Research Article

Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Volume: 8 Number: 1 April 5, 2025
EN TR

Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Amaç: Tanımlayıcı ve ilişkisel türde olan bu araştırmanın amacı hemşirelerin hasta savunuculuk davranışları ile ahlaki cesaret düzeyleri arasında ilişkiyi belirlemektir. Yöntem: Dört devlet hastanesinde çalışan toplam 600 hemşire araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Örneklem grubunu %95 güvenirlik, %5 hata ile evreni bilinen örneklem hesaplama yöntemi ile minimum 234 hemşire olarak belirlenmiştir. Çalışmanın yapıldığı hastanelerde hemşire olarak çalışan ve çalışmaya katılmaya gönüllü olan 234 hemşire örneklemi oluşturmuştur. Veriler araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan hemşire tanıtım formu, hemşireler için hasta savunuculuk ölçeği ve ahlaki cesaret ölçeği kullanılaraktoplanmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan hemşirelerin ortalama 33.30±9.15 yaşında olduğu, 82.05’inin kadın, %59.83’ünün evli, %77.35’inin lisans mezunu olduğu, %30.34’ünün cerrahi servislerde çalıştığı ve %29.06’sının meslekte çalışma süresinin 17 yıl ve üzerinde olduğu saptanmıştır. Hasta Savunuculuk Ölçeği puan ortalaması 169,41±18,61, Ahlaki Cesaret Ölçeği puan ortalaması ise 87,25±12,86’dır. Hemşirelerin medeni durumu ve çalıştığı klinik ile Hasta Savunuculuk düzeyleri (p‹0.001, p=0.038) ve Ahlaki Cesaret düzeyleri (p=0.013, p=0.003) arasında anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur. Hemşirelerde Ahlaki Cesaret Ölçeği ile Hemşireler için Hasta Savunuculuk Ölçeği ve alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p‹0.001). Sonuç: Bu araştırmada, hemşirelerin hasta savunuculuk ve ahlaki cesaret düzeylerinin yüksek olduğu; ahlaki cesaret düzeyleri yükseldikçe hasta savunuculuk düzeylerinin de yükseldiği tespit edilmiştir. Hemşirelerin medeni durumu ve çalıştığı klinik ile hasta savunuculuk ve ahlaki cesaret düzeyleri arasında anlamlı farklılık olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Ahlaki cesaret , hasta savunuculuğu , hemşirelik , etik , ahlak , savunuculuk rolü

References

  1. Abbasinia MF, Kazemnejad A. (2020). Patient advocacy in nursing: A concept analysis. Nursing Ethics, 27(1), 141-151.
  2. Abdollahi R, Iranpour S, Ajri-Khameslou M. (2021). Relationship between resilience and professional moral courage among nurses. Journal of Medical Ethics and History of Medicine, 3, 14. https://doi.org/10.18502/jmehm.v14i3.5436
  3. Alanezi FZ. (2022). Nurses’ attitude towards patient advocacy in a single tertiary care hospital. Nursing Open, 9, 2602– 2607. https://doi.org/10.1002/nop 2.958
  4. Alshammari M, Alboliteeh M. (2023). Moral courage, burnout, professional competence, and compassion fatigue among nurses. Nurs Ethics, 30(7-8), 1068-1082. https://doi.org/10.1177/09697330231176032
  5. Ağkaya Alahan N, Aylaz R, Yetiş G. (2015). Kronik Hastalığı Olan Çocuğa Sahip Ebeveynlerin Bakım Verme Yükü. Annals of Health Sciences Research, 4(2), 1-5.
  6. Ardahan M. (2003). Hemşirelerin Savunuculuk Rolü. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 7(2), 23-27.
  7. Ay E, Karakurt N ve Kavuran E, (2022). Hemşirelerin Sosyotropik Otonomik Kişilik Özellikleri ile Klinik Karar Vermeleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 5(1), 41-48.
  8. Ayaz E. (2020). Hemşirelerde Ahlaki Cesaret Ölçeği: Uyarlama, Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kafkas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Kars.
  9. Batı N. (2023). Hemşirelerin etik duyarlılıkları ile hasta savunuculuk düzeyleri arasındaki ilişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Anabilim Dalı, Konya.
  10. Berman A., Snyder SJ, Frandsen Geralyn (2022). Health, Wellness, and Illness. Kozier&Erb’s Fundamentals of Nursing. Tenth Edition. Pearson. p.262-275.
APA
Tufan, S., Öztürk, E., Birdir, S., & Doğan, Y. (2025). Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 8(1), 107-115. https://doi.org/10.38108/ouhcd.1423140
AMA
1.Tufan S, Öztürk E, Birdir S, Doğan Y. Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ordu University J Nurs Stud. 2025;8(1):107-115. doi:10.38108/ouhcd.1423140
Chicago
Tufan, Satu, Elif Öztürk, Serkan Birdir, and Yaren Doğan. 2025. “Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları Ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 8 (1): 107-15. https://doi.org/10.38108/ouhcd.1423140.
EndNote
Tufan S, Öztürk E, Birdir S, Doğan Y (April 1, 2025) Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 8 1 107–115.
IEEE
[1]S. Tufan, E. Öztürk, S. Birdir, and Y. Doğan, “Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, Ordu University J Nurs Stud, vol. 8, no. 1, pp. 107–115, Apr. 2025, doi: 10.38108/ouhcd.1423140.
ISNAD
Tufan, Satu - Öztürk, Elif - Birdir, Serkan - Doğan, Yaren. “Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları Ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 8/1 (April 1, 2025): 107-115. https://doi.org/10.38108/ouhcd.1423140.
JAMA
1.Tufan S, Öztürk E, Birdir S, Doğan Y. Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ordu University J Nurs Stud. 2025;8:107–115.
MLA
Tufan, Satu, et al. “Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları Ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, vol. 8, no. 1, Apr. 2025, pp. 107-15, doi:10.38108/ouhcd.1423140.
Vancouver
1.Satu Tufan, Elif Öztürk, Serkan Birdir, Yaren Doğan. Hemşirelerin Hasta Savunuculuk Davranışları ile Ahlaki Cesaret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Ordu University J Nurs Stud. 2025 Apr. 1;8(1):107-15. doi:10.38108/ouhcd.1423140