicable Disease Prevention and Health Promotion Ageing and Life Course, Geneva.
http://www.who.int/hpr/ageing/ActiveAgeingPolicyFrame.pdf (Erişim Tarihi: 25.11.2015).
Woolham, J., Daly, G. ve Hughes, E., (2013). Loneliness amongst older people: Findings from a survey in coventry, UK”. Quality in Ageing and Older Adults,14(3), 192-204.
Yazıcı, R., (1994). Yaşlı bireylerin ölüm kaygısı ve bunun günlük yaşam aktivitelerine olan etkisinin araştırılması. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
Yıldırım, E., (2008). Yaşlı bayanlarda fiziksel ve rekreasyonel aktivitenin yalnızlık düzeyine etkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Kayseri.
Zarif, M., (2006). Yaşlı kişilerde algı ve bilişsel bozuklukların günlük yaşam aktivitelerine olan etkisinin değerlendirilmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Zettel, L., ve Rook, K., (2004). Substitution and compensation in the social networks of older widowed women. Psychology and Ag-ing, 19, 433-443.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Studies on Education

Journal Section

Research Article

Authors

Hanife Akgül ^*
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
0000-0001-8543-9343
Türkiye

Binnur Yeşilyaprak
0000-0002-8949-6801
Türkiye

Publication Date

April 25, 2018

Submission Date

March 5, 2018

Acceptance Date

March 21, 2018

Published in Issue

Year 2018 Volume: 8 Number: 14

DOI

https://doi.org/10.26466/opus.401331

IZ

https://izlik.org/JA84LJ84GP

APA

Akgül, H., & Yeşilyaprak, B. (2018). Yalnızlığı Azaltma Psiko-Eğitim Programının Yaşlıların Yalnızlık Düzeyine Etkisi. OPUS International Journal of Society Researches, 8(14), 11-52. https://doi.org/10.26466/opus.401331

The Effect of COVID -19 Crisis on Hopelessness, Loneliness and Spiritual Well-Being of Patients with Type 1 and Type 2 Diabetes in Turkey

Journal of Religion and Health

https://doi.org/10.1007/s10943-021-01496-z

YAŞLILARDA ÖLÜM KAYGISI İLE HASTALIK ÖZELLİKLERİ, YALNIZLIK VE SOSYAL DESTEK ARASINDAKİ İLİŞKİLER

STED / Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi

https://doi.org/10.17942/sted.1063601

Öz-belirleme Kuramı Temelli Geliştirilen Psiko-eğitim Programının Ergenlerin Akademik Öz-denetim Düzeyleri Üzerine Etkisi

Karaelmas Eğitim Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.58638/kebd.1321021

VAROLUŞÇU YAKLAŞIMA DAYALI EĞİTİM PROGRAMININ BİREYLERİN ÖLÜM KAYGISI, YALNIZLIK ve MUTLULUK DÜZEYLERİNE ETKİSİ: BİR PİLOT ÇALIŞMA

Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi

https://doi.org/10.61904/sbe.1314326

Coping with Romantic Loneliness: The Effectiveness of a Psychoeducational Program for Emerging Adults

Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.46778/goputeb.1687204

Yalnızlığı Azaltma Psiko-Eğitim Programının Yaşlıların Yalnızlık Düzeyine Etkisi

Yalnızlığı Azaltma Psiko-Eğitim Programının Yaşlıların Yalnızlık Düzeyine Etkisi

Öz

Anahtar Kelimeler

The Effect Of Psychoeducation Program For Reducing Lonelinesson Loneliness Level Of The Elderly

Abstract

Keywords

References

Details

Primary Language

Subjects

Journal Section

Authors

Publication Date

Submission Date

Acceptance Date

Published in Issue

DOI

IZ

Cite

Cited By

Effect of Perceived Social Support on Self-care Agency and Loneliness Among Elderly Muslim People

Yalnızlık Yönelim Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Evde Yaşayan Yaşlılarda Yalnızlık, Yaşam Doyumu ve Ölüm Kaygısının Belirlenmesi

The Effect of COVID-19 Outbreak on Older Adults' Hopelessness, Loneliness and Spiritual Well-Being in Turkey

The Effect of COVID -19 Crisis on Hopelessness, Loneliness and Spiritual Well-Being of Patients with Type 1 and Type 2 Diabetes in Turkey

YAŞLILARDA ÖLÜM KAYGISI İLE HASTALIK ÖZELLİKLERİ, YALNIZLIK VE SOSYAL DESTEK ARASINDAKİ İLİŞKİLER

Öz-belirleme Kuramı Temelli Geliştirilen Psiko-eğitim Programının Ergenlerin Akademik Öz-denetim Düzeyleri Üzerine Etkisi

VAROLUŞÇU YAKLAŞIMA DAYALI EĞİTİM PROGRAMININ BİREYLERİN ÖLÜM KAYGISI, YALNIZLIK ve MUTLULUK DÜZEYLERİNE ETKİSİ: BİR PİLOT ÇALIŞMA

Coping with Romantic Loneliness: The Effectiveness of a Psychoeducational Program for Emerging Adults