ENDÜSTRİ İŞLETMELERİNDE PERSONEL İSTİHDAMI, PERFORMANS DEĞERLENDİRMESİ VE FİNANSAL SONUÇLARINA İLİŞKİN BİR UYGULAMA MODELİ

Abstract

Amaç- Mal ve/veya hizmet üretmek amacıyla faaliyet gösteren iktisadi işletmelerde üretim faktörleri içinde yer alan personelin; işe alınması, her yıl düzenli değerlendirilip eğitim ihtiyacı ve kariyer planlaması ile birlikte alacağı ücret ve maaşının belirlenme süreci işletmeler açısından farklılık göstermektedir. Güven ortamının ve verimliliğin ortak paydası, çalışanların işletmeye karşı duyacakları adalet hissidir. Adalet ortamının sağlanmasında temel parametrelerden biri olarak çalışanların kariyer planlaması/terfi ve alacağı maaş ve ücretlerin objektif kriterlere uygun olarak gerçekleşmesidir. Bu çalışmanın amacı, Endüstri işlemelerinde bu kriterlerin uygulanmasında kullanılan yöntem ve yaklaşımların incelenmesi ve uygulama modelinin tanıtılmasıdır. Yöntem- Bu çalışmada Peter Drucker’ın amaçlara göre yönetim yönteminden ilham alan çok uluslu şirketlerin uygulaması ele alınarak oluşturulan uygulama modelinin, yönetim uygulamasında çeşitli işletmelerin faaliyet bütçesi, iş tanımları, kadro nitelikleri, hedef belirleme, nihai değerlendirme ve işletme ücret artış oranlarının personele uygulanması aşamaları incelenmiştir. Bulgular- Uygulama modeli, İşletmenin yönetim kurulu tarafından en yüksek zam oranının belirlenip, çalışanların başarı notlarına göre farklılıkların tanımladığı; İnsan kaynakları müdürlüğünün yönetim kurulu kararlarını bir program uygulamasıyla ve ilgili yöneticinin de değerlendirmelerini alarak, personele yansıtıldığını göstermektedir. Sonuç- Araştırmada tanıtılan modelin uygulanması öncelikle işletme amaçlarıyla birlikte, çalışan amaçlarının da optimize edilmesini olanaklı kılmaktadır. Personel ile ilgili tüm değerlendirmeler nesnel koşullara bağlı olarak yapılmakta karar süreçlerinde personelin mutabakatı aranmaktadır. Bundan sonraki çalışmalar için, uygulanan bu yöntemlerin çalışanların örgütsel adalet algısı üzerindeki etkileri incelenebilir.

Keywords

• Personel istihdamı
• performans tabanlı ödeme
• endüstri işletmeleri
• finans
• yönetim

AN IMPLEMENTATION MODEL ON STAFF EMPLOYMENT, PERFORMANCE EVALUATION AND FINANCIAL RESULTS IN INDUSTRIAL ENTERPRISES

Abstract

Purpose- The personnel involved in the factors of production in economic enterprises operating for the purpose of producing goods and / or services; The process of determining the wages and salaries to be received together with the need for training and career planning by being regularly evaluated every year differs in terms of businesses. The common denominator of the environment of trust and efficiency is the sense of justice that the employees will feel towards the enterprise. One of the main parameters in ensuring the justice environment is the career planning/promotion of the employees and the realization of the salaries and wages they will receive in accordance with objective criteria. The aim of this study is to examine the methods and approaches used in the application of these criteria in industrial processes and to introduce the application model. Methodology- In this study, the application model of multinational companies inspired by Peter Drucker's management by objectives method, the application of the operating budget of various enterprises, job descriptions, staff qualifications, target determination, final evaluation and operating wage increase rates to the personnel in the management application were examined. Findings- The results obtained, The highest increase rate was determined by the board of directors of the enterprise and the differences were defined according to the success grades of the employees; It shows that the decisions of the board of directors of human resources are reflected to the personnel by applying a program and by taking the evaluations of the relevant manager. Conclusion- The application of the model introduced in the research makes it possible to optimize primarily the business objectives as well as the employee objectives. All evaluations regarding the personnel are made depending on the objective conditions, and the consent of the personnel is sought in the decision processes.For future studies, the effects of these applied methods on employees' perception of organizational justice can be examined.

Keywords

• Personnel employment
• performance-based payment
• industrial enterprises
• finance
• management
• Personel istihdamı
• performans tabanlı ödeme
• endüstri işletmeleri
• finans
• yönetim

References

1. Akkuzu, G. (1985). Peter F. Drucker ve amaçlara göre yönetim. Uludağ üniversltesl Iktisat ve idari Bilimler Dergisi, 6(2), 99-105.
2. Ateş, H., Banazili, A.M. (2021). Peter Ferdinand Drucker’ın yönetim yaklaşımı: teorik bir inceleme. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 12(2), 206-222.
3. Bolat,M., (2014). Işletme Finansı. İstanbul, Birsen Yayınevi.
4. Bozkurt, S., (2011). İnsan kaynakları uygulamaları, örgütsel vatandaşlık davranışı ve finansal performans arasındaki ilişkinin incelenmesi: bankacılık sektöründe bir araştırma. Yönetim Dergisi, 22(70), 36-62.
5. Ceylan, Z., (2009). Performansa dayalı ücretlendirme modelleri ve türkiye açısından bir değerlendirme. Sayıştay Dergisi, 74, 45-72.
6. Cingi, N., (1994). Planlama Örgütünde Amaçlara Göre Yönetim Uygulamasının İşletmenin Başarısı Açsından İncelenmesi ve Eczacıbaşı Holding’de Bir Uygulama. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lissans Tezi, 1994.
7. Drucker, P. F. (2012). The landmarks of his idea. Second Edition
8. Elitaş, C., Ağca, V. (2006). Firmalarda çok boyutlu performans değerleme yaklaşımları: kavramsal bir çerçeve. Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 343-370.

9. Ertuna, Ö.,(2008), Stratejik Yönetim, İstanbul Okan Üniversitesi Yayınları.
10. Hatipoğlu, Z., (2020). Performans yönetimi, amaçlara göre yönetim yaklaşımı ve OKR sistemi. International Journal of Arts & Social Studies, 3(4), 1-16.
11. Kandır, S.Y., Karadeniz, E., Özmen, M., Önal, Y. B. (2008). Türk turizm sektöründe büyüme göstergelerinin turizm işletmelerinin finansal performansına etkisinin incelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(1), 211-237.
12. Okka, O., (2015). Analitik Finansal Yönetim, 2.Basım,Ankara, Nobel Yayınevi.
13. Özer, M.A., (2009). Perfromans yönetimi uygulamalarında performansın ölçümü ve değerlendirilmesi. Sayıştay Dergisi, 73, 3-29.
14. Özer, M.A., Güler, E. (2014). Drucker’la yönetimi yeniden düşünmek. Türk İdare Dergisi, 478, 29-64.
15. Thompson, Arthur A, Stricland III, Jr A.J (2004). Strategic Management: Concept and Cases, 13.th Edition.Mc Graw Hill Irwin,
16. Yüksel, Ö., (2003). Yönetim ve Fonksiyonları, Girişimciler İçin İşletme Yönetimi, Ed. T. Durukan, Gazi Kitabevi, Ankara.