Irak’ın işgali, hem hukuki hem de siyasi alanlarda çeşitli tepkilere yol açmıştır; zira işgal yasağı, özellikle 1945 yılında kabul edilen Birleşmiş Milletler Antlaşması’yla birlikte, uluslararası hukukta açıkça belirtilmiştir. Antlaşma’nın 2. maddesinin 3. fıkrası, Üye Devletler arasında ortaya çıkan anlaşmazlıkların barışçıl yollarla çözülmesini zorunlu kılarken, 2. maddenin 4. fıkrası ise Üye Devletlerin başka bir devletin toprak bütünlüğüne ya da siyasi bağımsızlığına karşı güç kullanmalarını veya tehditte bulunmalarını ya da Birleşmiş Milletler’in amaçlarıyla bağdaşmayan herhangi bir şekilde davranmalarını açıkça yasaklamaktadır. 2003 yılında ABD öncülüğündeki uluslararası koalisyon güçleri Irak’ı işgal etmiştir. Bu askeri müdahaleyi meşrulaştırmak adına, Amerikan yönetimi "önleyici savaş doktrini"ni benimsemiştir. Bu makale, Irak işgalinin uluslararası kamu hukuku çerçevesinde meşruiyetini incelemeyi ve işgalin hukuka aykırı olarak değerlendirilmesi durumunda koalisyon ülkelerinin uluslararası sorumluluklarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışma, Irak’ın işgaline zemin hazırlayan siyasi, ekonomik ve toplumsal koşulları açıklığa kavuşturmayı hedeflemekte; bu amaçla, hukuki metinler ve raporlar üzerinden yürütülen analitik bir yöntem kullanılarak mantıklı sonuçlara ulaşılmaktadır. Nihai olarak bu çalışma, Irak’ın işgaline dair meşruiyet tartışmalarına ve buna bağlı uluslararası sorumluluklara ilişkin kapsamlı ve ayrıntılı bir bakış açısı sunmayı hedeflemektedir.
The occupation of Iraq raises many responses in legal and political domains, as the prohibition of occupation is explicitly Stated in international law, particularly with the adoption of the United Nations Charter in 1945. Article 2(3) of the Charter mandates the peaceful resolution of disputes among Member States, while Article 2(4) forbids Member States from threatening or employing force against the territorial integrity or political independence of any State, or by any means that contravene the objectives of the United Nations. The U.S-led international coalition invaded Iraq in 2003. To justify this action, the American administration embraced the doctrine of preventive war. This article seeks to examine the legitimacy of the occupation of Iraq in accordance with public international law and to delineate the responsibilities of the coalition countries should the occupation be deemed illegal The study will elucidate the political, economic, and social conditions that precipitated the invasion of Iraq, employing an analytical methodology through the examination of legal texts and reports to derive logical conclusions. Ultimately, the study will contribute provide a comprehensive and detailed understanding of the occupation of Iraq, its legitimacy, and the international responsibility resulting from it.
| Primary Language | English |
|---|---|
| Subjects | International Law |
| Journal Section | Research Article |
| Authors | |
| Submission Date | May 14, 2025 |
| Acceptance Date | August 9, 2025 |
| Publication Date | January 1, 2026 |
| Published in Issue | Year 2025 Volume: 12 Issue: 2 |
Recep Tayyip Erdoğan University Journal of Social Sciences © 2015 is licensed with Creative Commons Attribution-NonCommercial-NonDerivative 4.0 (CC-BY-NC-ND 4.0).