SOSYAL DEMOKRASİ-LİBERALİZM İLİŞKİSİ BAĞLAMINDA EDUARD BERNSTEIN VE KARL POPPER’İN SİYASET FELSEFELERİ

Eduard Bernstein (1850-1932) ve Karl Popper (1902-1994), modern siyaset felsefecileri arasında sosyal demokrasi ve liberalizmin önde gelen iki temsilcisidir. 19. Yüzyıl’ın ikinci yarısında tarih sahnesine çıkan bir ideoloji olan sosyal demokrasi, sosyalizmin siyasal ve toplumsal hedeflerini, kapitalizmi topyekûn bir devrimle ortadan kaldırmak yerine kademeli reformlarla hayata geçirmeyi amaçlayan bir düşünce akımıdır. Kökenleri 18. Yüzyıl’a dayanan liberalizm ise temel amaç olarak bireysel özgürlüğü, bu doğrultudaki başlıca araç olarak ise devlet müdahalesini sınırlandırmayı öngören bir ideolojidir. Sosyal Demokrasi geleneği içinde Eduard Bernstein, sosyalist ideolojiyi, Hegel’den devralınan diyalektik yöntem yerine İngiliz reformizmi ve Kant’ın etik felsefesiyle sentezleyerek, liberalizmin anti-tezi değil, “meşru mirasçısı” olacak bir kuram geliştirmiştir. Liberal geleneğin 20. Yüzyıl’daki en güçlü temsilcileri arasında yer alan Karl Popper ise yine Kant’ın eleştirel yönteminden esinlenerek geliştirdiği “bölük pörçük toplum mühendisliği” modeliyle, Bernstein’ın programına oldukça yaklaşmaktadır. Bu makalede iki düşünürün kuramları, siyasal düşünler tarihi içindeki kökenleriyle karşılaştırılarak ele alınmaktadır. Eduard Bernstein (1850-1932) and Karl Popper (1905-1994) are two prominent represantatives of social democray and liberalism among modern political philosophers. Social Democracy, an ideology that emerged in the second half of the 19th Century, is a political movement that aims to realize the political and social goals of socialism through gradual reforms rather than eliminating capitalism by a total revolution. However, liberalism, whose origins date back to the 18th Century, is an ideology that regards individual freedom as the essential goal and seeks to limit the government intervention as the basic instrument to reach it. Among the tradition of social democracy, Eduard Bernstein is known for developing a model which isolates socialism from the dialectics of Hegel, and instead of this, syntetizes it with the British reformism and the ethical philosophy of Immanuel Kant. Karl Popper, who is among the main represantatives of the liberal tradition in the 20th Century, neighbors to the program proposed by Bernsein, by his theory of “piecemeal social engineering”, which is also inspired by the critical philosophy of Kant. In this article, the theories of the two philosophers are discussed by comparing their origins in the history of political thought.