Abstract
Bu araştırma, robotik sistemler ve yapay zekâ teknolojileriyle geliştirilen M3GAN adlı bir oyuncağın etrafında gelişen olaylara odaklanan M3GAN filmini; aile ve iletişim ekseninde, posthümanist bir bakışla incelemektedir. MAXQDA programında betimsel analiz yöntemi kullanılarak filmin otuz iki sahnesi çözümlenmiş, veriler aile, iletişim ve posthümanizm ana temaları altında değerlendirilmiştir. Aile teması kapsamında M3GAN’ın başlangıçta oyuncak, bakıcı ve arkadaş gibi roller üstlendiği; ilerleyen süreçte ailenin bir parçası ve bir üyesi hâline geldiği, filmin sonlarına doğru ise Cady’nin ebeveyni rolünü benimsediği belirtilmiştir. İletişim teması altında, M3GAN’ın algoritmik öğrenme süreciyle paralel biçimde gelişen iletişim becerileri incelenmiştir. Posthümanizm temasında ise M3GAN, insan/insan-olmayan sınırının müzakere edilmesi çerçevesinde ele alınmıştır: Başlangıçta robotik özellikler sergilese de zamanla kullanıcılarından (Cady ve Gemma) bağımsız hareket etmeye, kendi kararlarını almaya ve dünyaya ilişkin yargılar oluşturmaya başlayarak çeşitli eylemlerde bulunmaktadır. Distopik bir atmosferde sunulan film, gelecekte insanlarla diğer varlıklar arasındaki ikilemlere posthümanist bir perspektif sunmaktadır. Çalışma, yapay zekâ teknolojilerinin hizalanma (alignment) problemine karşı güvenlik önlemlerinin gerekliliğini vurgulamakta; ayrıca bu teknolojileri geliştirenlerin, insanla ve evrenle uyumlu, barışçıl ve bütüncül bir anlayışla etik ilkelere uygun geliştirme yapmalarını önermektedir.
Keywords
Ethical Statement
Çalışma için etik kurul onayı gerekmemektedir.
Supporting Institution
Çalışmayı destekleyen herhangi bir kurum bulunmamaktadır.
Project Number
1821108
References
- Ağın, B. (2020). Posthümanizm: Kavram, kuram, bilim-kurgu. Siyasal Kitabevi.
- Akrich, M. (1992). The de-scription of technical objects. In W. E. Bijker & J. Law (Eds.), Shaping technology/building society: Studies in sociotechnical change (pp. 205–224). MIT Press.
- Ardıç, T., & Selvi, Ö. (2022). Teknoloji bağımlılığı ve aile içi iletişim ilişkisi üzerine teorik ve uygulamalı bir çalışma. Middle Black Sea Journal of Communication Studies, 7(2), 241–254. https://doi.org/10.56202/mbsjcs.1194419
- Aslan, K. (2002). Değişen toplumda aile ve çocuk eğitiminde sorunlar. Ege Eğitim Dergisi, 1(2). https://izlik.org/JA59CM78RW
- Başcıllar, M., Karataş, M., & Pak Güre, M. D. (2022). Dijital çağda sosyal algoritmalar: Yapay zekâ ve sosyal hizmet. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 22(56), 539–565. https://doi.org/10.21560/spcd.vi.1081060
- Benhamou, S. (2020). Artificial intelligence and the future of work. Revue d'économie industrielle, (1), 57–88. https://doi.org/10.4000/rei.8727
- Bilge Zafer, A. (2013). Cumhuriyet ile birlikte değişen Türk aile yapısı ve kadının durumu. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(24), 121–134. https://izlik.org/JA27EF58BL
- Bolter, J. D. (2016). Posthumanism. In The international encyclopedia of communication theory and philosophy (pp. 1–8). https://doi.org/10.1002/9781118766804.wbiect220
- Braidotti, R. (2014). İnsan sonrası (Ö. Karakaş, Çev.). Kolektif Kitap. (Original work published 2013)
- Cabrera, L. Y. (2015). Rethinking human enhancement: Social enhancement and emergent technologies. Palgrave Macmillan.
- Coşkun, R., Altınışık, R., Bayraktaroğlu, S., & Yıldırım, E. (2015). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri. Sakarya Yayıncılık.
- Çelik, N. (2020). The Bothersome Man filminde post-hümanizm ve transhümanizm sorgulamaları. Sosyolojik Düşün, 5(2), 139–160. https://izlik.org/JA66XP28FJ
- Çetingüney, H., & Büyük, U. (2025). Posthümanizm paradigması: Z kuşağı ile yapay zekânın kesişiminde anlam arayışları. In U. Büyük (Ed.), Eğitimde teknoloji entegrasyonu: Yapay zeka ve dijitalleşme perspektifleri (pp. 75–112). Özgür Yayınları. https://doi.org/10.58830/ozgur.pub773.c3202
- Díaz de Liaño, G., & Fernández-Götz, M. (2021). Posthumanism, new humanism and beyond. Cambridge Archaeological Journal, 31(3), 543–549. https://doi.org/10.1017/S095977432100024X
- Dilber, F. (2019). Aile içi iletişimde sosyal medya: Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi öğrencileri üzerine bir araştırma. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (33), 334–381. https://doi.org/10.14520/adyusbd.596980
- Durak, E., & Durak, Ö. (2024). Dijital çağda aile. In M. Batur (Ed.), Gündelik hayatta dijital çağın yansımaları (pp. 77–94). Eğitim Yayınevi.
- Ferrando, F. (2014). Posthumanism. Tidsskrift for kjønnsforskning, 38(2), 168–172. https://doi.org/10.18261/ISSN1891-1781-2014-02-05
- Ferrando, F. (2019). Philosophical posthumanism. Bloomsbury Publishing.
