Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi

Melek Ertürk Yavuz; Ayla Gürsoy

doi:10.38108/ouhcd.854795

EN TR

Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi

Öz

Kanser hastaları hem hastalık hem de tedavisi nedeni ile öz bakımlarını gerçekleştirmede güçlük yaşamaktadırlar. Yapılan çalışmalar kanser hastalarına verilen eğitimlerin hastaların öz bakım gücünü arttırdığını göstermektedir. Öz bakım güçleri iyi olan hastalar fizyolojik, psikolojik ve sosyal açıdan daha iyi hissetmekte ve buna bağlı olarak yaşam kaliteleri artmaktadır. Bu nedenle hemşirelerin kanser hastalarının öz bakımlarını arttırmak amacı ile çeşitli eğitim programları düzenlemeleri önemlidir.

Anahtar Kelimeler

Eğitim , Hemşire , Kanser , Öz bakım

References

Abed MA, Himmel W, Vormfelde S, Koschack J. (2014). Video-assisted patient education to modify behavior: A systematic review. Patient Education and Counseling, 97, 16-22.
Akçay D, Gözüm S. (2012). Kemoterapi alan meme kanserli hastalarda kemoterapinin yan etkilerine ilişkin verilen eğitim ve evde izlemin yaşam kalitesine etkisinin değerlendirilmesi. The Journal of Breast Health, 8(4), 191-199.
Altıparmak S, Fadıloğlu Ç, Gürsoy ŞT, Altıparmak O. (2011). Kemoterapi tedavisi alan akciğer kanserli hastalarda öz bakım gücü ve yaşam kalitesi ilişkisi. Ege Tıp Dergisi, 50(2), 95-102.
Ardahan M, Temel AB. (2006). Prostat kanserli hastalarda yaşam kalitesi ile sağlıklı yaşam biçimi davranışı ilişkisi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 22(2), 1-14.
Aslan Ö, Vural H, Kömürcü Ş, Özet A. (2006). Kemoterapi alan kanser hastalarına verilen eğitimin kemoterapi semptomlarına etkisi. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 10 (1), 15-28.
Avşar G, Kaşıkcı M. (2009). Ülkemizde hasta eğitiminin durumu. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 12(3), 67-73.
Bölükbaş RP, Özer Z, Yıldırım D. (2019). Web tabanlı eğitimin sağlık alanında kullanılabilirliği. Uluslararası Yönetim ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(11), 197-207.
Çakmak HSG, Kapucu S. (2018). Oral antikanser ilaç kulanan kanser hastalarında telefon ile yapılan izlemin ilaç uyumuna etkisi: sistematik derleme. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 5(3), 230-246.
Demir Y, Gözüm S. (2011). Sağlık eğitiminde yeni yönelimler, web destekli sağlık eğitimi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Elektronik Dergisi, 4(4), 196-203.
Ekici G. (2003). Uzaktan eğitim ortamlarının seçiminde öğrencilerin öğrenme stillerinin önemi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24, 48-55.

