Yetişkin Bağlanma Kuramı ve Duygulanım Düzenleme Stratejilerinin Depresyonla İlişkisi

Volume: 1 Number: 3 September 1, 2009
  • Manolya Çalışır
EN TR

Yetişkin Bağlanma Kuramı ve Duygulanım Düzenleme Stratejilerinin Depresyonla İlişkisi

Öz

Bir duygulanım düzenleme kuramı olarak da kabul edilen bağlanma kuramına göre, erken dönemdeki temel bakım veren ve bebek arasındaki etkileşim yoluyla oluşan içsel çalışan modeller, kişinin kendini ve dünyayı nasıl anlamlandıracağı üzerinde etkili olmakta ve dolayısıyla bireyin kişilik gelişimi ve bu doğrultuda ileride gelişebilecek depresyon gibi olası psikopatolojiler üzerinde bir belirleyiciliğe sahip olmaktadır. Bununla bağlantılı olarak yetişkin literatüründeki çoğu görgül çalışma, içsel modellerin ve bilişsel temsillerin duygusal tepkileri nasıl etkilediği sorusu üzerinde durmaktadır. Değişik çalışma sonuçlarına göre, farklı bağlanma biçimleri rapor eden ve muhtemelen altta yatan farklı içsel modellere sahip olan bireyler, duygusal tepkisellikleri ve bu duygular doğrultusunda ne yaptıkları konusunda birbirlerinden farklılaşmaktadırlar. Bağlanma literatürüne göre kişi, duygulanım düzenlemesi yapabilmek için yakınlık arayışını sürdürüp sürdürmemesi gerektiğine karar verir ve bu durum aşırı harekete geçirici stratejiler ve hareketsiz hale getirici stratejiler olarak adlandırılan ikincil bağlanma stratejilerinin aktive olmasına yol açar. Bu gözden geçirme makalesi çerçevesinde, yetişkin bağlanma biçimleri ve duygulanım düzenleme stratejilerinin majör depresyonla olan ilişkisine yer verilmektedir. Bu doğrultuda öncelikle Bowlby'nin bağlanma kuramına kısaca değinilmekte ve yetişkin bağlanma biçimleri tanıtılmaktadır. Ardından, bir duygudurum bozukluğu olan majör depresyon ile ilişkili olduğu düşünülen duygulanım düzenleme stratejilerine yer verilmekte ve son olarak konuyla ilişkili olan görgül araştırma bulguları sunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Meredith PJ, Strong J, Feeney JA. Adult attachment variables predict depression before and after treatment for chronic pain. Eur J Pain 2007; 11: 164-170.
  2. Fraley RC, Shaver PR. Adult romantic attachment: Theoretical developments, emerging controversies and unanswered questions. Rev Gen Psychol 2000; 4: 132-154.
  3. Bowlby J. Attachment and Loss, Vol. II. Seperation, anxiety and anger, Australia, Pimlico. 1998.
  4. Diehl M, Elnick AB, Bourbeau LS, Labouvie-Vief G. Adult attachment styles: Their relations to family context and personality. J Pers Soc Psychol 1998; 74: 1656- 1669.
  5. Pietromonaco PR, Barrett LF. The internal working models concept: What do we really know about the self relation to others? Rev Gen Psychol 2000; 4: 155-173.
  6. Bahadır Ș. Romantik ilișkilerde bağlanma stilleri, çatıșma çözme stratejileri ve olumsuz duygudurumu düzenleme arasındaki ilișki (Doktora Tezi). Ankara: Ankara Üniversitesi; 2006.
  7. Tolan Ö. Üniversite örencilerinde kaygı belirtileri ve bağlanma biçimleri ile kișilerarası șemalar arasındaki ilișkiler (Uzmanlık Tezi). Ankara: Hacettepe Üni- versitesi; 2002.
  8. Shaver PR, Mikulincer M. Attachment in later years: A commentary. Attach Hum Dev 2004; 6: 451-464.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Manolya Çalışır This is me

Publication Date

September 1, 2009

Submission Date

November 6, 2014

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2009 Volume: 1 Number: 3

JAMA
1.Çalışır M. Yetişkin Bağlanma Kuramı ve Duygulanım Düzenleme Stratejilerinin Depresyonla İlişkisi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry. 2009;1:240–255.
 
Creative Commons License
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.