- Gacar, H. A. (2024). Hümanizm, post-hümanizm ve trans-hümanizm’in sinemada temsili: I, Robot Filmi örneği. Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi Araştırma Dergisi, (24), 81–104. https://izlik.org/JA45LE67TT
- Giddens, A. (2000). Sosyoloji (C. Güzel, Çev.). Ayraç Yayınları.
- Gubbels, R. (1971). Seminaire d'études des rôles familiaux dans les civilisations différentes. Institut de Sociologie de l'Université Libre de Bruxelles.
- Harari, Y. N. (2017). Homo Deus: A brief history of tomorrow. Harper.
- Henke, J. (2017). "Ava’s body is a good one": (Dis)embodiment in Ex Machina. American, British and Canadian Studies, 29(1), 126–146. https://doi.org/10.1515/abcsj-2017-0022
- Hill, R. K. (2016). What an algorithm is. Philosophy & Technology, 29, 35–59. https://doi.org/10.1007/s13347-014-0184-5
- IMDb. (2025). M3GAN. https://www.imdb.com/title/tt8760708/?ref_=fn_all_ttl_2
- Johnstone, G. (Director). (2022). M3GAN [Film]. Universal Pictures.
- Leavy, S. (2018). Gender bias in artificial intelligence: The need for diversity and gender theory in machine learning. In Proceedings of the 1st international workshop on gender equality in software engineering (pp. 14–16). https://doi.org/10.1145/3195570.3195580
- Mansyur, R. R., Marhani, M., Pribadi, I., & Anuar, A. B. (2023). Smartphone addiction dan hubungan sosial dalam keluarga. GUIDENA: Jurnal Ilmu Pendidikan, Psikologi, Bimbingan dan Konseling, 13(1), 153–159. https://doi.org/10.24127/gdn.v13i1.6488
- Marbun, L. A., & Nasution, D. R. (2024). The influence of social media on family communication patterns in the digital era. Opini: Journal of Communication and Social Science, 1(2), 34–39. https://doi.org/10.70489/opini.v1i2.324
- McCarthy, J. (2007). What is artificial intelligence? http://jmc.stanford.edu/articles/whatisai.html
- Miah, A. (2008). A critical history of posthumanism. In B. Gordijn & R. Chadwick (Eds.), Medical enhancement and posthumanity (pp. 71–94). Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4020-8852-0_6
- Murphy, R. R., & deWitte, P. (2023). M3GAN: The real horror is the lack of ethics in robotics. Science Robotics, 8(76), Article eadh1236. https://doi.org/10.1126/scirobotics.adh1236
- Nugroho, A. R. (2024). M3GAN yang membadai: Menyingkap moral status poshumanisme dalam film M3GAN (2022). Adabiyyāt: Jurnal Bahasa dan Sastra, 8(1), 100–128. https://doi.org/10.14421/ajbs.2024.080105
- Oksanen, A., Savela, N., Latikka, R., & Koivula, A. (2020). Trust toward robots and artificial intelligence: An experimental approach to human–technology interactions online. Frontiers in Psychology, 11, Article 568256. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.568256
- Roden, D. (2015). Posthuman life. Routledge.
- Sarker, S., Jamal, L., Ahmed, S. F., & Irtisam, N. (2021). Robotics and artificial intelligence in healthcare during COVID-19 pandemic: A systematic review. Robotics and Autonomous Systems, 146, Article 103902. https://doi.org/10.1016/j.robot.2021.103902
- Sharma, S., & Kumar, N. (2023). The future of education: Implications of artificial intelligence integration in learning environments. International Journal of Enhanced Research in Educational Development, 11(5), 129–133.
- Straight, R. (2024). Decentering the human: A posthuman approach to cybersecurity education. In 2024 Cyber Awareness and Research Symposium (CARS) (pp. 1–6). IEEE. https://doi.org/10.1109/CARS61786.2024.10778862
- Ültay, E., Akyurt, H., & Ültay, N. (2021). Sosyal bilimlerde betimsel içerik analizi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (10), 188–201. https://doi.org/10.21733/ibad.871703
- Valencia-Ortiz, R., Cabero-Almenara, J., & Ruiz, U. G. (2021). Perception of trainers and students on the measures to be taken to solve the addiction of young people to social networks. Digital Education Review, (39), 141–158. https://doi.org/10.1344/der.2021.39.141-158
- Villegas, A. (2013). The influence of technology on family dynamics. Proceedings of the New York State Communication Association, 2012(1), Article 10. https://docs.rwu.edu/nyscaproceedings/vol2012/iss1/10
- Winner, L. (2017). Do artifacts have politics? In Computer ethics (pp. 177–192). Routledge. https://www.jstor.org/stable/20024652
- Yavuz, S. (2020). Sosyal medya kullanım amaçları üzerine bir araştırma: İlahiyat fakültesi öğrencileri örneği. Bozok Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 17(17), 99–132.
- Yoon, S., Kleinman, M., Mertz, J., & Brannick, M. (2019). Is social network site usage related to depression? A meta-analysis of Facebook-depression relations. Journal of Affective Disorders, 248, 65–72. https://doi.org/10.1016/j.jad.2019.01.026
- Zawojski, P. (2017). Posthümanizm, nowy humanizm naszych czasów. Kultura i Historia, (32), 68–76.
