بیگانگی در جامعه شناسی: مورد رمان «همو فابر» اثر ماکس فریش

Öz

مشخص است که صنعتی شدن و جنگ های جهانی متعاقب آن اثرات منفی بر افراد دارد. در آغاز این تأثیرات، بیگانگی فرد ابتدا با خود و سپس با محیط خود است. بیگانگی که در قرن نوزدهم همه فضاهای زندگی انسان را در بر گرفت، مفهومی است که بیانگر احساس جدایی از محیط طبیعی و اجتماعی، کار، کار یا خود است. در جامعه شناسی اگرچه از خود بیگانگی با عباراتی مانند جدایی افراد از وطن و خدا استفاده می شود، اما مفهوم مفهوم در دوره معاصر، بیگانگی فرد از خود است. در این پژوهش به مفهوم بیگانگی از منظر جامعه شناختی و پدیده بیگانگی در اثر «همو فابر» اثر ماکس فریش، نویسنده مهم ادبیات سوئیسی از مجموعه ادبیات جهان پرداخته شده است. «همو فابر» یکی از آثار مهم ماکس فریش که در پژوهش به آن پرداختیم، بیانگر بیگانگی فرد از خود، جامعه و محیط اجتماعی است. به عبارت دیگر، انسان معاصر بیگانه با ذات خود در راستای تحولات تکنولوژی، موضوع اصلی رمان است.

Anahtar Kelimeler

• ماکس فریش
• بیگانگی
• جامعه شناسی ادبیات

References

1. Akarsu, B. (1998). Felsefe Terimleri Sözlüğü, İnkılap Kitabevi: İstanbul.
2. Babür, S. (2009). “Turizm Sektöründe Örgütsel Yabancılaşma: Antalya Beş Yıldızlı Konaklama İşletmelerine Yönelik Bir Araştırma”, Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.
3. Berger, P. L. (2000). Kutsal Şemsiye. (Çev. A. Coşkun), İstanbul: Rağbet Yayınları.
4. Dönmezer, S. (1984). Sosyoloji. Ankara: Savaş Yayınları.
5. Durkheim, E. (2002). İntihar. (Çev. Ö. Ozankaya), İstanbul: Cem Yayınları.
6. Ergil, D. (1980). Yabancılaşma ve Siyasal Katılma. Ankara: Olgaç Yayınevi.
7. Fromm, E. (1995). Umut Devrimi İnsancıllaşmış Bir Teknolojiye Doğru. (Çev. Ş. Yeğin), Payel Yayınevi: İstanbul.
8. Kılıç, Z. (2009). “Klasik Türk Şiirinde Yabancılaşma, Yalnızlık, Ferdiyetçilik ve Ötekileştirme”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt:2, Sayı:9.

9. Kılıç, C. A. (2017). “Homo Faber’in Dünyasından Animal Laborans’ın Zaferine: Hannah Arendt’in Politika Teorisinde Totaliter Tahakkümün Vücut Bulduğu İnsanlık Koşulu Üzerine Bir İnceleme”, Siyasal: Journal of Political Sciences, 27(1), İstanbul Üniversitesi yayınevi.
10. Kızılçelik, S., Erjem, Y. (1992). Açıklamalı Sosyoloji Terimler Sözlüğü, Göksu Kitabevi: Konya.
11. Kiraz, Sibel (2011). “Yabancılaşmanın Kökeni Üstüne.” Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi. 12(Güz): 147-169.
12. