Dünya'da ve Türkiye'de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme

Kemal Çelik; İstiklal Yaşar Vural; Güner Tuncer

Dünya'da ve Türkiye'de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme

Abstract

Ekonomi biliminin temel sorunsalı mevcut kıt kaynaklarla daha iyi bir yaşamı toplum bireylerine sunmaktadır. Ancak yoksulluk sadece kaynakların kıtlığından değil paylaşımdaki adaletsizliklerden de kaynaklanmaktadır. Günümüz dünyasında üç milyara yakın insan Dünya Bankası’nın 3.10 ABD doları olarak belirlenen yoksulluk sınırı altında yaşarken, iki milyara yakın insan günlük 1.90 ABD doları olan aşırı yoksulluk sınırının altında yaşam mücadelesi vermektedir. Yoksulluğun şiddetini hafifletici tedbirlerin alınması toplumsal huzurun da sağlanması açısından tüm dünyada olduğu gibi Türkiye için de son derece önemlidir. Bu çalışmada yoksulluğun kavramsal ve kuramsal analizi yapılarak tüm boyutlarıyla ele alınması hedeflenmiş ve Dünya Bankası, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı ve Türkiye İstatistik Kurumunun güncel verileri ışığında Dünya’da ve Türkiye’de yoksulluğun genel görünümü üzerine bir değerlendirme yapılmıştır.

Keywords

Yoksulluk,Yoksulluk Profili,İnsani Gelişme

References

Agola, N. O. ve Awange, J. L. (2014), Globalized Poverty and Environment: 21 st Century Challenges and Innovative Solutions, Heildenberg: Springer, London.
Akalın, Ş. H. vd., (2005), Büyük Türkçe Sözlük, 10 baskı, Türk Dil Kurumu, Ankara.
Aktan, C. C. ve Vural, İ. Y. (2002), “Yoksulluk: Terminoloji, Temel Kavramlar ve Ölçüm Yöntemleri”, Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Coşkun Can, AKTAN (Ed), Hak İşçi Sendikaları Konfederasyonu, Ankara, ss. 39 – 69.
Altay, A. (2005), “Yoksulluk Sadece Devletin Sorunu mu? Kamu Harcamaları Açısından Bir Değerlendirme”, Sosyo Ekonomi, Yıl: 1, Sayı: 2, ss. 155 – 178.
Barrıentos, A. ve Shepherd, A. (2003), “Chronic Poverty and Social Protection”, CPRC Conference on Chronic Poverty, University of Manchester.
Baumol, W. J. ve Blinder, A. S. (1988), Economics: Principles and Policy. Fourth Edition, Harcourt Brace Jovanovich.
Blank, R. M. (2010) “Selecting among anti-poverty measures, can an economist be both critical andcaring?”, Review of Social Economy, Vol. 61, No. 4, ss. 447–469.
Çeştepe, H. ve Genç, Ö. (2011), “Bretton Woods Kuruluşlarının Yoksullukla Mücadele Yaklaşımları ve Stratejileri”, Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 7, Sayı: 14, ss. 51 – 73.