Abstract
This study examines the film M3GAN—which centres on events surrounding a toy developed with robotic systems and artificial intelligence—from a posthumanist perspective focused on family and communication. Using MAXQDA, thirty-two scenes were analysed through descriptive analysis, and findings were organised under the main themes of family, communication, and posthumanism. Under the family theme, M3GAN is shown to initially assume roles such as a toy, babysitter, and friend, but later becomes part of the family, one of its members, and ultimately takes on a parental role for Cady. In the communication theme, the study evaluates how M3GAN’s communicative abilities evolve alongside its algorithmic learning process. Within posthumanism, M3GAN is discussed through negotiations of the human/non-human boundary: although it first displays robotic traits, it progressively acts independently of its users (Cady and Gemma), makes its own decisions, and forms judgements about the world, prompting multiple actions. Set in a dystopian atmosphere, M3GAN presents a posthumanist view of future dilemmas between humans and other beings. The study highlights the need for security measures addressing AI’s alignment problem and recommends that developers advance these technologies according to ethical principles that are human-compatible, peaceful, and holistic.
Ethical Statement
The study does not require ethics committee approval.
Supporting Institution
There is no institution supporting the work.
Project Number
1821108
References
- Ağın, B. (2020). Posthümanizm: Kavram, kuram, bilim-kurgu. Siyasal Kitabevi.
- Akrich, M. (1992). The de-scription of technical objects. In W. E. Bijker & J. Law (Eds.), Shaping technology/building society: Studies in sociotechnical change (pp. 205–224). MIT Press.
- Ardıç, T., & Selvi, Ö. (2022). Teknoloji bağımlılığı ve aile içi iletişim ilişkisi üzerine teorik ve uygulamalı bir çalışma. Middle Black Sea Journal of Communication Studies, 7(2), 241–254. https://doi.org/10.56202/mbsjcs.1194419
- Aslan, K. (2002). Değişen toplumda aile ve çocuk eğitiminde sorunlar. Ege Eğitim Dergisi, 1(2). https://izlik.org/JA59CM78RW
- Başcıllar, M., Karataş, M., & Pak Güre, M. D. (2022). Dijital çağda sosyal algoritmalar: Yapay zekâ ve sosyal hizmet. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 22(56), 539–565. https://doi.org/10.21560/spcd.vi.1081060
- Benhamou, S. (2020). Artificial intelligence and the future of work. Revue d'économie industrielle, (1), 57–88. https://doi.org/10.4000/rei.8727
- Bilge Zafer, A. (2013). Cumhuriyet ile birlikte değişen Türk aile yapısı ve kadının durumu. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(24), 121–134. https://izlik.org/JA27EF58BL
- Bolter, J. D. (2016). Posthumanism. In The international encyclopedia of communication theory and philosophy (pp. 1–8). https://doi.org/10.1002/9781118766804.wbiect220
- Braidotti, R. (2014). İnsan sonrası (Ö. Karakaş, Çev.). Kolektif Kitap. (Original work published 2013)
- Cabrera, L. Y. (2015). Rethinking human enhancement: Social enhancement and emergent technologies. Palgrave Macmillan.
- Coşkun, R., Altınışık, R., Bayraktaroğlu, S., & Yıldırım, E. (2015). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri. Sakarya Yayıncılık.
- Çelik, N. (2020). The Bothersome Man filminde post-hümanizm ve transhümanizm sorgulamaları. Sosyolojik Düşün, 5(2), 139–160. https://izlik.org/JA66XP28FJ
- Çetingüney, H., & Büyük, U. (2025). Posthümanizm paradigması: Z kuşağı ile yapay zekânın kesişiminde anlam arayışları. In U. Büyük (Ed.), Eğitimde teknoloji entegrasyonu: Yapay zeka ve dijitalleşme perspektifleri (pp. 75–112). Özgür Yayınları. https://doi.org/10.58830/ozgur.pub773.c3202
- Díaz de Liaño, G., & Fernández-Götz, M. (2021). Posthumanism, new humanism and beyond. Cambridge Archaeological Journal, 31(3), 543–549. https://doi.org/10.1017/S095977432100024X
- Dilber, F. (2019). Aile içi iletişimde sosyal medya: Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi öğrencileri üzerine bir araştırma. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (33), 334–381. https://doi.org/10.14520/adyusbd.596980
- Durak, E., & Durak, Ö. (2024). Dijital çağda aile. In M. Batur (Ed.), Gündelik hayatta dijital çağın yansımaları (pp. 77–94). Eğitim Yayınevi.
- Ferrando, F. (2014). Posthumanism. Tidsskrift for kjønnsforskning, 38(2), 168–172. https://doi.org/10.18261/ISSN1891-1781-2014-02-05
- Ferrando, F. (2019). Philosophical posthumanism. Bloomsbury Publishing.
- Gacar, H. A. (2024). Hümanizm, post-hümanizm ve trans-hümanizm’in sinemada temsili: I, Robot Filmi örneği. Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi Araştırma Dergisi, (24), 81–104. https://izlik.org/JA45LE67TT
- Giddens, A. (2000). Sosyoloji (C. Güzel, Çev.). Ayraç Yayınları.
- Gubbels, R. (1971). Seminaire d'études des rôles familiaux dans les civilisations différentes. Institut de Sociologie de l'Université Libre de Bruxelles.
- Harari, Y. N. (2017). Homo Deus: A brief history of tomorrow. Harper.
- Henke, J. (2017). "Ava’s body is a good one": (Dis)embodiment in Ex Machina. American, British and Canadian Studies, 29(1), 126–146. https://doi.org/10.1515/abcsj-2017-0022
- Hill, R. K. (2016). What an algorithm is. Philosophy & Technology, 29, 35–59. https://doi.org/10.1007/s13347-014-0184-5
- IMDb. (2025). M3GAN. https://www.imdb.com/title/tt8760708/?ref_=fn_all_ttl_2
- Johnstone, G. (Director). (2022). M3GAN [Film]. Universal Pictures.
