Yaşlı Yetişkinlerde Fiziksel Aktivite ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi
Abstract
Amaç: Bu çalışma, yaşlı bireylerde fiziksel aktivite düzeyleri ile psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkiyi incelemiştir.
Yöntem: Analitik kesitsel tipte yürütülen çalışmaya, Türkiye'nin doğusunda bir birinci basamak sağlık merkezine kayıtlı, 65–85 yaş aralığındaki 301 yetişkin katılmıştır. Veriler, Temmuz–Ekim 2022 tarihleri arasında sosyodemografik bilgi formu, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ) ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Veriler Spearman korelasyon, regresyon ve çok değişkenli varyans analizi (MANOVA) ile test edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların %62,5’inin kronik hastalığı olduğu ve %57,1’inin fiziksel aktivite yapmadığı belirlenmiştir. Fiziksel aktivite ile psikolojik iyi oluş arasında orta düzeyde, istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif bir ilişki saptanmıştır (r = 0.583, p <0.001). Regresyon analizi, fiziksel aktivite, cinsiyet ve eğitim düzeyinin psikolojik iyi oluşu anlamlı şekilde yordadığını göstermiştir (R² = 0.493, p <0.001).
Sonuç: Yaşlı bireylerde fiziksel aktivitenin teşvik edilmesi, psikolojik iyi oluşun artırılmasına katkı sağlayabilir. Hedefe yönelik müdahalelerle özerklik ve motivasyonun desteklenmesi, sağlıklı yaşlanmayı ve yaşam kalitesini iyileştirebilir.
Keywords
Fiziksel aktivite, psikolojik iyi oluş, yaşlı yetişkinler
Assessing the Relationship Between Physical Activity and Psychological Well-Being Among Older Adults
Abstract
Objective: This study aimed to examine the relationship between physical activity levels and psychological well-being in older adults.
Methods: An analytical cross-sectional study was conducted with 301 adults aged 65–85 who were enrolled in a primary health care center in eastern Türkiye. Data were collected between July and October 2022 using a sociodemographic questionnaire, the International Physical Activity Questionnaire (IPAQ), and the Psychological Well-Being Scale. Data analyses included Spearman correlation, regression, and multivariate analysis of variance (MANOVA).
Results: Among participants, 62.5% had chronic diseases, and 57.1% did not engage in physical activity. A moderate, statistically significant positive correlation was found between physical activity and psychological well-being (r = 0.583, p < 0.001). Regression analysis showed that physical activity, gender, and education level significantly predicted psychological well-being (R² = 0.493, p < 0.001).
Conclusion: Promoting physical activity among older adults may enhance psychological well-being. Encouraging autonomy and motivation through targeted interventions could support healthy aging and improve quality of life.
Keywords
Physical activity, psychological well-being, older adults