Erdoğan Z, Bulut H. (2017). Bilgisayar destekli hasta eğitimi. Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(3), 13-18. Ertem G, Kaklım A, Bulut S. (2009). Radyoterapi alan hastaların evde bakım gereksinimleri ve yaşam kaliteleri. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi, 2, 3-11.
Fırat S, Öztunç G. (2019). Total larenjektomili hastalara verilen eğitimin öz bakım gücüne etkisi. Cukurova Medical Journal, 44(3), 911-922.
Fitzsimmons D, Hawkerve SE, Simmonds P, George SL, Johnson CD, Corner JL. (2005). Nurse-led models of chemotherapy care: Mixed economy or nurse doctor substitution? Journal of Advanced Nursing, 50(3), 244-252.
Gao WJ, Yuan CR. (2011). Self-management programme for cancer patients: A literature review. International Nursing Review, 58, 288–295.
Hammer MJ, Ercolano EA, Wright F, Dickson VV, Chyun D, Melkus GD. (2015). Self- management for adult patients with cancer. Cancer Nursing, 38(2), E10-26.
Han HR, Kim J, Kim KB, Jeong S, Levine D, Li C et al. (2010). Implementation and success of nurse telephone counseling in linguistically isolated Korean American patients with high blood pressure. Patient Education and Counseling, 80, 130-134.
Hansberry DR, John A, John E, Agarwal N, Gonzales SF, Baker SR. (2014). A critical review of the readability of online patient education resources from Radiology. American Journal of Roentgenol, 202(3), 566-575.
Hendrix CC, Landerman R, Abernethy AP. (2011). Effects of an individualized caregiver training intervention on self-efficacy of cancer caregivers. Western Journal of Nursing Research, 35(5), 590-610.
Hewitt M, Rowland J, Yancik R. (2003). Cancer survivors in the united states: Age, health, and disability. J Gerontol A Biol Sci Med Sci, 58(1), 82-91.
Hintistan S, Çilingir D. (2012). Hemşirelik uygulamalarında güncel bir yaklaşım: Telefon kullanımı. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 9(1), 30-35.
Jemal A, Bray F, Center M M, Ferlay J, Ward E, Forman D. (2011). Global cancer statistics. CA Cancer Journal of Clinicians, 6, 69-90.
Karamanoğlu AY, Özer FG. (2008). Mastektomili hastalarda evde bakım. Meme Sağlığı Dergisi, 4(1), 3-8.
Kaya H. (2009). Sağlık hizmetlerinde hasta eğitimi ve hemşirenin sorumlulukları. Turkiye Klinikleri Journal of Nursing Sciences, 1(1), 19-23.
Kaya N, Kaya H. (2008). Hemşireler tarafından geliştirilen yazılı hasta eğitim materyallerinin okunabilirliğinin saptanması. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 11(1), 1-6.
Kim MY. (2011). Effects of oncology clinical nurse specialists’ ınterventions on nursing-sensitive outcomes in South Korea. Clinical Journal of Oncology Nursing, 15(5), 66-74.
Korkmaz S, Iyigun E, Tastan S. (2020). An evaluation of the influence of web-based patient education on the anxiety and life quality of patients who have undergone mammaplasty: A randomized controlled study. Journal of Cancer Education, 35, 912–922.
Lian K, Davey C, Wake M, Cashell A. (2011). The effects of post-radiation education pamphlet on self-efficacy in cancer patients. Journal of Medical Imaging and Radiation Science, 42, 59-65.
Liao MN, Chen SC, Lin YC, Chen MF, Wang CH, Jane SW. (2014). Education and psychological support meet the supportive care needs of Taiwanese women three months after surgery for newly diagnosed breast cancer: A non-randomised quasi-experimental study. International Journal of Nursing Studies, 51, 390-399.
Marcus C. (2014). Strategies for improving the quality of verbal patient and family education: A review of the literature and creation of the EDUCATE model. Health Psychology Behavioral Medicine, 2(1), 482-495.
Memiş S. (2002). Radyoterapide hasta ve hemşire eğitimi. İ.Ü. Florence Nightingale Hemşirelik Dergisi, 12(48), 81-92. Oral B, Kenanoğlu R. (2012). Web tabanlı uzaktan eğitim sistemlerinin öğrenci başarısına ve bilgisayara yönelik tutumlarına etkisi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi, 1(2), 58-67.
Orgun F, Akkoç CP. (2020). Hasta eğitim materyallerinin değerlendirilmesi: Okunabilirlik Formülleri ve materyal değerlendirme araçları. Türkiye Klinikleri Hemşirelik Bilimleri Dergisi, 12(3), 412-418.
Öztekin D. (2006). Meme kanserinde tanı ve tedavi surecinde karşılaşılan sorunlarla mücadele yolları. Meme Sağlığı Dergisi, 2(2), 67-70.
Polishchuk DL, Hashem J, Sabharwal S. (2012). Readability of online patient education materials on adult reconstruction web sites. Journal of Arthroplasty, 27, 716-719.
Qian H, Yuan C. (2012). Factors associated with self-care self-efficacy among gastric and colorectal cancer patients. Cancer Nursing, 35(3), 22-31.
Shahsavari H, Matory P, Zare Z, Taleghani F, Kaji MA. (2015). Effect of self-care education on the quality of life in patients with breast cancer. Journal of Education and Health Promotion, 4, 1-7.
Şenyuva E. (2013). Nursing student’s view about distance education. International Online Journal of Educational Sciences, 5(2), 409-420.
Şenyuva E. (2017). Farklı öğrenme stillerine sahip hemşirelik öğrencilerinin e-ders tasarımına ilişkin görüşleri: Web tabanlı hasta eğitimi dersi örneği. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 37(1), 289-318.
Şenyuva E, Taşocak G. (2007). Hemşirelerin hasta eğitimi etkinlikleri ve hasta eğitim süreci. İ.Ü. Florence Nightingale Hemşirelik Dergisi, 15(59), 100-106.
Taylan S, Alan S, Kadıoğlu S. (2012). Hemşirelik rolleri ve özerklik. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi, 3, 66-74.
Tuna A, Uysal E, Bakır H, Gürer A. (2017). Meme kanserli hastalarda ameliyat sonrası bilgi gereksinimi ve telefon hemşireliği ile karşılanması. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(3), 98-104.
Üstündağ H, Zengin N. (2008). Baş boyun kanseri nedeni ile cerrahi girişim geçiren hastaların öz bakım gücünün değerlendirilmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 11(1), 63-68.
Velioğlu, P. (2012). Hemşirelikte Kavram ve Kuramlar. 2. Baskı, İstanbul, Akademi Basın ve Yayıncılık, s. 319-336.
Wilson FL, Mood D, Nordstrom CK. (2010). The influence of easy-to-read pamphlets about self- care management of radiation side effects on patients’ knowledge. Oncology Nursing Forum, 37(6), 774-781.
World Health Organization (1983). Health Education in Self-care: Possibilities and Limitations. Report of a Scientific Consultation. Erişim Tarihi: 25.09.2018. https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/70092/HED_84.1.pdf
Yıldırım N, Çiftçi B, Kaşıkçı M. (2017). Hemşirelerin hasta eğitimi verme durumu ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi. Atatürk İletişim Dergisi, 14, 217-230.
Yıldız T. (2015). Cerrahi hasta eğitiminde kullanılan güncel yöntemler: Hastalık merkezli değil, hasta merkezli eğitim. Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(2), 129-133.
Yuan C. (2010). Self-management: Where cancer nursing research will contribute for the coming decades. Cancer, 33(5), 329-330.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Nursing