- Leavy, S. (2018). Gender bias in artificial intelligence: The need for diversity and gender theory in machine learning. In Proceedings of the 1st international workshop on gender equality in software engineering (pp. 14–16). https://doi.org/10.1145/3195570.3195580
- Mansyur, R. R., Marhani, M., Pribadi, I., & Anuar, A. B. (2023). Smartphone addiction dan hubungan sosial dalam keluarga. GUIDENA: Jurnal Ilmu Pendidikan, Psikologi, Bimbingan dan Konseling, 13(1), 153–159. https://doi.org/10.24127/gdn.v13i1.6488
- Marbun, L. A., & Nasution, D. R. (2024). The influence of social media on family communication patterns in the digital era. Opini: Journal of Communication and Social Science, 1(2), 34–39. https://doi.org/10.70489/opini.v1i2.324
- McCarthy, J. (2007). What is artificial intelligence? http://jmc.stanford.edu/articles/whatisai.html
- Miah, A. (2008). A critical history of posthumanism. In B. Gordijn & R. Chadwick (Eds.), Medical enhancement and posthumanity (pp. 71–94). Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4020-8852-0_6
- Murphy, R. R., & deWitte, P. (2023). M3GAN: The real horror is the lack of ethics in robotics. Science Robotics, 8(76), Article eadh1236. https://doi.org/10.1126/scirobotics.adh1236
- Nugroho, A. R. (2024). M3GAN yang membadai: Menyingkap moral status poshumanisme dalam film M3GAN (2022). Adabiyyāt: Jurnal Bahasa dan Sastra, 8(1), 100–128. https://doi.org/10.14421/ajbs.2024.080105
- Oksanen, A., Savela, N., Latikka, R., & Koivula, A. (2020). Trust toward robots and artificial intelligence: An experimental approach to human–technology interactions online. Frontiers in Psychology, 11, Article 568256. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.568256
- Roden, D. (2015). Posthuman life. Routledge.
- Sarker, S., Jamal, L., Ahmed, S. F., & Irtisam, N. (2021). Robotics and artificial intelligence in healthcare during COVID-19 pandemic: A systematic review. Robotics and Autonomous Systems, 146, Article 103902. https://doi.org/10.1016/j.robot.2021.103902
- Sharma, S., & Kumar, N. (2023). The future of education: Implications of artificial intelligence integration in learning environments. International Journal of Enhanced Research in Educational Development, 11(5), 129–133.
- Straight, R. (2024). Decentering the human: A posthuman approach to cybersecurity education. In 2024 Cyber Awareness and Research Symposium (CARS) (pp. 1–6). IEEE. https://doi.org/10.1109/CARS61786.2024.10778862
- Ültay, E., Akyurt, H., & Ültay, N. (2021). Sosyal bilimlerde betimsel içerik analizi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (10), 188–201. https://doi.org/10.21733/ibad.871703
- Valencia-Ortiz, R., Cabero-Almenara, J., & Ruiz, U. G. (2021). Perception of trainers and students on the measures to be taken to solve the addiction of young people to social networks. Digital Education Review, (39), 141–158. https://doi.org/10.1344/der.2021.39.141-158
- Villegas, A. (2013). The influence of technology on family dynamics. Proceedings of the New York State Communication Association, 2012(1), Article 10. https://docs.rwu.edu/nyscaproceedings/vol2012/iss1/10
- Winner, L. (2017). Do artifacts have politics? In Computer ethics (pp. 177–192). Routledge. https://www.jstor.org/stable/20024652
- Yavuz, S. (2020). Sosyal medya kullanım amaçları üzerine bir araştırma: İlahiyat fakültesi öğrencileri örneği. Bozok Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 17(17), 99–132.
- Yoon, S., Kleinman, M., Mertz, J., & Brannick, M. (2019). Is social network site usage related to depression? A meta-analysis of Facebook-depression relations. Journal of Affective Disorders, 248, 65–72. https://doi.org/10.1016/j.jad.2019.01.026
- Zawojski, P. (2017). Posthümanizm, nowy humanizm naszych czasów. Kultura i Historia, (32), 68–76.
Details
| Primary Language | English |
|---|---|
| Subjects | Communication Education, New Communication Technologies |
| Journal Section | Research Article |
| Authors | |
| Project Number | 1821108 |
| Submission Date | November 10, 2025 |
| Acceptance Date | February 22, 2026 |
| Publication Date | February 23, 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.26466/opusjsr.1821108 |
| IZ | https://izlik.org/JA69UP33LA |
| Published in Issue | Year 2026 Volume: 23 Issue: 2026 |
Aim & Scope
Amaç ve Kapsam
• Dergimiz, bilimsel öneme sahip, yüksek kaliteli yayınlarla bilime katkı sağlamayı hedeflemektedir.
• Dergimiz, çift kör hakemli, açık erişimli ve çevrimiçi olarak yayın yapan bir akademik bir dergidir.
• Dergimiz, araştırma makaleleri, araştırma makaleleri, çeviri makaleleri ve kitap değerlendirmelerine yer vererek alanında özgün ve nitelikli akademik çalışmaları yayımlamaktadır.
• Makaleler, daha önce yayınlanmamış veya başka bir yerde yayınlanmak üzere gönderilmemiş orijinal verileri açıklamalıdır.
• Dergimizin hedef kitlesi, makale kabulü sağlanan alanlarda çalışan profesyoneller, uzmanlar, akademisyenler, araştırmacılar, uzmanlık ve doktora öğrencileri ile eğitim gören lisans ve lisansüstü öğrencilerinden oluşmaktadır.
