LANDSCAPE DESIGN OF A HISTORICAL SQUARE: ÇANAKKALE ZAFER SQUARE

Öz

Squares that give identity to cities have different social and cultural functions such as access, trade, aesthetics and recreation. In this study, it is aimed to re-design the Çanakkale Zafer Square, which has been the scene of important functions in the history of Çanakkale city. In the study, Zafer Square was visually examined and its structural and plant elements were analyzed. It has been determined that the area should be renewed considering the functions of the city and the needs of the users. While ensuring that the square connects the two main axes of the city, the living-resting units are diversified and enriched. In addition, aesthetic herbal compositions are included in the area. It is aimed that the landscape design work, which is an idea project, will contribute to public institutions and local administration in the future.

Anahtar Kelimeler

• City square
• Urban square
• Landscape design
• Planting design

TARİHİ BİR MEYDANIN PEYZAJ TASARIMI: ÇANAKKALE ZAFER MEYDANI

Öz

Kentlere kimlik kazandıran meydanlar erişim, ticaret, estetik ve rekreasyon gibi farklı sosyal ve kültürel işlevlere sahiptir. Bu çalışmada Çanakkale kent tarihinde önemli işlevlere sahne olmuş Çanakkale Zafer Meydanının yeniden ele alınarak tasarlanması amaçlanmıştır. Çalışmada Zafer Meydanı görsel olarak incelenmiş, yapısal ve bitkisel elemanları analiz edilmiştir. Alanın kent kullanımındaki işlevleri ve kullanıcıların ihtiyaçları dikkate alınarak yenilenmesi gerektiği belirlenmiştir. Meydanın kentin iki ana aksını birbirine bağlaması sağlanırken oturma-dinlenme üniteleri çeşitlendirilerek zenginleştirilmiştir. Ayrıca alanda estetik bitkisel kompozisyonlara yer verilmiştir. Fikir projesi niteliğinde olan peyzaj tasarımı çalışmasının gelecekte kamu kurumları ve yerel yönetime katkı sağlaması hedeflenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kent meydanı
• Kentsel meydan tasarımı
• Peyzaj taraımı
• Bitkisel tasarım

Kaynakça

1. Akman, K. (2020). Kent meydanlarının önemi ve değişen işlevi. Akademik Düşünce Dergisi, 1 (Bahar), 17-33. ISSN: 2687-6124.
2. Altunkasa, F. ve Uslu, C. (2016). Peyzaj tasarımı. İstanbul: Birsen Yayınevi. 131s.
3. Aslan, D. (2014). Kent ve meydanlar. İTÜ Vakıf Dergisi, 63, 20-24.
4. Bayramoğlu, E. ve Yurdakul, N.M. (2019). Kentsel açık mekân olarak meydanların yaşam kalitesine etkileri: Trabzon örneği. Journal of History Culture and Art Research (Tarih Kültür ve Sanat Araştırmaları Dergisi), 8 (1), 425-435. DOI: 10.7596/taksad.v8i1.1554. (ISSN: 2147-0626).
5. Çakmak, M., Özden, F. ve Uslu, A. (2021). Kentsel alanlarda biyoçeşitliliği destekleyen tasarım yaklaşımları, Ankara Keçiören Atatürk Botanik Parkı Örneği. Türkiye Peyzaj Araştırmaları Dergisi, 4:1, 13-27.
6. Çanakkale Belediyesi. (2021). Sosyal Yaşam, Kütüphaneler. Erişim adresi (24.08.2021) https://www.canakkale.bel.tr/tr/sayfa/1169-kutuphaneler/309-korfmann-kutuphanesi.
7. Çanakkale İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. (2021). Çanakkale’nin Tarihi, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Çanakkale İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Çanakkale. Erişim Adresi (21.08.2021) https://canakkale.ktb.gov.tr/TR-70468/tarihce.html.
8. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi. (2016). Ortadosk Kilisesinde Tasavvuf Rüzgârı, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi. Erişim adresi (21.08.2021) https://www.comu.edu.tr/haber-14906.html.