Davıs, E. P. (2007), A confrontation of economic and theological approaches to “ending poverty”in Africa, London School of Theology And Brunel University Working Paper 07-14, London.
Davıs, E. P. ve Sanchez-Martinez, M. (2015), Economic Theories of Poverty, JRF (Joseph Rowntree Foundation) Report, https://www.jrf.org.uk/report/economic-theories-poverty (15.05.2017).
Dumanlı, R. (1996), Yoksulluk ve Türkiye’deki Boyutları, Yayınlanmış DPT Uzmanlık Tezi, T.C. Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilatı, Ankara, 0 – 299.
Erdem, T. (2006), “Yoksulluk”, Feodaliteden Küreselleşmeye Temel Kavramlar ve Süreçler, Tevfik ERDEM (Ed.), Lotus Yayınevi, Ankara.
Erdem, T., Osmanoğlu, E., Kızılkaya, A. vd. (2010), Türkiye’de Yoksulluk Algısı, Cansuyu Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği, Ankara.
Gajdosikienê I. (2004), “Oscar Lewis' Culture of Poverty Critique and Further Development”, Sociologija. Mintis ir veiksmas, No: 01 (2004).
Gans, H. J. (1972), “The Positive Functions of Poverty”, American Journal of Sociology, Vol: 78, No: 2, ss. 275-289.
Hatipler, M. ve Aytaç, A. (2011), Dünya’da ve Türkiye’de Yoksulluğun Özgün Yapısı ve Yoksullukla Mücadele, Kriter Yayınevi, 1. Baskı, İstanbul.
Haughton, J. ve Khandker S. R. (2009), Handbook on Poverty And Inequality, The World Bank, Washington DC.
Kaya, E. (2009), “Yoksullukla Mücadelede Avrupa’nın ve Türkiye’nin Sosyal Yardım Modeli”, Yayınlanmış Sosyal Yardım Uzmanlık Tezi, TC Başbakanlık Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü, Ankara.
Kesici, M. R., (2007), “Yoksulluk Şiddet Döngüsünün Sosyal Politika Açısından Analizi”, Çalışma ve Toplum, Cilt: 13, Sayı: 2, ss. 121 – 158.
Kiliç, S. (2013), “Çevre Sorunları ve Yoksulluk”, Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, Cilt:5, Sayı: 1, ss. 9 – 20.
Kumar, T. K., Gore, A. P. ve Sitaramam, V. (1996), “Some Conceptual and Statistical Issues on Measurement of Poverty”, Journal of Statistical Planning And Inference, Vol: 49, No:1, pp. 53 – 71.
Kule, H. ve Es, M. (2005), “Türkiye’de Kentsel Yoksulluk: Koceli Örneği”, Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, Sayı: 50, ss. 26
Lok-Dessallien, R (2000), “Review of Poverty Concepts and Indicators”, http://kambing.ui.ac.id/onnopurbo/library/liberalizminindin/ref-ind-1/application/poverty-reduction/Poverty/Review_of_Poverty_Concepts.pdf (20.04.2017).
Loewen, G. (2009), Compendium of Poverty Reduction Strategies and Frameworks, Waterloo: Tamarack, Canada.
Marshall, G. (2003), Sosyoloji Sözlüğü, Derya Kömürcü ve Osman Akınhay (Çev.), Bilim ve Sanat Yayınları, Ankara.
Önder, H. ve Şenses, F. (2005), “Türkiye’de Yoksulluk ve Yoksulluk Düşüncesi”, İktisat, Siyaset, Devlet Üzerine Yazılar – Prof. Dr. Kemali Saybaşlı’ya Armağan, Burak, ÜLMAN ve İsmet, AKÇA (Ed.), Bağlam Yayınları, ss. 199 – 221.
Öztürk, M. ve Çetin, B. I. (2009), “Dünyada ve Türkiye’de Yoksulluk ve Kadınlar”, Journal of Yasar University, Vol: 3, No: 11, pp. 2661 – 2698.
Öztürk, N. ve Öztürk, Y. (2010), Yoksullukla Mücadelede Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları, Palme Yayıncılık, 1. Baskı, Ankara. Sachs, J. D. (2005), The End of Poverty, Penguin, London.
Sipahi, E. B. (2006), “Yoksulluğun Küreselleşmesi ve Kentsel Yoksulluk: Ekonomik ve Sosyal Boyutlarıyla Konya Örneğinde Yoksulluk”, Selçuk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Sayı: 11, ss. 173 – 189.
Şenses, F. (2013), Küreselleşmenin Öteki Yüzü Yoksulluk, İletişim Yayıncılık, 6. Baskı, İstanbul.
Tanzı, V. (1998), Fundamental Determinants of Inequality and the Role of Government. IMF Working Paper, WP/98/178.
Taylor, P. G. (1991), Social Change, Social Welfare and Social Science, University of Toronto Press, Toronto.
Thorbecke, E. (2004), “Conceptual Measurement Issues in Poverty Analysis”, UNU-WINDER Discussion Paper, No: 2004/04, pp. 1 – 15.
Townsend, P. (1979) Poverty in the United Kingdom: A Survey of Household Resources and Standards of Living, Allen Lane and Penguin Books, London. TÜİK (2008), Tüketim Harcamaları, Yoksulluk ve Gelir Dağılımı: Sorularla Resmi İstatistik Dizisi–6, Türkiye İstatistik Kurumu, Ankara.
TÜİK (2014), Basın Odası Haberleri, Sayı: 2014/61.
TÜİK (2015a), Yoksulluk Çalışması, http://www.tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1013, (10.07.2017).
TÜİK, (2015b), Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması, http://www.tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1013, (10.07.2017).
TÜİK (2015c), Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması, 2014 Sonuçlarına İlişkin Değerlendirmeler, TÜİK Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği, No: 28.
TÜİK (2015d), Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması, Haber Bülteni, Sayı: 21584.
UNDP (1997), Human Development Report 1997, Oxford University Pres, New York, p. 15.
UNDP (2014), Sustaining Human Progress: Reducing Vulnerabilities and Building Resilience, UNDP, New York.
UNDP (2016), Human Development for Everyone, UNDP, New York.
Uygur, S. ve Yıldırım, F. (2011), “Cinsiyete Bağlı İnsani Gelişme Endeks Yaklaşımları: Türkiye Örneği”, TİSK Akademi, Cilt:6, Sayı:11, ss. 30–59.
Uzun, A. M. (2003), “Yoksulluk Olgusu ve Dünya Bankası”, Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 4, Sayı: 2, ss. 155 – 173.
Veenhoven, R. (2004), “Subjective Measures of Well-being”, WIDER Discussion Paper, No: 2004/07, https://www.econstor.eu/dspace/bitstream/10419/52848/1/389142379.pdf. (28.06.2017).
WORLD BANK (1993), Poverty Reduction Handbook, Washington D.C
WORLD BANK (2000), World Development Report 2000/2001, Attacking Poverty, World Bank, Washington, D.C.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Kemal Çelik
RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ, İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ
Türkiye