• Dergimizde sürekli makale kabulü sağlanmakta olup, makale gönderimi için herhangi bir zaman sınırlaması bulunmamaktadır.
• Dergimiz, Committee on Publication Ethics (COPE), Directory of Open Access Journals (DOAJ) tarafından yayınlanan Uluslararası Etik Yayıncılık İlkeleri’ni benimsemiştir.
OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi, bütüncül bir bakış açısı ile farklı teori, uygulama ve araştırma alanlarını interdisipliner bir anlayışla bir araya getirmeyi amaçlayan toplum odaklı hakemli bir dergidir. İnterdisipliner yaklaşımı ile sosyal bilim araştırmacılarına farklı bakış açılarını sunmaları ve diğer disiplinlerin kavram ve metotları ile bütüncül bir ilişki kurmaları için ihtiyaç duyulan zemini sunmaktadır. Bu bakış açısı uzun vadede sosyal bilim araştırmalarını yürütmek ve yaymak için yeni yaklaşımlar geliştirme ihtiyacı ve imkânını da bünyesinde barındırmaktadır. İdeal Kent Yayınlarının resmi bir yayını olan OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi, yeni vizyonu ile interdisipliner araştırmaları destekleyerek farklı disiplinlerden araştırmacıların, kuramsal ve metodolojik farklılıkları arasında köprüler kurulmasını ve birbirlerini desteklemelerini amaçlamaktadır.
Author Guidelines
• Makaleler İngilizce olmalı ve her biri en az 150 en fazla 200 kelimeyi aşmayacak şekilde Türkçe ve İngilizce yazılmış Öz ve Abstract’ı, OPUS makale şablonuna uygun biçimde içermelidir. Makalenin başlığı kısa olmalı ve 15 sözcüğü geçmemelidir. Ayrıca 3 – 5 arasında Anahtar Sözcükler ve Keywords verilmelidir.
• Araştırma makalelerinde problem giriş bölümü içinde açıkça belirtilmelidir. Giriş bölümünü sırasıyla yöntem, bulgular, tartışma ve sonuç bölümleri izlemelidir. Deneme-derleme türü makalelerdeki bölüm başlıkları ise içeriğe uygun olarak belirlenmelidir.
• Makalelerin OPUS makale şablonuna uygun olarak hazırlanmış olması ve ilk sayfa hariç makalenin herhangi bir alanına yazar isim ve adresleri yazılmaksızın sisteme yüklenmesi gerekmektedir. Makale şablonuna ulaşmak için tıklayınız.
• Makale üretim sürecinde yapay zekâ tabanlı araçlardan (örneğin ChatGPT, Grammarly vb.) yararlanılmışsa, bu durumdan hangi aşamalarda faydalanıldığı açıkça belirtilmelidir. Bu bilgi, makale gönderim aşamasında mutlaka belirtilmelidir. Yapay Zeka kullanımına ilişkin tüm sorumluluk yazarlara aittir.
NOT: Makale gönderim aşamasında Makale Bilgi Formu doldurularak sisteme yüklenmelidir. Forma ulaşmak için tıklayınız.
Etik Kurul İzni
Dergimiz, etik kurul izni gerektiren tüm bilim dallarındaki çalışmalarda, ilgili etik kurul kararı alınmış olmasını şart koşmaktadır. Bu kapsamda, etik kurul izniyle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve karar numarası) makale metninde açıkça belirtilmelidir.
Ulakbim TR Dizin’in 2020 yılından itibaren uygulamaya koyduğu düzenlemeler doğrultusunda, etik kurul izni bulunmayan çalışmalar dergimizde değerlendirmeye alınmamaktadır.
Etik Kurul İzni Gerektiren Araştırmalar
Dergimizde, etik kurul izni gerektiren araştırmalar aşağıdaki çalışmaları kapsamaktadır:
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney ve görüşme teknikleri gibi yöntemlerle katılımcılardan veri toplanmasını içeren nitel veya nicel yaklaşımlarla yürütülen tüm araştırmalar,
• İnsan ve hayvanların (materyal veya veriler dahil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanıldığı çalışmalar,
• İnsanlar üzerinde gerçekleştirilen klinik araştırmalar,
• Hayvanlar üzerinde yapılan bilimsel araştırmalar,
• Kişisel Verilerin Korunması Kanunu çerçevesinde retrospektif çalışmalar.
Bu tür çalışmaların değerlendirmeye alınabilmesi için ilgili etik kurul izinlerinin alınmış olması ve bu izinlerin makale metninde açıkça belirtilmesi gerekmektedir.
NOT: Makaleler APA 7 yayın biçimine uygun olarak hazırlanmalıdır.