Journal Section

Review

Authors

Melek Ertürk Yavuz ^*
0000-0002-4196-6317
Türkiye

Ayla Gürsoy
0000-0003-3585-4500
Türkiye

Publication Date

September 8, 2021

Submission Date

January 9, 2021

Acceptance Date

June 30, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 4 Number: 2

DOI

https://doi.org/10.38108/ouhcd.854795

IZ

https://izlik.org/JA28AU39UD

APA

Ertürk Yavuz, M., & Gürsoy, A. (2021). Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 4(2), 273-279. https://doi.org/10.38108/ouhcd.854795

AMA

1.Ertürk Yavuz M, Gürsoy A. Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi. Ordu University J Nurs Stud. 2021;4(2):273-279. doi:10.38108/ouhcd.854795

Chicago

Ertürk Yavuz, Melek, and Ayla Gürsoy. 2021. “Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 4 (2): 273-79. https://doi.org/10.38108/ouhcd.854795.

EndNote

Ertürk Yavuz M, Gürsoy A (September 1, 2021) Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 4 2 273–279.

IEEE

[1]M. Ertürk Yavuz and A. Gürsoy, “Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi”, Ordu University J Nurs Stud, vol. 4, no. 2, pp. 273–279, Sept. 2021, doi: 10.38108/ouhcd.854795.

ISNAD

Ertürk Yavuz, Melek - Gürsoy, Ayla. “Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 4/2 (September 1, 2021): 273-279. https://doi.org/10.38108/ouhcd.854795.

JAMA

1.Ertürk Yavuz M, Gürsoy A. Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi. Ordu University J Nurs Stud. 2021;4:273–279.

MLA

Ertürk Yavuz, Melek, and Ayla Gürsoy. “Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, vol. 4, no. 2, Sept. 2021, pp. 273-9, doi:10.38108/ouhcd.854795.

Vancouver

1.Melek Ertürk Yavuz, Ayla Gürsoy. Kanser Olan Hastalara Verilen Eğitimin Öz Bakıma Etkisi. Ordu University J Nurs Stud. 2021 Sep. 1;4(2):273-9. doi:10.38108/ouhcd.854795