İstiklal Yaşar Vural
RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Güner Tuncer
DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Publication Date

June 30, 2017

Submission Date

July 27, 2017

Acceptance Date

August 15, 2017

Published in Issue

Year 2017 Volume: 3 Number: 5

IZ

https://izlik.org/JA53XN99CU

Cite

RIS / Bibtex

APA

Çelik, K., Vural, İ. Y., & Tuncer, G. (2017). Dünya’da ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(5), 41-79. https://izlik.org/JA53XN99CU

AMA

1.Çelik K, Vural İY, Tuncer G. Dünya’da ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme. RTEÜSBD. 2017;3(5):41-79. https://izlik.org/JA53XN99CU

Chicago

Çelik, Kemal, İstiklal Yaşar Vural, and Güner Tuncer. 2017. “Dünya’da Ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme”. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 3 (5): 41-79. https://izlik.org/JA53XN99CU.

EndNote

Çelik K, Vural İY, Tuncer G (June 1, 2017) Dünya’da ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 3 5 41–79.

IEEE

[1]K. Çelik, İ. Y. Vural, and G. Tuncer, “Dünya’da ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme”, RTEÜSBD, vol. 3, no. 5, pp. 41–79, June 2017, [Online]. Available: https://izlik.org/JA53XN99CU

ISNAD

Çelik, Kemal - Vural, İstiklal Yaşar - Tuncer, Güner. “Dünya’da Ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme”. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 3/5 (June 1, 2017): 41-79. https://izlik.org/JA53XN99CU.

JAMA

1.Çelik K, Vural İY, Tuncer G. Dünya’da ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme. RTEÜSBD. 2017;3:41–79.

MLA

Çelik, Kemal, et al. “Dünya’da Ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme”. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 3, no. 5, June 2017, pp. 41-79, https://izlik.org/JA53XN99CU.

Vancouver

1.Kemal Çelik, İstiklal Yaşar Vural, Güner Tuncer. Dünya’da ve Türkiye’de Yoksulluğun Genel Görünümü: 2002 Sonrası Döneme İlişkin Bir İnceleme. RTEÜSBD [Internet]. 2017 Jun. 1;3(5):41-79. Available from: https://izlik.org/JA53XN99CU