Prekonsepsiyonel Bakımda Mobil Aplikasyonların Etkinliğinin Değerlendirilmesi: Bir Sistematik Derleme
Öz
Amaç: Bu çalışmanın amacı prekonsepsiyonel bakımda kullanılan mobil aplikasyonların etkinliğini incelemektir.
Yöntem: Bu sistematik derleme çalışması için Google Scholar, PubMed, Cochrane, Science Direct, ProQuest Central ve Web of Science elektronik veri tabanları, makaleler için herhangi bir tarih sınırlaması yapılmadan İngilizce dilinde 07 Haziran-10 Temmuz 2022 tarih aralığında taranmıştır. Taramalar, “mobile”, “mobile intervention”, “mobile health”, “mHealth”, “mobile application” “preconception” anahtar kelimeleri kullanılarak yapılmıştır. Çalışma PRISMA-P kontrol listesine göre raporlandırılmıştır.
Bulgular: Sistematik derlemeye 3’ü randomize kontrollü, 1’i yarı deneysel ve 2’si karma yöntem olmak üzere toplam 6 çalışma dahil edilmiştir. Çalışmaların örneklem grubunu 16-49 yaş aralığındaki toplam 1017 kadın ve 36 erkek birey oluşturmuştur. Dahil edilen çalışmalarda DeDi torRi, PADI, MAMA-EMPOWER ve üç çalışmada Smarter Pregnancy isimli mobil aplikasyon geliştirilerek prekonsepsiyonel bakıma yönelik etkinliği değerlendirilmiştir. Çalışmalarda prekonsepsiyonel bakıma ilişkin geliştirilen mobil aplikasyonların bireylerde sağlıklı yaşam tarzı değişiklikleri oluşturduğu ve anne adaylarının gebeliğe yönelik bilgi düzeylerini artırdığı görülmüştür. Dahil edilen çalışmalarda geliştirilen mobil aplikasyonlar ile, sağlıksız beslenmenin, sigara içme alışkanlıklarının, düşük riskinin, perinatal ve neonatal bakımın tıbbi maliyetlerinin azaldığı görülmüştür.
Sonuç: Genel olarak mobil aplikasyonlar gebeliğe uyumu artırmış, maliyeti düşürmüş, düşük riskini azaltmıştır. Bu olumlu sonuçların yanında mobil aplikasyonların küçük örneklem gruplarında çalışılmış olması sonuçların genellenebilirliğini etkilemektedir. Mobil aplikasyonların daha büyük örneklem grupları ile üreme çağındaki hem kadın hem erkek bireyler üzerinde değerlendirilmesi önerilebilir.
Anahtar Kelimeler
mobil aplikasyon , Prekonsepsiyonel bakım , sistematik derleme
References
- Abriyani NNY, Sunarsih T, Rosida L. (2022). Increased knowledge and attitudes of preconception care using the Dedi Torri application. Indonesian Journal of Obstetrics and Gynecology, 10(1), 31-36.
- Acar Z, Oskay Ü. (2021). Perinatal dönemde kullanılan mobil sağlık uygulamaları ve hemşirenin rolleri. Journal of Education and Research in Nursing, 18(4), 451–456.
- Baysoy NG, Özkan S. (2012). Gebelik öncesi (prekonsepsiyonel) bakım: Halk sağlığı perspektifi. Gazi Medical Journal, 23(3), 77-90.
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC) 2022 Before Pregnancy. Erişim tarihi:13.04.2022, https://www.cdc.gov/preconception/
- Degu Ayele A, Temesgen Ayenew N, Getnet Kassa B, Getie Teffera A, Nibret Mihretie G, Dagnew Yehuala E et al. (2022). Preconception care utilization and its associated factors among women in Debre Tabor Town northwest Ethiopia: Community Based Cross-Sectional Study. SAGE Open, 12(2), 21582440221097392.
- Doğaner G, Gölbaşı Z. (2011). Prekonsepsiyonel danışmanlık. Sürekli Tıp Eğitim Dergisi, 20(5), 215-221.
- Floyd RL, Johnson KA, Owens JR, Verbiest S, Moore CA, Boyle C. (2013). A national action plan for promoting preconception health and health care in the United States (2012–2014). Journal of Women's Health, 22(10), 797-802.
- Formda Kal Türkiye 2015. Erişim tarihi:13.02.2023, https://apps.apple.com/tr/app/formda-kal-t%C3% BCrkiye/id964427903?l=tr
- Gökdemir F, Eryilmaz G. (2017). Prekonsepsiyonel sağlık hizmetleri. Türkiye Klinikleri J Obstet Womens Health Dis Nurs-Special Topics, 3(3), 204-12.
- Guo H, Zhang Y, Li P, Zhou P, Chen LM, Li SY. (2019). Evaluating the effects of mobile health intervention on weight management, glycemic control and pregnancy outcomes in patients with gestational diabetes mellitus. Journal of Endocrinological Investigation, 42(6), 709-714.