İKİZ AÇIK HİPOTEZİ: KIRGIZİSTAN EKONOMİSİ ÜZERİNE AMPİRİK BİR ÇALIŞMA

Abstract

İkiz açık hipotezi, bütçe açığı ve cari işlemler açığı arasında ilişki olduğunu açıklamaktadır. Geleneksel Keynesyen Yaklaşım bu ilişkiyi doğrularken Ricardocu Denklik Teorisi böyle bir ilişkinin mevcut olmadığını savunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, 1993-2021 döneminde Kırgızistan ekonomisinde ikiz açık hipotezinin geçerli olup olmadığını incelemektir. Bütçe açığı ve cari işlemler açığı arasındaki kısa ve uzun dönem ilişkisinin incelenmesinde, ARDL Sınır testi ve Toda-Yamamoto Nedensellik Testi kullanılmıştır. Bu testler sonucunda iki açık arasında uzun dönemde bir ilişkinin olduğu doğrulanmıştır. Nedensellik analizi sonucuna göre ise bütçe açığından cari açığa doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Buna göre Kırgızistan ekonomisinde bütçe açıklarının cari açıkları artırıcı etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ulaşılan bu sonuç Geleneksel Keynesyen Yaklaşım ile uyumludur.

Keywords

• bütçe açığı
• cari işlemler açığı
• ikiz açık hipotezi
• ARDL sınır testi
• Toda-Yamamoto nedensellik testi
• Kırgızistan

TWIN DEFICIT HYPOTHESIS: AN EMPIRICAL STUDY ON THE ECONOMY OF KYRGYZSTAN

Abstract

The twin deficit hypothesis explains that there is a relationship between budget deficit and current account deficit. While the traditional Keynesian approach confirms this relationship, the theory of Ricardian equivalence argues that such a relationship is not available. The aim of this study is to investigate whether the twin deficit hypothesis in the Kyrgyz economy in the 1993-2021 period is valid. ARDL bounds testing approach and Toda-Yamamoto causality test were used to analyze the short and long-term relationship between budget deficit and current account deficit. As a result of these tests, it has been confirmed that there is a long-term relationship between the two deficits. According to the result of causality analysis, it was found that there was a one-way relationship from budget deficit to current account deficit. Accordingly, it was concluded that budget deficits in the Kyrgyz economy have an impact on current account deficit. This result is compatible with the traditional Keynesian approach.

Keywords

• budget deficit
• current account deficit
• twin deficit hypothesis
• ARDL bounds testing approach
• Toda-Yamamoto causality test
• Kyrgyzstan

ГИПОТЕЗА ДВОЙНОГО ДЕФИЦИТА: ЭМПИРИЧЕСКОЕ ИССЛЕДОВАНИЕ ЭКОНОМИКИ КЫРГЫЗСТАНА

Abstract

Гипотеза двойного дефицита объясняет, что существует связь между бюджетным дефицитом и дефицитом счета текущих операций. В то время как традиционный кейнсианский подход подтверждает эту связь, рикардианская теория эквивалентности утверждает, что такой связи не существует. Целью данного исследования является изучение того, существует ли гипотеза двойного дефицита в экономике Кыргызстана в период 1993-2021 гг. Для изучения краткосрочной и долгосрочной взаимосвязи между бюджетным дефицитом и дефицитом счета текущих операций использовались тест ARDL и тест причинности. В результате этих тестов было подтверждено, что существует долгосрочная связь между двумя дефицитами. По результатам анализа Тода-Ямамото установлено, что существует односторонняя причинно-следственная связь от дефицита бюджета к дефициту счета текущих операций. Соответственно был сделан вывод, что дефицит бюджета Кыргызстана увеличит дефицит счета текущих операций. Этот результат согласуется с традиционным кейнсианским подходом.

Keywords

• дефицит бюджета
• дефицит счета текущих операций
• гипотеза двойного дефицита
• тест границ ARDL
• тест причинности Тода-Ямамото
• Кыргызстан

References

1. Ay, A., Karaçor, Z., Mucuk, M. ve Erdoğan, S. (2004). «Bütçe Açığı - Cari İşlemler Açığı Arasındaki İlişki: Türkiye Örneği 1992-2003». Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (12), ss. 75-82.
2. Awan, A., Nasim, I., Raza K. (2020). «Examining Twin Deficit Hypothesis Using Simultaneous Model in Pakistan Pakistan». Journal of Social Sciences (PJSS), vol. 40, No. 4, pp.1617-1630.
3. Altuntaş, M., Ergen, E., Yavuz, E. ve Kılıç, E. (2021). «OECD Ülkeleri’nde İkiz Açık Hipotezinin Geçerliliği: Panel Eşbütünleşme Yaklaşımı». Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, No. 11(2), ss. 1010-1021.
4. Abdimalikov, K. (2016). «Kırgızistan Ekonomisi (Geçiş Dönemi)». Uluu Toolor matbaası, s.756.
5. Arıcan, E. (2005). «Ricardocu Denklik Teoremi ve Teorilerde Kamu Açıklarına İlişkin Yaklaşımlar: Türkiye Ekonomisine İlişkin Bir Uygulama». Marmara Üniversitesi İİBF Dergisi, cilt 20, sayı 1, ss. 77-94.
6. Atabaev, N.U., Atabaeva, G.K. (2016). «Devlet Bütçesi Ve Ticaret Dengesi Açıklarının Kırgızistan Ekonomisine Etkisi». Sibirya Ticaret ve Ekonomi Dergisi, No.1 (22).
7. Barro, R.J. (1989). «The Ricardian Approach to Budget Deficits». Journal of Economic Perspective, vol. 3, No. 2, pp. 37-54.
8. Baygonuşova, D., Pirimbayev, C. (2016). «Kırgızistan’da Bütçe Açığı ile Dış Ticaret Açığı İlişkisi». Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(1), ss. 64-85.

