Öğretmen Adaylarının Epistemolojik İnançları İle Ders Çalışma Yaklaşımlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi

This study examined teacher candidates' epistemological beliefs and study approaches according to various variables. The study used survey model as the research model. The participants were 178 teacher candidates, who were senior students, studying at Sivas Cumhuriyet University Faculty of Education. In the analysis of the data, the researchers used "Epistemological Belief Scale (EBS)", which was developed by Conley et al. (2004) and was translated into Turkish, was adapted for university students and underwent validity and reliability studies by Akçay, Gezer and Akçay (2016), and "Study Process Questionnaire (SPQ)", which was developed by Biggs, Kember and Leung (2001) and was adapted to Turkish and under-went validity and reliability studies by Yılmaz and Orhan (2011). In addition, the "Personal Information Form", which was developed by the researchers, was used to reveal the personal qualities of the teacher candidates in the study group. The results of the study revealed no significant different in terms of gender variable between the scores of the teacher candidates from the whole Epistemological Belief Scale and its sub-dimensions. However, the results indicated a significant difference between the scores of the male teacher candidates and the scores of the female teacher candidates in the "surface approach" sub-dimension of the Study Process Questionnaire. Furthermore, the results indicated a significant difference between the scores of the teacher candidates studying in the Psychological Counseling and Guidance department and the scores of those studying in the Primary Education and Science Education departments in the "development of knowledge" sub-dimension of the EBS The results indicated no significant difference in terms the frequency of reading books variable between the teacher candidates' scores from the whole and sub-dimensions of the Epistemological Belief Scale, and the results indicated a significant difference in the "deep approach" sub-dimension of the SPQ between the teacher candidates who read more than one book per month and those who read a book every three months. In addition, the study determined that there was a low level positive relationship between the scores of the teacher candidates in the "justification of knowledge" sub-dimension of the EBS and the scores they got from the "deep approach" sub-dimension of the SPQ. The findings were interpreted and discussed based on the relevant literature. In the light of the results obtained in the study, the researchers suggested carrying out educational guidance activities for developing the epistemological beliefs and study processes of teacher candidates, and carrying out academic studies to eliminate the negativities that would affect the epistemological beliefs and study processes.

Bu araştırmada, öğretmen adaylarının epistemolojik inançları ve ders çalışma yaklaşımları çeşitli değişkenlere göre incelenmiştir. Araştırma modeli olarak tarama (survey) modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Eğitim Fakültesinde öğrenim gören öğretmen adayları oluştururken, araştırmanın çalışma grubunu PDR(39), Fen Bilgisi Öğretmenliği (27), Sınıf Öğretmenliği (22), Okul Öncesi Öğretmenliği (51), Türkçe Öğretmenliği (39) bölümlerinde son sınıfta öğrenim gören toplam 178 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veriler, Conley ve arkadaşları (2004) tarafından geliştirilen; çeviri, uyarlama (üniversite öğrencileri için), geçerlik ve güvenirlik çalışması Akçay, Gezer ve Akçay (2016) tarafından yapılmış olan “Epistemolojik İnanç Ölçeği (EİÖ)” ve Biggs, Kember ve Leung (2001) tarafından geliştirilen, çeviri, uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması Yılmaz ve Orhan (2011) tarafından yapılan “Ders Çalışma Yaklaşımı Ölçeği (DÇYÖ)” kullanılmıştır. Ayrıca çalışma grubunda yer alan öğretmen adaylarının kişisel niteliklerini ortaya koymak amacıyla araştırmacılar tarafından geliştirilen “Kişisel Bilgi Formu” kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda; öğretmen adaylarının Epistemolojik İnanç Ölçeğinin tamamından ve alt boyutlarından aldıkları puanlar arasında cinsiyete göre anlamlı bir fark olmadığı, Ders Çalışma Yaklaşımı Ölçeğinin “yüzeysel yaklaşım” alt boyutunda ise erkek öğretmen adaylarının aldıkları puanların, kadın öğretmen adaylarının puanlarına göre anlamlı derecede yüksek olduğu, PDR bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının EİÖ “bilginin gelişimi” alt boyutundaki puanlarının Sınıf ve Fen Bilgisi Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının puanlarına göre anlamlı derecede yüksek olduğu belirlenmiştir. Yine öğretmen adaylarının Epistemolojik İnanç Ölçeğinin tamamından ve alt boyutlarından aldıkları puanlar arasında kitap okuma sıklığına göre anlamlı bir fark olmadığı, Ayda birden fazla kitap okuyan öğretmen adaylarının DÇYÖ “derin yaklaşım” alt boyutundaki puanlarının üç ayda bir kitap okuyan öğretmen adaylarına göre anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca öğretmen adaylarının EİÖ “bilginin gerekçelendirilmesi” alt boyutundan aldıkları puanlar ile DÇYÖ “derin yaklaşım” alt boyutundan aldıkları puanlar arasında düşük düzeyde pozitif bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular literatüre dayalı olarak yorumlanmış ve tartışılmıştır. Bütün bu sonuçlar çerçevesinde öğretmen adaylarının epistemolojik inançları ve ders çalışma yaklaşımlarını geliştirme konusunda eğitsel rehberlik faaliyetlerinin yürütülmesi, epistemolojik inanç ve ders çalışma yaklaşımlarını etkileyecek olumsuzlukları giderilmesi için akademik çalışmaların yapılması önerilmektedir.