Üniversite Öğrencilerinin Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutumları ve Yaşam Değerleri Arasındaki İlişki
Abstract
Amaç: Bu çalışma üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rolleri tutumları ile yaşam değerleri arasındaki ilişkiyi ve etkili faktörleri belirlemek amacıyla yapıldı.
Yöntem: Araştırmanın evrenini Karadeniz bölgesindeki bir üniversitenin hemşirelik bölümünde öğrenim gören 444 öğrenci oluşturdu. Araştırmanın örneklemine, 306 hemşirelik öğrencisi alındı. Araştırmanın verileri, kişisel soru formu, Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği (TCRTÖ) ve Yaşam Değerleri Ölçeği (YDÖ) ile toplandı.
Bulgular: Öğrencilerin %73.5’i kız, %31’i ikinci sınıftaydı. Aileyi etkileyen kararlarda öğrencilerin %85.9’unun fikirlerinin alındığı, öğrencilerin %96.4’ünün kararlarının ailede önemsendiği saptandı. TCRTÖ puan ortalaması 140.12±19.97 ve YDÖ puan ortalaması 60.16±9.17 bulundu. TCRTÖ ve tüm alt boyutlarının puanları ile YDÖ puan ortalamalarının kız öğrencilerde erkek öğrencilerden daha yüksek olduğu ve farkların istatistiksel olarak önemli olduğu bulundu (p=0.000). Öğrencinin öğrenim gördüğü sınıf ilerledikçe, toplumsal cinsiyet rol tutumu kadın cinsiyet rolü alt boyut puanının arttığı ve farkın istatistiksel olarak önemli olduğu belirlendi (p=0.014). Yaşam değerleri ölçeği ve TCRTÖ alt boyutları olan “eşitlikçi cinsiyet rolü”, “evlilikte cinsiyet rolü”, “geleneksel cinsiyet rolü” ve “erkek cinsiyet rolü” arasında pozitif yönde önemli ilişkiler bulundu.
Sonuç: Öğrencilerin toplumsal cinsiyet rolü tutumları ile yaşam değerleri arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulundu. Kız öğrencilerin toplumsal cinsiyet rolü tutumunun erkek öğrencilere göre daha eşitlikçi ve yaşam değerlerinin ise erkek öğrencilerden daha yüksek düzeyde olduğu bulundu. Öğrencilere toplumsal cinsiyet rolü ve yaşam değerleri üzerine eğitimin sürdürülmesi önerilir.
Keywords
Toplumsal cinsiyet rolü,yaşam değerleri,üniversite öğrencisi,hemşirelik
References
- Allport, G. W., Vernon, P. E. & Lindzey, G. (1960). Study of Values: A Scale For Measuring The Dominant Interests In Personality. Boston, MA: Houghton Mifflin.
- Akın, A., Demirel, S. (2003). Toplumsal cinsiyet kavramı ve sağlığa etkileri. C. Ü. Tıp Fakültesi Dergisi 25 (4),73-82.
- Aşılı, G. (2001). Üniversite Öğrencilerinin Cinsiyet Rolleri ve Ego Durumları Arasındaki İlişki. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
- Aylaz, R., Güneş, G., Uzun, Ö., Ünal, S.(2014). Üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rolüne yönelik görüşleri. STED, 23(5), 183-189.
- Atış, F. (2010). Ebelik/Hemşirelik 1. ve 4. Sınıf Öğrencilerinin Toplumsal Cinsiyet Rollerine İlişkin Tutumlarının Belirlenmesi. Çukurova Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, Adana.
- Coşkun A, Özdilek R. Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği: Sağlığa Yansıması ve Kadın Sağlığı Hemşiresinin Rolü. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi. 2012;9:30-9. Erzeybek, B. (2015). Anne-Babaların Çocuklarını Yetiştirirken Benimsedikleri Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutumları, Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
- Direk, N., Irmak, B. (2017). Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğrencilerinde Toplumsal Cinsiyet Rollerine Yönelik Tutumlar, DEÜ Tıp Fakültesi Dergisi, 31 (3), 121-128.
- Doyal, L.(2000). Gender equity in health:debates and dilemmas. Social Science &Medicine, 51(6), 931-939.
- Güngör, E. (1998). Değerler Psikolojisi Üzerine Araştırmalar, İkinci Baskı, Ötüken Yayınevi, İstanbul, 27.
- Güvenç, G. (1996). Kız ve Erkek Üniversite Öğrencilerinin Aile İçi Etkileşime İlişkin Algıları İle Toplumsal Cinsiyet Rolüne İlişkin Tutumları, 3P Dergisi 4 (1), 34–40.