9. Bolat, S., Belke, M., Aras, O. (2011). «Türkiye’de İkiz Açık Hipotezinin Geçerliliği: Sınır Testi Yaklaşımı». Maliye Dergisi, Temmuz -Aralık, sayı 161, ss.346-364.
10. Bernheim, B.D. (1988). «Budget Deficits and Balance of Trade in Tax Policy and The Economy». Editor: Lawrence H. Summers. MIT Press, No. 2, ss. 1-32.
11. Buchanan, James M. (1976). «Barro on the Ricardian Equivalence Theorem». Journal of Political Economy, April, No. 84, pp. 337-342.
12. Çil Yavuz, N. (2006). «Türkiye’de Turizm Gelirlerinin Ekonomik Büyümeye Etkisinin Testi: Yapısal Kırılma Ve Nedensellik Analizi». Doğuş Üniversitesi Dergisi, ss.162-171.
13. Daly, V. ve Siddiki, J. U. (2009). «The Twin Deficits in OECD Countries:Cointegration Analysis with Regime Shifts». Applied Economic Letters, pp. 1155-1164.
14. Duğru, M. (2020). «İkiz Açık Hipotezi ve Ters Nedensellik: Türkiye Ekonomisi Üzerine Ampirik Bir Çalışma». İstanbul İktisat Dergisi - Istanbul Journal of Economics, sayı 70, ss. 415-437.
15. Granger, C. W. J. (1969). «Investigating Causal Relations by Econometric Models and Cross-Spectral Methods». Econometrica, No. 37, ss. 424-438.
16. Mahuni, K. (2017). «Validating Twin Deficit Hypothesis: The Zambian Case». Asia Pacific Journal of Business Review, No. 1(2), ss.1-16.
17. Mukhtar, T., Zakaria, M. ve Ahmed, M. (2007). «An Empirical Investigation for The Twin Deficits Hypothesis in Pakistan». Journal of Economic Cooperation, No. 28(4), ss. 63-80.
18. Oktayer, A. (2010). «Türkiye’de Bütçe Açığı, Para Arzı ve Enflasyon İlişkisi». Maliye Dergisi, sayı 158, ss.431-447.
19. Ricardo, D. (1951). «Funding System in Sraffa, Piero». The Works and Correspondence of David Ricard. Pamphlets and Papers, Cambridge University Press, vol. IV, ss. 1815-1823,
20. Rosensweig, J.A. ve Tallman, E.W. (1993). «Fiscal Policy and Trade Adjustments: Are the Really Twins?» Economic Inquiry, No. 31(4), pp. 580-594.
21. Sever, E. ve Demir, M. (2007). «Türkiye’de Bütçe Açığı ile Cari Açık Arasındaki İlişkilerin VAR Analizi ile İncelenmesi». Eskişehir Üniversitesi İİBF dergisi, Nisan, ss. 47-63.
22. Sugözü, İ. H., Erdoğan, S., ve Polat, E. (2011). «Twin deficits in Turkey an Econometric Application for the Term of 1990-2009». Energy Education Science and Technology Part B-Social and Educational Studies, No. 3(4), ss. 681-690.
23. Senadza, B., Aloryito, K. G. (2016). «The twin deficits hypothesis: Evidence from Ghana». International Journal of Business and Economic Sciences Applied Research (IJBESAR). Eastern Macedonia and Thrace Institute of Technology, Kavala, vol. 9, iss. 3, pp. 55-62.
24. Toda, H.Y. & Yamamoto. (1995). «Statistical İnference in Vector Autoregressions With Possibly İntegrated Processes». Journal of Econometrics, No. 66, pp. 225-250.
25. Tochitskaya, İ. ve Mogilevsky, R. (2001). «Kırgız Cumhuriyeti'nin Dış Ticareti: Durum Ve Beklentiler». Center for Social and Economic Research, Varşava, No. 233, pp. 72.
26. Uğur A.A, Karatay P. (2009). «İkiz Açıklar Hipotezi: Teorik Çerçeve ve Hipoteze Yönelik Yaklaşımlar». Sosyoekonomi dergisi, Ocak-Haziran, sayı 9, ss. 101-122.
27. Utkulu, U. (2003). «Türkiye’de Bütçe Açıkları ve Diş Ticaret Açıkları Gerçekten İkiz mi? Koentegrasyon ve Nedensellik Bulguları». Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, No.18(1), ss. 45-61.
28. Yaşar, S. ve Erdoğan, S. (2015). «Güçlü Ekonomġye Geçiş Programı Sonrası Türkiye’de İkiz Açıklar Hipotezi: Ampirik Bir Uygulama». Selçuk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi (The Journal of Social Economic Research), Yıl: 15, sayı 30.
29. Kırgız Cumhuriyeti Ulusal Bankası, https://www.nbkr.kg, Erişim Tarihi: 20.02.2022
30. Kırgız Cumhuriyeti Ulusal İstatistik Komitesi, http://stat.kg/, Erişim Tarihi: 15.01.2022
31. World Bank World Development Indicators, https://databank.worldbank.org/, Erişim Tarihi: 15.01.2022