Ethical Principles and Publication Policy
Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler
a) İntihal: Başkalarının fikirlerini, metotlarını, verilerini, uygulamalarını, yazılarını, şekillerini veya eserlerini sahiplerine bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseriymiş gibi sunmak,
b) Sahtecilik: Araştırmaya dayanmayan veriler üretmek, sunulan veya yayınlanan eseri gerçek olmayan verilere dayandırarak düzenlemek veya değiştirmek, bunları rapor etmek veya yayımlamak, yapılmamış bir araştırmayı yapılmış gibi göstermek,
c) Çarpıtma: Araştırma kayıtları ve elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan yöntem, cihaz ve materyalleri kullanılmış gibi göstermek, araştırma hipotezine uygun olmayan verileri değerlendirmeye almamak, ilgili teori veya varsayımlara uydurmak için veriler ve/veya sonuçlarla oynamak, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek,
ç) Tekrar yayım: Bir araştırmanın aynı sonuçlarını içeren birden fazla eseri doçentlik sınavı değerlendirmelerinde ve akademik terfilerde ayrı eserler olarak sunmak,
d) Dilimleme: Bir araştırmanın sonuçlarını araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde, uygun olmayan biçimde parçalara ayırarak ve birbirine atıf yapmadan çok sayıda yayın yaparak doçentlik sınavı değerlendirmelerinde ve akademik terfilerde ayrı eserler olarak sunmak,
e) Haksız yazarlık: Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek, aktif katkısı olan kişileri yazarlar arasına dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini yayım sırasında veya sonraki baskılarda eserden çıkarmak, aktif katkısı olmadığı halde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek,
Diğer etik ihlal türleri şunlardır:
a) Destek alınarak yürütülen araştırmalar sonucu yapılan yayınlarda destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile bunların katkılarını belirtmemek,
b) Henüz sunulmamış veya savunularak kabul edilmemiş tez veya çalışmaları, sahibinin izni olmadan kaynak olarak kullanmak,
c) İnsan ve hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalarda etik kurallara uymamak, yayınlarında hasta haklarına saygı göstermemek,
ç) İnsanlarla ilgili biyomedikal araştırmalarda ve diğer klinik araştırmalarda ilgili mevzuat hükümlerine aykırı davranmak,
d) İncelemek üzere görevlendirildiği bir eserde yer alan bilgileri eser sahibinin açık izni olmaksızın yayımlanmadan önce başkalarıyla paylaşmak,
e) Bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânları ve cihazları amaç dışı kullanmak,
f) Dayanaksız, yersiz ve kasıtlı olarak etik ihlal isnadında bulunmak,
g) Bilimsel bir çalışma kapsamında yapılan anket ve tutum araştırmalarında katılımcıların açık rızasını almadan ya da araştırma bir kurumda yapılacaksa ayrıca kurumun iznini almadan elde edilen verileri yayımlamak,
h) Araştırma ve deneylerde, hayvan sağlığına ve ekolojik dengeye zarar vermek,
ı) Araştırma ve deneylerde, çalışmalara başlamadan önce alınması gereken izinleri yetkili birimlerden yazılı olarak almamak.
i) Araştırma ve deneylerde mevzuatın veya Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin ilgili araştırma ve deneylere dair hükümlerine aykırı çalışmalarda bulunmak.
j) Araştırmacılar ve yetkililerce, yapılan bilimsel araştırma ile ilgili olarak muhtemel zararlı uygulamalar konusunda ilgilileri bilgilendirme ve uyarma yükümlüğüne uymamak,
k) Bilimsel çalışmalarda, diğer kişi ve kurumlardan temin edilen veri ve bilgileri, izin verildiği ölçüde ve şekilde kullanmamak, bu bilgilerin gizliliğine riayet etmemek ve korunmasını sağlamamak,
l) Akademik atama ve yükseltmelerde bilimsel araştırma ve yayınlara ilişkin yanlış veya yanıltıcı beyanda bulunmak,
PAYDAŞLARIN SORUMLULUKLARI
Yazarların Etik Sorumlulukları
• Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmaların özgün olması, yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmaları durumunda eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir.
• Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri açıklanmalıdır.
• Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir, böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri editörler kurulu ve bilim kuruluna sunmaya hazır olmalıdır.
• Yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını veya deney yapılan deneklere yönelik izin prosedürlerini gerçekleştirdiğini gösteren belgeye sahip olmalıdır.
• Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
• Yazarlar çalışmalarını aynı anda birden fazla derginin başvuru sürecinde bulunduramaz. Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir. Başka bir dergide yayınlanmış çalışma OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi ‘ne gönderilemez.
• Değerlendirme süreci başlamış bir çalışmanın yazar sorumluluklarının değiştirilmesi (Yazar ekleme, yazar sırası değiştirme, yazar çıkartma gibi) teklif edilemez.
Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları
Genel görev ve sorumluluklar
• Okuyucuların ve yazarların bilgi ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çaba sarfetme,
• Sürekli olarak derginin gelişimini sağlama,
• Dergide yayınlanan çalışmaların kalitesini geliştirmeye yönelik süreçleri yürütme,
• Düşünce özgürlüğünü destekleme,
• Akademik açıdan bütünlüğü sağlama,
• Fikri mülkiyet hakları ve etik standartlardan taviz vermeden iş süreçlerini devam ettirme,
• Düzeltme, açıklama gerektiren konularda yayın açısından açıklık ve şeffaflık gösterme.
Okuyucu ile ilişkiler
• Editörler; tüm okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcıların ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve deneyim beklentilerini dikkate alarak karar vermelidir.
• Yayınlanan çalışmaların okuyucu, araştırmacı, uygulayıcı ve bilimsel alanlarına katkı sağlamasına ve özgün nitelikte olmasına dikkat etmelidir.
• Ayrıca editörler okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılardan gelen geri bildirimleri dikkate almak, açıklayıcı ve bilgilendirici geri bildirim vermekle yükümlüdür.
Yazarlar ile ilişkiler
• Editörler, çalışmaların önemi, özgün değeri, geçerliliği, anlatımın açıklığı ve derginin amaç ve hedeflerine dayanarak olumlu ya da olumsuz karar vermelidir.
• Yayın kapsamına uygun olan çalışmaların ciddi problemi olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına almalıdır.
• Editörler, çalışma ile ilgili ciddi bir sorun olmadıkça, olumlu yöndeki hakem önerilerini göz ardı etmemelidir.
• Yeni editörler, çalışmalara yönelik olarak önceki editör(ler) tarafından verilen kararları ciddi bir sorun olmadıkça değiştirmemelidir.
• Yazarlara açıklayıcı ve bilgilendirici şekilde bildirim ve dönüş sağlanmalıdır.
Hakemler ile ilişkiler
• Hakemleri çalışmanın konusuna uygun olarak belirlemelidir.
• Hakemlerin değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyacakları bilgi ve rehberleri sağlamakla yükümlüdür.
• Yazarlar ve hakemler arasından çıkar çatışması olup olmadığını gözetmek durumundadır.
• Hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik etmelidir.
• Hakemleri zamanında dönüş ve performans gibi ölçütlerle değerlendirmelidir.
• Hakemlerin performansını artırıcı uygulama ve politikalar belirlemelidir.
• Hakem havuzunun sürekli ve dinamik şekilde güncellenmesi konusunda gerekli adımları atmalıdır.
• Nezaketsiz ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellemelidir.
Hakemlerin Etik Sorumlulukları
• Sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışma değerlendirmeyi kabul etmelidir.
• Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır.
• Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, dergi editörünü bilgilendirmelidir.
• Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir. İnceledikleri çalışmaların sadece nihai versiyonlarını ancak yayınlandıktan sonra kullanabilir.
• Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır. Milliyet, cinsiyet, dini inançlar, siyasal inançlar ve ticari kaygıların değerlendirmeye etki etmesine izin vermemelidir.
• Değerlendirmeyi yapıcı ve nazik bir dille yapmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlar yapmamalıdır.
• Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir.
ETİK KURUL İZNİ
Dergimiz, etik kurul izni gerektiren tüm bilim dallarındaki çalışmalarda, ilgili etik kurul kararı alınmış olmasını şart koşmaktadır. Bu kapsamda, etik kurul izniyle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve karar numarası) makale metninde açıkça belirtilmelidir.
Ulakbim TR Dizin’in 2020 yılından itibaren uygulamaya koyduğu düzenlemeler doğrultusunda, etik kurul izni bulunmayan çalışmalar dergimizde değerlendirmeye alınmamaktadır.
İntihali Ortaya Çıkarma
Dergimiz gönderilen tüm makaleleri intihali engellemek için taramaktadır. İncelenmeye sunulan çalışmalarda intihal olup olmadığını Turnitin, İthenticate vb. yazılımlar kullanılarak kontrol edilir. Dergimize gönderilen veya yayımlanan bir makalede intihal tespit edilmesi durumunda dergimiz COPE ilkeleri doğrultusunda (Plagiarism in a submitted manuscript - Plagiarism in a published article) hareket eder.
Yapay Zeka Kullanımı
Dergimize gönderilen çalışmalarda, literatür taraması veya dil kontrolü gibi makalenin özgünlüğünü etkilemeyecek süreçlerde yapay zeka kullanımı kabul edilebilir. Ancak, yapay zeka kullanımı etik kurallar çerçevesinde gerçekleştirilmelidir ve uydurma veri, manipülasyon gibi etik dışı amaçlar için kesinlikle kullanılmamalıdır. Yapay zeka kullanımı içeren çalışmalar için, makale gönderim aşamasında dergimize bu durumla ilgili bilgi verilmesi zorunludur. Yapay zeka kullanımına ilişkin tüm sorumluluk, yazarların kendisine aittir.
Gizlilik Beyanı
Dergimize gönderilen tüm kişisel veriler korunmaktadır. Yazar, Hakem ve diğer gerçek kişilere ait veriler üçüncü kişi ve kurumlarla paylaşılmaz.
Dergi Sahibi ve Yayıncı ile İlişkiler
Editör ve yayıncı arasındaki ilişki editöryal bağımsızlık ilkesine dayanmaktadır. Editör ile yayıncı arasında yapılan yazılı sözleşme gereği, editörün alacağı tüm kararlar yayıncı ve dergi sahibinden bağımsızdır.
Düzeltme, Geri Çekme, Endişe İfadesi
Editörler, yayınlanan makalede, bulguları, yorumları ve sonuçları etkilemeyen küçük hatalar tespit edilirse düzeltme yayınlamayı düşünebilirler. Editörler, bulguları ve sonuçları geçersiz kılan büyük hatalar / ihlaller söz konusu olduğunda, makaleyi geri çekmeyi düşünmelidir. Düzeltme, geri çekme veya endişe ifadesi ile ilgili olarak COPE ilkelerini dikkate alınır.
Fikri Mülkiyet Haklarının Korunması
Dergimiz, yayınlanan tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunmakla yükümlüdür.
Dergimize Yapılacak Şikayet ve İtirazlar
Dergimiz veya dergi kurullarımızda yer alan kurul üyelerinin sorumluluğunda olan içerik, prosedürler veya politikalarla ilgili şikayet ve itirazlarınızı editorialoffice@opusjournal.net adresine e-posta ile iletebilirsiniz. Dergimize iletilen şikayetler ve itirazlar dikkatle inceler COPE ilkeleri kapsamında değerlendirilir.
YAYIN POLİTİKALARI
A-Makale Değerlendirme Süreci
Dergimizde makale değerlendirme süreci; ön inceleme, hakem değerlendirmesi, revizyon ve yayın olmak üzere dört temel aşamadan oluşmaktadır.
1. Ön İnceleme
Gönderilen çalışmalar, öncelikle editör tarafından derginin yayın politikalarına, akademik yazım ilkelerine ve APA 7 Atıf Sistemi’ne uygunluk açısından değerlendirilir. Bu aşamada, Turnitin, İthenticate vb. yazılımlar kullanılarak intihal taraması yapılır.
2. Hakem Değerlendirme Süreci
Ön inceleme kriterlerini karşılayan çalışmalar için çift taraflı kör hakemlik süreci başlatılır. Makale, alanında uzman iki bağımsız hakeme gönderilir. Değerlendirme süreci boyunca hem yazar hem de hakem kimlikleri gizli tutulur; süreç, etik ilkelere ve gizlilik esaslarına uygun şekilde yürütülür.
Her iki hakemin olumlu raporu doğrultusunda çalışma yayıma kabul edilir. Hakemlerden birinin olumsuz görüş bildirmesi hâlinde, makale üçüncü bir hakeme yönlendirilerek nihai karar verilir.
3. Revizyon Süreci
Hakemler tarafından revizyon istenmesi durumunda yazarlar, önerilen düzeltmeleri çalışmada farklı renkte (örneğin kırmızı) işaretleyerek sunmalıdır. Yapılan değişiklikler öncelikle editör tarafından, ardından ilgili hakemler tarafından tekrar incelenir.
Hakem süreci tamamlanan çalışmalar, derginin dil editörleri tarafından da gözden geçirilir.
Dil ve yazım açısından gerekli görülen durumlarda yazarlardan ek düzeltme istenir. Yapılan dilsel revizyonlar, tekrar kontrol edilerek onaylanır.
4. Yayın Süreci
Tüm bilimsel, teknik ve dilsel süreçleri tamamlanan makaleler, dizgi ve mizanpaj işlemleri sonrasında yayına hazır hâle getirilir. Onaylanan çalışmalar, takip eden ilk sayıda yayımlanır.
B-Açık Erişim ve Telif Hakkı
Dergide yayımlanan makalelerin telif hakkı yazarlara, ticari kullanım hakkı ise dergimize aittir. Dergimizde yayımlanan tüm makaleler Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) lisansı altında açık erişim olarak yayımlanmaktadır.
Lisans Kapsamı
Paylaş: eseri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz.
Lisans şartlarını yerine getirdiğiniz sürece, lisans sahibi bu özgürlükleri (belirtilen hakları) iptal edemez.
Aşağıdaki şartlar altında:
Atıf: uygun referans vermeli , lisansa bağlantı sağlamalı ve değişiklik yapıldıysa bilgi vermelisiniz. Bunları uygun bir şekilde yerine getirebilirsiniz fakat bu, lisans sahibinin sizi ve kullanım şeklinizi onayladığını göstermez.
GayriTicari: Bu materyali ticari amaçlarla kullanamazsınız.
Türetilemez: Eğer materyali karıştırdınızsa,aktardınızsa, ya da materyalin üzerine çalıştınızsa güncellenmiş materyali dağıtamazsınız.
Ek sınırlamalar yoktur: Lisansın izin verdiği hakları başkaları üzerinde kanunlarla ya da teknolojiyi kullanarak sınırlayamazsınız.
C-Arşiv Politikası
Dergimizde yayınlanan çalışmalar LOCKSS’ta dijital olarak arşivlenir. Dergimiz, ayrıca yazarların çalışmalarının versiyonlarını kendi web sayfalarında, kurumsal web sayfalarında ve diğer depolarda kendi kendilerine arşivlemelerine izin verir. Dergi açık erişimli bir dergi olduğu için herhangi bir ambargo süresi bulunmamaktadır. Dergimizde yayınlanan makalelere Arşiv sayfamızdan ücretsiz bir şekilde ulaşılabilir.
D-Özel Sayı Yayın Politikası
Yayın Kurulu tarafından alınacak karar ile yılda bir kez özel sayı yayınlayabilir. Özel sayıda yayınlanacak makaleler için yayın ve değerlendirme ilkeleri planlı sayılarda uygulandığı şekliyle uygulanır.
Price Policy
MAKALE GÖNDERİM VE DEĞERLENDİRME SÜRECİ
OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi’ne gönderilen tüm makaleler öncelikle editoryal bir ön incelemeye tabi tutulur. Amaç, kapsam ve biçim bakımından dergi standartlarına uygun bulunan makaleler, değerlendirilmek üzere en az iki bağımsız hakeme yönlendirilir.
YAYIN ÜCRETLERİ
Ön değerlendirme aşamasını başarıyla geçen ve amaç, kapsam ve biçim bakımından uygun bulunan makalelerin değerlendirme sürecine alınabilmesi için, toplam 10.000 TL tutarında bir ücret ödenmesi gerekmektedir. Bu ücret, herhangi bir kabul veya red şartına bağlı olmaksızın zorunludur.
•Editoryal İşlem Ücreti (5.000 TL): Editör ve hakem ödemelerini kapsamaktadır. Dergimiz, bilimsel yayıncılık etiği gereği hem editörlere hem de hakemlere emeklerinin karşılığı olarak ödeme yapmaktadır.
•Yayın Ücreti (5.000 TL): Dijital baskı, grafik tasarım ve uluslararası indekslerde tanıtım gibi hizmetleri kapsamaktadır.
İADE POLİTİKASI
Editoryal ve hakem değerlendirme süreci tamamlanan ancak yayınlanması uygun bulunmayan makaleler için, Yayın Ücreti (5.000 TL) iade edilir. Ancak, Editoryal İşlem Ücreti (5.000 TL) iade edilmez; çünkü bu tutar değerlendirme sürecinde yapılan çalışmaların karşılığıdır.
ÖDEME TALİMATLARI
•LÜTFEN İLK MAKALE GÖNDERİM AŞAMASINDA HERHANGİ BİR ÖDEME YAPMAYINIZ.
•Ön değerlendirme aşaması tamamlandıktan sonra, ödeme detayları tarafınıza bildirilecektir.