9. Çınar Altınçekiç, H.S., Engin B. ve Tanfer M. (2014). Tarihsel süreç içinde kent kimliğinin mekânsal kalite değerlendirmesi üzerine bir araştırma (Taksim Meydanı). Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 15(2), 132-148. ISSN:2146-1880.
10. Çınar Altınçekiç, H.S. ve Kart, N., (2000). Kentsel tasarım sürecinde meydanlar. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, B-50 (2), 111-120.
11. Çetiner, A. (1979). Şehir planlamasında çalışma yöntemleri ve ifade teknikleri. İ.T.Ü. Mimarlık Fakültesi Yayını, İstanbul.
12. Doğa Koruma ve Milli Parklar 3. Bölge Müdürlüğü. (2014). Çanakkale Doğa Turizmi Master Planı 2013–2023, T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, 3. Bölge Müdürlüğü, Çanakkale.
13. Dündar, M. (2017). Çanakkale’de geç Osmanlı dönemi camileri. Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 15/23: 61-92. Erişim adresi (24.08.2021) https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/357331.
14. Erdönmez, E. (2014). Kamusal alanların biçimlenmesi. İTÜ Vakıf Dergisi, 63, 14-19.
15. Erduran Nemutlu, F. ve Derendeli, S. (2020, 27.11). City square design: The case of Çanakkale republic square. SPAD’20 International Spatial Planning and Design Symposium, November, 27-29, 2020, Izmir Democracy University, Turkey. Proceedings Book, (s.317-330). ISBN: 978-605-74811-2-2.
16. İnceiş, N. (2006). Kentsel kamusal mekan kullanımında cinsiyet-güvenlik etkileşimi kadın için mekanın güvenliğinin Ankara örneğinde incelenmesi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
17. Jauslin, D. (2012). Landscape design methods in architecture. 49th IFLA World Congress Cape Town South Africa. Landscapes in Transition. Access e-mail (12.04.2021) https://www.academia.edu/37610058.
18. Jienan, Y. (2009). Research of landscape design in residential area. Blekinge Institute of Technology The European Spatial Planning Programme, Karlskrona, Sweden. Access e-mail (13.04.2021). https://www.diva-portal.org/smash/get/diva2:829456/FULLTEXT01.pdf.
19. Kaya, İ. (2001). Surp Kevorkun başına gelenler. Erişim adresi (21.08.2021) https://bianet.org/bianet/kultur/1020-surp-kevorkun-basina-gelenler.
20. Kır, İ. (2009). Kent meydanlarının kent kimliği üzerine etkileri: İzmir örneği (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Fen Bilimleri Enstitüsü, Ege Üniversitesi, İzmir.
21. Kiper, T. ve Karakaya, B. (2013). Edirne kent merkezindeki ilköğretim okul bahçelerinin peyzaj tasarım ilkeleri açısından irdelenmesi. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 10(1), 59-71.
22. Marcus, C. C., Francis, C. (1998). People places ‘design guidelines for urban open space’. New York, US: Van Nostrand Reinhold Company.
23. Önder, S. ve Aklanoğlu F. (2002). Kentsel açık mekan olarak meydanların irdelenmesi. S. Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 16 (29), 96-106.
24. Öztan, Y. (1998). Kentler ve meydanlar. Maison Française Dergisi, 33, 154-157.
25. Suher, H., (1998). Kent planlama sürecinde kent meydanlarının yeri ve işlevi. Peyzaj Mimarlığı Dergisi, 4, Mayıs-Haziran, Özdemir Ofset, İstanbul.
26. Tırnakçı, A. (2020). Kentsel peyzaj tasarımı açısından tarihi Kayseri kent meydanının (Cumhuriyet Meydanının) irdelenmesi. Turkish Journal of Forest Science, 4(2), 314-332.
27. Wu, W., Zou, C. and Ren, Y. (2013). Exploring landscape design of community parks from ecology and recreation perspectives. Environmental Engineering and Management Journal. 12 (9): 1869-1873, Access e-mail (130.8.2020) http://omicron.ch.tuiasi.ro/EEMJ/
28. Yıldırım, Ö. (2006). Başarılı meydanlar için 10 ilke. Making Places (Çeviri). Mimarlık gündemi. Mimdap.org. Erişim adresi (07.03.2021) http://mimdap.org/2006/12/batharyly-meydanlar-ycin-10-ylke/.