Review

Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım

Volume: 3 Number: 2 September 30, 2020

Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım

Abstract

Yenidoğan Yoğun Bakım Üniteleri’nde (YYBÜ) travma bilgisini içeren bakım yaklaşımını uygulamak, preterm ve yüksek riskli yenidoğanların kısa ve uzun dönem sonuçlarını iyileştirmede yaşamsal öneme sahiptir. Yaşamın en erken ve en savunmasız evresindeki bu bebeklerin bakım sürecini travma gözüyle değerlendiren sağlık çalışanları, yenidoğanın hastanede yattığı dönemde beyin gelişimini daha iyi destekleyerek erken dönem olumsuz yaşam deneyimini hafifletebilir. YYBÜ’de olumsuz uyaranların varlığı ve olumlu uyaranların eksikliği, bebek için yıkıcı olan önemli stres etmenlerini oluşturur. Riskli yenidoğanlar için olası toksik stres faktörleri; YYBÜ’nin fiziksel çevresinden (parlak aydınlatma, yüksek sesler, zararlı kokular gibi), psikososyal ortamından (el tutma, sarmalama, kanguru bakımı, olumlu duyusal uyaranlardan yoksun bırakılma gibi destekleyici sosyal etkileşimlerin olmaması) ve klinik uygulamalarından (bebeğin sağlığı ve güvenliği için gerekli klinik prosedürler) kaynaklanabilir. Travma bilgisi içeren yaşa uygun bakım, hayatın başında travmanın fizyolojik, nörobiyolojik ve duygusal boyutta olumsuz etkilerini tanıyan gelişimsel bir kavramdır ve kanıta dayalı, yaşa uygun bakım stratejileri ile travma deneyimine ilişkin zararlı etkileri hafifletmeyi amaçlar. Bu kavram klinik uygulamada yenidoğanın daha sonraki yaşamında temel fiziksel, bilişsel, sosyal ve duygusal olarak sağlık ve iyiliğini korumak ve güvenliğini sağlamak için uygun bir çevre oluşturur. Travma bilgisi içeren bakım ile yüksek riskli yenidoğanların, ebeveynlerinin ve sağlık çalışanlarının YYBÜ’de travmadan korunması, var olan travma durumunda gerekli tedavi ve bakımların uygulanması ve travma sonrası üçüncül korumanın sağlanmasına yönelik yaklaşımlar ele alınmalıdır.

Keywords

Hemşirelik, preterm, travma bilgisi içeren bakım, yenidoğan yoğun bakım

References

  1. Als H, Duffy FH, McAnulty GB, Rivkin MJ, Vajapeyam S, Mulkern RV, ve ark. (2004). Early Experience alters brain function and structure. Pediatrics, 113, 846-57.
  2. Ash J, Williams ME. (2016). Policies and systems support for infant mental health in the care of fragile infants and their families. Newborn and Infant Nursing Reviews, 16(4), 316-321.
  3. Beck C, Gable R. (2012). A mixed methods study of secondary traumatic stress in labor and delivery nurses. Journal of Obstetric, Gynecologic, &Neonatal Nursing, 41, 747-760.
  4. Braithwaite M. (2008). Nurse burnout and stress in the NICU. Advances in Neonatal Care, 8(6),34-37.
  5. Cohen S, Wills TA. (1985). Stress, socialsupport, and the buffering hypothesis. Psychological Bulletin, 98(2), 310.
  6. Comaru T, Miura E. (2009). Postural support improves distress and pain during diaper change in preterm infants. Journal of Perinatology, 29(7), 504-507.
  7. Coughlin M. (2017). Trauma-informed, neuroprotective car efor hospitalised newborns and infants. Infant, 13(5), 176-179.
  8. Coughlin ME. (2016). Trauma-Informed Care in the NICU: Evidenced-Based Practice Guidelines For Neonatal Clinicians. Springer Publishing Company.
  9. Coughlin M. (2014). Transformative nursing in the NICU: Trauma-informedage-appropriate care. Springer Publishing Company.
  10. Coughlin ME. (2014). Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitelerinde Dönüşümsel Hemşirelik Travma Bilgisi İçeren Yaşa Uygun Bakım. (Çev Eds Yardımcı F, Akçay Didişen N, Başbakkal Z.), Nobel Akademik Yayıncılık, İstanbul, s.3-149
APA
Çalıkuşu İncekar, M., Coughlın, M., & Çiğdem, Z. (2020). Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 3(2), 176-184. https://doi.org/10.38108/ouhcd.746215
AMA
1.Çalıkuşu İncekar M, Coughlın M, Çiğdem Z. Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım. Ordu University J Nurs Stud. 2020;3(2):176-184. doi:10.38108/ouhcd.746215
Chicago
Çalıkuşu İncekar, Müjde, Mary Coughlın, and Zerrin Çiğdem. 2020. “Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 3 (2): 176-84. https://doi.org/10.38108/ouhcd.746215.
EndNote
Çalıkuşu İncekar M, Coughlın M, Çiğdem Z (September 1, 2020) Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 3 2 176–184.
IEEE
[1]M. Çalıkuşu İncekar, M. Coughlın, and Z. Çiğdem, “Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım”, Ordu University J Nurs Stud, vol. 3, no. 2, pp. 176–184, Sept. 2020, doi: 10.38108/ouhcd.746215.
ISNAD
Çalıkuşu İncekar, Müjde - Coughlın, Mary - Çiğdem, Zerrin. “Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 3/2 (September 1, 2020): 176-184. https://doi.org/10.38108/ouhcd.746215.
JAMA
1.Çalıkuşu İncekar M, Coughlın M, Çiğdem Z. Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım. Ordu University J Nurs Stud. 2020;3:176–184.
MLA
Çalıkuşu İncekar, Müjde, et al. “Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, vol. 3, no. 2, Sept. 2020, pp. 176-84, doi:10.38108/ouhcd.746215.
Vancouver
1.Müjde Çalıkuşu İncekar, Mary Coughlın, Zerrin Çiğdem. Bakımda Yeni Bir Yaklaşım: Travma Bilgisi İçeren Bakım. Ordu University J Nurs Stud. 2020 Sep. 1;3(2):176-84. doi:10.38108/ouhcd.746215