Gebelerde Gastrointestinal Sistem Yakınmaları Etkileyen Faktörler ve Yaşam Kalitesine Etkisi
Öz
Amaç: Bu çalışma, gebelik döneminde yaşanan gastrointestinal sistem yakınmaları etkileyen faktörleri ve bu yakınmaların yaşam kalitesine etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı bir araştırma olarak gerçekleştirilmiştir.
Yöntem: Araştırma 1 Haziran 2021–Ekim 2021 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin sağlık uygulama ve araştırma merkezinde 362 gebe ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak tanıtıcı bilgi formu, gastrointestinal yakınmaların sıklığını ve günlük yaşama etkisini sorgulayan bilgi formu ve Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği Kısa Formu Türkçe Versiyonu (WHOQOL-Bref) kullanılmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics 23 programına aktarılarak, kategorik değişkenler için frekans dağılımı, sayısal değişkenler için tanımlayıcı istatistikler belirtilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde bağımsız örneklem t testi ve lineer regresyon analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Yaş ortalaması 28.68±5.06 olan gebelerin %78.7’sinde bulantı, %62.6’sında pirozis, %56.9’unda kusma yakınmaları görüldüğü belirlendi. GİS semptomları WHOQOL-Bref ölçeğinin bedensel alan toplam varyansının %12’sini, ruhsal alan toplam varyansının %5’ini, sosyal alan toplam varyansının %9’unu, çevresel alan toplam varyansının %4’ünü açıklamaktadır.
Sonuç: Gastrointestinal sistem semptomları gebelerde sıklıkla görülmekte olup yaşam kalitesini düşük düzeyde etkilemektedir. Bu doğrultuda daha yüksek bir yaşam kalitesi sağlanması için gebelerin semptomlara ilişkin farkındalık kazanması amacıyla verilen danışmanlık hizmetlerinin arttırılması gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler
References
- Aygün C, Aygün BK. (2010). Gebelik ve konstipasyon. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 17 (1), 71-75.
- Bai G, Korfage IJ, Groen EHD, Jaddoe VW, Mautner E, Raat H. (2016). Associations between nausea, vomiting, fatigue and health-related quality of life of women in early pregnancy: the generation R study. PloS one, 11(11), e0166133.
- Body C, Christie JA. (2016). Gastrointestinal diseases in pregnancy: nausea, vomiting, hyperemesis gravidarum, gastroesophageal reflux disease, constipation, and diarrhea. Gastroenterology Clinics, 45(2), 267-283.
- Can Gürkan Ö, Şimşek Şahin E, Göçer A, Çuhadar A, Çıtlak B, Çelik G. (2021). Gebelerin, geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamalarını bilme ve gastrointestinal sistem semptomlarında kullanma durumları. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp, 4(1), 45-56.
- Can R, Yılmaz S, Çankaya S, Kodaz N. (2019). Gebelikte yaşanan sorunlar ve yaşam kalitesi ile ilişkisi. Sağlık ve Toplum, 29(2), 58-64.
- Chan SS, Cheung RY, Yiu K, Lee L, Chung TK. (2013). Prevalence of urinary and fecal incontinence in Chinese women during and after their first pregnancy. International Urogynecology Journal, 24(9), 1473-1479.
- Cunnigham, FG, Gant, NF, Leveno, KJ, Gılstrap, ILC, Hauth, JC, Wenstrom, KD. (2005). Williams obstetrics, Akman A, editör. Williams Doğum Bilgisi. İstanbul: Nobel.
- Çetin FC, Demirci N, Çalık KY, Akıncı AÇ. (2017). Gebelikte olağan fiziksel yakınmalar. Zeynep Kamil Tıp Bülteni, 48(4), 135-141.
- Daher L, Frise C, Harrington D. (2021). Gastrointestinal and liver disease in pregnancy. Obstetrics, Gynaecology&Reproductive Medicine, 253-260.
- Ellilä P, Laitinen L, Nurmi M, Rautava P, Koivisto M, Polo-Kantola P. (2018). Nausea and vomiting of pregnancy: A study with pregnancy-unique quantification of emesis questionnaire. European Journal of Obstetrics&Gynecology and Reproductive Biology, 230, 60-67.