Bireylerin günlük aktiviteleri ve uyku-uyanıklık döngülerindeki sirkadiyen ritim tercihlerini yansıtan kronotip, bir ucu aşırı sabahçıl ve bir ucu aşırı akşamcıl olan bir boyutta ele alınabilir. Aşırı sabahçıl ve aşırı akşamcıl kronotipe sahip bireylerin, biriken uyku borcu, toplam uyku süresinin kısalığı ve uykudan yeterince verim alınamaması gibi nedenler yüzünden birçok bedensel ve ruhsal tehlike ile karşı karşıya oldukları bilinmektedir. Uç kronotiplerde, özellikle de uç akşamcıllarda, sosyal ve sirkadiyen saatler arasındaki uyumsuzluk nedeniyle ortaya çıkan sosyal jet-lag etkisinin bu tehlikeleri daha da kötüleştirdiği düşünülmektedir. Son yıllardaki çalışmalar sosyal jet-lag ve kronotipin bilişsel işlevler üzerine birçok olumsuz etki yarattığını saptamıştır. Bu derlemenin amacı, sosyal jet-lag ve kronotipin bilişsel işlevler üzerine olan etkisini gözden geçirmektir.
The chronotype, which reflects the circadian rhythm preferences of individuals in their daily activities and sleep-wake cycles, can be considered on a dimension of extreme morningism and extreme eveningism. Individuals with extreme morning and extreme evening chronotypes face many physical and psychological dangers due to accumulated sleep debt, short total sleep time and insufficient sleep efficiency. In extreme chronotypes, especially in extreme evening people, the social jet-lag effect due to the mismatch between social and circadian clocks is thought to exacerbate these dangers. More recent studies have suggested that social jet-lag and chronotype have many negative effects on cognitive functioning. The aim of this article is to review the impact of social jet-lag and chronotype on cognitive functioning.
Primary Language | English |
---|---|
Subjects | Psychiatry |
Journal Section | Review |
Authors | |
Publication Date | September 30, 2023 |
Acceptance Date | October 24, 2022 |
Published in Issue | Year 2023 |