EN
TR
Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme ve İnanç Alanları
Abstract
Obsesif kompulsif bozukluğun (OKB) etiyolojisine yönelik olarak ortaya konan bilişsel modellerden Abartılı Sorumluluk Algısı Modeli, Yanlış Yorumlama Modeli ve Bilişsel Kontrol Modeli günümüzde birçok yönden geçerliliklerini sürdürmektedirler. Erişkin OKB'nda saptanan çeşitli bilişlere vurgu yapan bu modellere göre OKB'de etkin olan altı hatalı değerlendirme ve inanç alanı bulunmaktadır. Bunlar; abartılı sorumluluk algısı, düşüncenin önemsenmesi, düşüncelerin kontrolü, abartılı tehdit algısı, belirsizliğe tahammülsüzlük ve mükemmeliyetçiliktir. Erken yaşlarda OKB tanısı almış olan kişilerde görülen hastalık belirtilerinin obsesyonların saf kompulsiyonlarla seyredebilmesi, belirtilerin kademeli olarak ortaya çıkması ve sinsice ilerlemesi noktalarında ileri yaş OKB olgularında görülen belirtilerden farklılaştığı görülmektedir. OKB'ye ilişkin hatalı değerlendirme ve inanç alanları incelendiğinde düşüncenin önemsenmesinin, belirsizliğe tahammülsüzlüğün ve mükemmeliyetçiliğin erişkinlikte olduğu gibi, çocukluk ve/veya ergenlik dönemlerinde de bulunduğu; ancak, çocukluk ve ergenlik dönemlerinde görülen abartılmış sorumluluk algısının, düşüncelerin kontrolünün ve abartılı tehdit algısının, erişkinlerde olduğu kadar belirgin ve dikkat çekici olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır. OKB belirtilerinin ve bu bozuklukla ilgili olan hatalı değerlendirme ve inanç alanlarının farklı yaş dönemlerinde ayrıştığı noktalar göz önünde bulundurularak erken teşhis ve müdahale yoluna gidilmesi OKB tedavisinin gidişatı için önem taşımaktadır. Bu yazının amacı, OKB etyolojisine yönelik ortaya atılan üç güncel bilişsel modeli ve OKB'nin bilişsel kuramının anlaşılmasını kolaylaştıracak altı hatalı değerlendirme ve inanç alanlarının gelişim dönemleri yönünden kısaca incelemektir.
Keywords
References
- Reynolds S, Reeves J. Do cognitive models of obsessive compulsive disorder apply to children and adolescents? Behav Cogn Psychother 2008; 36:463-471.
- Achenbach T. Conceptualization of developmental psychopathology. In Handbook of Developmental Psychopathology (Eds Lewis M, Miller SM). New York, Plenum Press. 1989, pp.3-27.
- Amerikan Psikiyatri Birliği. Psikiyatride Hastalıkların Tanımlanması ve Sınıflandırılması Elkitabı, Yeniden Gözden Geçirilmiş 4. Baskı (DSM-IV-TR), (E.Köroğlu, Çev.) Ankara, Hekimler Yayın Birliği. 2001.
- Weissman MM, Bland RC, Canino GJ, Greenwald S, Hwu HG, Lee CK et al. The cross national epidemiology of obsessive compulsive disorder. J Clin Psychiatry 1994; 55 Suppl:5-10.
- Pauls DL, Alsobrook JP, Goodman W, Rasmussen S, Leckman JF. A family study of obsessive-compulsive disorder. Am J Psychiatry 1995; 152:76-84.
- Penn JV, March J, Leonard HL. Obsessive-compulsive disorder in childhood and adolescents. In The American Psychiatric Press Review of Psychiatry Vol.16. (Eds Dickstein LJ, Riba MB, Oldham JM) Washington D.C., American Psychiatric Press. 1997, pp. III-1-23.
- Chowdhury U, Frampton I, Heyman I. Clinical characteristics of young people referred to an obsessive-compulsive disorder clinic in the United Kingdom. Clin Child Psychol Psychiatry 2004; 9:395-401.
- Cameron CL, Region CH. Obsessive-compulsive disorder in children and adolescents. J Psychiatr Ment Health Nurs 2007; 14:696-704.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
-
Publication Date
March 1, 2010
Submission Date
November 6, 2014
Acceptance Date
-
Published in Issue
Year 2010 Volume: 2 Number: 1
APA
Pişgin, İ., & Özen, D. Ş. (2010). Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme ve İnanç Alanları. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 2(1), 117-131. https://izlik.org/JA55PK78AT
AMA
1.Pişgin İ, Özen DŞ. Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme ve İnanç Alanları. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry. 2010;2(1):117-131. https://izlik.org/JA55PK78AT
Chicago
Pişgin, İrem, and Dilek Şirvanlı Özen. 2010. “Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme Ve İnanç Alanları”. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2 (1): 117-31. https://izlik.org/JA55PK78AT.
EndNote
Pişgin İ, Özen DŞ (March 1, 2010) Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme ve İnanç Alanları. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2 1 117–131.
IEEE
[1]İ. Pişgin and D. Ş. Özen, “Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme ve İnanç Alanları”, Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry, vol. 2, no. 1, pp. 117–131, Mar. 2010, [Online]. Available: https://izlik.org/JA55PK78AT
ISNAD
Pişgin, İrem - Özen, Dilek Şirvanlı. “Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme Ve İnanç Alanları”. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2/1 (March 1, 2010): 117-131. https://izlik.org/JA55PK78AT.
JAMA
1.Pişgin İ, Özen DŞ. Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme ve İnanç Alanları. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry. 2010;2:117–131.
MLA
Pişgin, İrem, and Dilek Şirvanlı Özen. “Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme Ve İnanç Alanları”. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, vol. 2, no. 1, Mar. 2010, pp. 117-31, https://izlik.org/JA55PK78AT.
Vancouver
1.İrem Pişgin, Dilek Şirvanlı Özen. Çocukluktan Erişkinliğe Obsesif Kompulsif Bozuklukta Hatalı Değerlendirme ve İnanç Alanları. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry [Internet]. 2010 Mar. 1;2(1):117-31. Available from: https://izlik.org/JA55PK78AT
