Klinik Araştırma

Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi

Cilt: 47 Sayı: 4 18 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı, üçüncü basamak bir psikiyatri servisinde yatan çocuk ve ergenlerin bakımverenlerinin stres, tükenmişlik, bakım yükü ve umutsuzluk düzeylerini değerlendirmek ve bu faktörlerle hastaların yaş, semptom şiddeti, işlevsellik ve hastalık süresi gibi değişkenler arasındaki ilişkileri incelemektir. Bu çalışmaya erken başlangıçlı şizofreni (n=20), bipolar bozukluk (n=17), depresif bozukluk (n=27) ve dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (n=13), tanıları konmuş 77 çocuk ve ergen ile bu hastaların bakım verenlerini kapsamaktadır. Klinik semptomlar, Çocuklar için Global Değerlendirme Ölçeği ve Klinik Global İzlenim ölçeği ile değerlendirilmiştir. Bakım verenler, Bakım Verenin Stres Ölçeği, Zarith Bakım Yükü Ölçeği, Maslach - Tükenmişlik Ölçeği, Beck Umutsuzluk Ölçeği, Beck Anksiyete Ölçeği kullanılarak stres, tükenmişlik, bakım yükü ve umutsuzluk düzeyleri ölçülmüştür. Çalışmaya katılan hasta grubunun yaş ortalaması 15,6±2,8 olup 40’ı (%51,9) erkek, 37’i (%48,1) kızdı. Bakım verenlerin %26’sı stres düzeyi yüksek, %32,5’inin anksiyete düzeyi orta-şiddetli bulunmuştur. Bakım verenlerin tükenmişlik düzeyi orta-yüksek, bakım yükü düzeyi orta şiddette, umutsuzluk düzeyi hafif şiddette şeklindeydi. Bakım verenlerin %70,1’i bakım yükü yaşadığını ifade etmiştir. Bakım yükü açısından tanılar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p=0,774). Tükenmişlik ve bakım yükü ölçekleri arasında pozitif korelasyon saptanmış (r: 0.623, p<0,001), ancak hastaların yaş, işlevsellik ve semptom şiddeti ile bu ölçekler arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır. Bulgular, psikiyatrik hastalığı olan çocuk ve ergenlerin ebeveynlerinin stres ve bakım yükünü azaltmaya yönelik destekleyici müdahalelere ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Bu tür müdahalelerin, ebeveynlerin yaşam kalitesini artırabileceği ve tedavi süreçlerini olumlu yönde etkileyebileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Kessler RC, Chiu WT, Demler O, Merikangas KR, Walters EE. Prevalence, severity, and comorbidity of 12-month DSM-IV disorders in the National Comorbidity Survey Replication. Arch Gen Psychiatry. 2005;62(6):617-27.
  2. 2. American Psychiatric Association. Diagnostic and statistical manual of mental disorders 5ed2013.
  3. 3. Costello EJ, Mustillo S, Erkanli A, Keeler G, Angold A. Prevalence and development of psychiatric disorders in childhood and adolescence. Arch Gen Psychiatry. 2003;60(8):837-44.
  4. 4. Alfonso BJMS-P. Impacts of Informal Caregiving on Caregiver Employment, Health, and Family. Population Ageing. 2015(8):113-45.
  5. 5. Ikeda T, Nagai T, Kato-Nishimura K, Mohri I, Taniike M. Sleep problems in physically disabled children and burden on caregivers. Brain Dev. 2012;34(3):223-9.
  6. 6. Karambelas GJ, Filia K, Byrne LK, Allott KA, Jayasinghe A, Cotton SM. A systematic review comparing caregiver burden and psychological functioning in caregivers of individuals with schizophrenia spectrum disorders and bipolar disorders. BMC Psychiatry. 2022;22(1):422.
  7. 7. Kessler RC, Amminger GP, Aguilar-Gaxiola S, Alonso J, Lee S, Ustun TB. Age of onset of mental disorders: a review of recent literature. Curr Opin Psychiatry. 2007;20(4):359-64.
  8. 8. Shim R, Szilagyi M, Perrin JM. Epidemic Rates of Child and Adolescent Mental Health Disorders Require an Urgent Response. Pediatrics. 2022;149(5).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları

Bölüm

Klinik Araştırma

Yayımlanma Tarihi

18 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

23 Ocak 2025

Kabul Tarihi

26 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 47 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Sağlam, Y., Birsen, N., & Karaçetin, G. (2025). Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi, 47(4), 606-613. https://doi.org/10.20515/otd.1625419
AMA
1.Sağlam Y, Birsen N, Karaçetin G. Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi. 2025;47(4):606-613. doi:10.20515/otd.1625419
Chicago
Sağlam, Yeşim, Nurbahar Birsen, ve Gül Karaçetin. 2025. “Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”. Osmangazi Tıp Dergisi 47 (4): 606-13. https://doi.org/10.20515/otd.1625419.
EndNote
Sağlam Y, Birsen N, Karaçetin G (01 Haziran 2025) Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi 47 4 606–613.
IEEE
[1]Y. Sağlam, N. Birsen, ve G. Karaçetin, “Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”, Osmangazi Tıp Dergisi, c. 47, sy 4, ss. 606–613, Haz. 2025, doi: 10.20515/otd.1625419.
ISNAD
Sağlam, Yeşim - Birsen, Nurbahar - Karaçetin, Gül. “Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”. Osmangazi Tıp Dergisi 47/4 (01 Haziran 2025): 606-613. https://doi.org/10.20515/otd.1625419.
JAMA
1.Sağlam Y, Birsen N, Karaçetin G. Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi. 2025;47:606–613.
MLA
Sağlam, Yeşim, vd. “Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”. Osmangazi Tıp Dergisi, c. 47, sy 4, Haziran 2025, ss. 606-13, doi:10.20515/otd.1625419.
Vancouver
1.Yeşim Sağlam, Nurbahar Birsen, Gül Karaçetin. Yatan Çocuk ve Ergen Psikiyatri Hastalarının Klinik Özellikleri ile Bakım Verenlerin Kaygı, Umutsuzluk, Bakım Yükü ve Tükenmişlik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi. 01 Haziran 2025;47(4):606-13. doi:10.20515/otd.1625419


13299        13308       13306       13305    13307  1330126978