Birinci Basamak Sağlık Kuruluşuna Başvuran Hastaların Sağlık Eğitimine Yönelik Görüşleri: Niteliksel Bir Araştırma

Objective: To determine the opinions of patients applying to primary health care institutions regarding health education activities. Methods: The research is of qualitative design type and phenomenological (descriptive) pattern. The research was conducted between September and December 2022 in an A-class family health center selected by simple random method by listing all family health centers with a population of over 4000 in Istanbul. Individual in-depth interviews were conducted with 11 patients who volunteered to participate in the study. A semi-structured interview form was used in the interviews. Content analysis method was used to analyze the data. “Research and Publication Ethics” were complied with in the study. Results: All participants are women; the majority of them are married. The data are grouped under six main themes and fifteen subthemes. The main themes were the reasons for applying to the institution, the implementation of the training, the subject of the training, the educator, the problems experienced during the training process, and suggestions for improving the training. In this study, it was determined that health education in primary health care institutions was not at the desired level. Participants stated that the trainings were not planned, they were given brief information during the examination, there was no suitable environment, and the trainings were not evaluated. Conclusion: The research results indicate that the implementation of educational activities fails to achieve the desired level and quality. It is recommended to provide health education systematically in line with the stages of the education process, to increase the sensitivity of health professionals on this issue, and to provide in-service training.

Amaç: Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvuran hastaların sağlık eğitimi faaliyetlerine yönelik görüşlerini belirlemektir. Yöntem: Araştırma, nitel tasarım tipinde ve fenomenolojik (betimsel) desendedir. Araştırma, İstanbul’da nüfusu 4000 üzerinde olan tüm aile sağlığı merkezi listelenerek basit rastlantısal yöntem ile seçilen, A sınıfında yer alan bir aile sağlığı merkezinde Eylül-Aralık 2022 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmaya katılmaya gönüllü 11 hasta ile bireysel derinlemesine görüşme yapılmıştır. Görüşmelerde yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde, içerik analiz yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada “Araştırma ve Yayın Etiğine” uyulmuştur. Bulgular: Katılımcıların tamamı kadındır, büyük çoğunluğu evlidir. Veriler altı ana tema ve on beş alt tema altında gruplandırılmıştır. Kuruma başvuru nedenleri, eğitimin uygulanması, eğitim konusu, eğitimci, eğitim sürecinde yaşanan sorunlar, eğitiminin geliştirilmesine yönelik öneriler ana temalar olarak ele alınmıştır. Araştırmada, birinci basamak sağlık kuruluşlarındaki sağlık eğitimlerin istenen düzeyde olmadığı belirlenmiştir. Katılımcılar, eğitimlerin planlı olmadığını, muayene sırasında kısa bilgilendirme şeklinde yapıldığını, uygun ortamın olmadığını, eğitimlerin değerlendirilmediğini ifade etmiştir. Sonuç: Araştırma sonuçları eğitim faaliyetlerinin etkin yürütülmediğini, olması istenen düzey ve nitelikte olmadığını göstermektedir. Sağlık eğitimlerinin eğitim süreci aşamaları doğrultusunda sistemli olarak yapılması, sağlık profesyonellerinin bu konudaki duyarlılıklarının artırılması ve hizmet içi eğitimler yapılması önerilmektedir.