Karşılıklı kuyu yer radarı verilerinin modellenmesi
Öz
Uygulamalı
jeofiziğin girişimsel olmayan elektromanyetik yöntemlerinden biri olan yer
radarı sığ yeraltının oldukça yüksek çözünürlükle görüntülenmesi için yaygın
olarak kullanılmaktadır. Bir yer radarı çalışmasında iki önemli unsur olan çözünürlük
ve derinlik, zeminlerin su, kil, çözülebilir tuz içeriklerinden ve antenin
merkez frekansından etkilenir. Elektriksel iletkenliğin yüksek olduğu alanlarda
istenilen çözünürlük ve hedeflenen derinlikte iyi bir yeraltı görüntüsü elde
etmek zor olabilir. Bu nedenle, karşılıklı kuyu dizilimine dayanan bir yer
radarı çalışması daha detaylı bir yeraltı radar hız dağılımının elde edilmesi için
iyi bir alternatif yaklaşım olabilir. Bu çalışmada, karşılıklı kuyu yer radarı
veri kümelerinin tomografik ters çözümü için gerekli olan ilk varış seyahat
süreleri Maxwell denklemlerinin zaman ortamı sonlu farklar ve gridlenmiş bir
hız alanı boyunca Eikonal denkleminin sonlu farklar çözümünden hesaplanmıştır.
Modellemede iki kuramsal yeraltı modeli kullanılmıştır. İlk modelde yeraltı iki
tabakadan oluşmaktadır. İkinci model tekdüze bir ortam içerisinde gömülü düşük
ve yüksek hızlı bloklar içermektedir. Yer-hava arayüzeyinin modellemedeki etkisi
ve bir kuyu içi radar çalışmasında kuyuların derinliği ve mesafesi arasındaki
oranının önemi test çalışmalarında gösterilmiştir. Tüm alıcı konumlarında
zamanda kaydedilmiş elektrik alanın düşey bileşenini (Ez) içeren radargramlar
zaman ortamı sonlu farklar modellemesinden elde edilmiştir. Farklı derinlikteki
kaynak konumları için seyahat süresi kontur haritaları hızlı bir sonlu farklar Eikonal
çözücüsünden elde edilmiştir. Daha sonra, minimum seyahat süresine sahip ışın
yolları alıcıdan kaynağa en dik iniş doğrultusunda izlenerek hesaplanmıştır.
Sonuç olarak, her iki modelleme yaklaşımından elde edilen seyahat süreleri
birbirleriyle oldukça uyumludur. Zaman ortamı sonlu farklar modellemesi ilk
varışlarla ilişkili dalga fazlarının belirlenmesi ve değerlendirilmesi için
önemli bir araçtır. Diğer taraftan, Eikonal denklemi temelli modelleme ilk
varış sürelerinin doğrudan hesaplanması için oldukça etkili bir yaklaşım
sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
References
- Murray T, Booth A, Rippin DM. “Water-content of glacier-Ice: Limitations on estimates from velocity analysis of surface ground-penetrating radar surveys”. Journal of Environmental and Engineering Geophysics, 12(1), 87-99, 2007.
- Singh KK, Kulkarni AV, Mishra VD. “Estimation of glacier depth and moraine cover study using ground penetrating radar (GPR) in the Himalayan region”. Journal of the Indian Society of Remote Sensing, 38(1), 1-9, 2010.
- Gizzi FT, Loperte A, Satriani A, Lapenna V, Masini N, Proto M. “Georadar investigations to detect cavities in a historical town damaged by an earthquake of the past”. Advances in Geosciences, 24, 15-21, 2010.
- Şeren A, Babacan AE, Gelişli K, Öğretmen Z, Kandemir R. “An investigation for potential extensions of the karaca cavern using geophysical methods”. Carbonates Evaporites, 27(3), 321-329, 2012.
- Nouioua I, Boukelloul ML, Fehdi C, Baali F. “Detecting sinkholes using ground penetrating radar in Drâa Douamis, Cherea Algeria: A case study”. Electronic Journal of Geotechnical Engineering, 18, 1337-1349, 2013.
- Conyers LB. “Innovative ground-penetrating radar methods for archaeological mapping”. Archaeological Prospection, 13(2), 139-141, 2006.
- Piro S, Campana S. “GPR investigation in different archaeological sites in Tuscany (Italy). Analysis and comparison of the obtained results”. Near surface Geophysics, 10, 47-56, 2012.
- Neal A. “Ground-penetrating radar and its use in sedimentology: principles, problems and progress”. Earth-Science Reviews, 66(3-4), 261-330, 2004.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Engineering
Journal Section
-
Publication Date
December 20, 2016
Submission Date
January 19, 2017
Acceptance Date
-
Published in Issue
Year 2016 Volume: 22 Number: 6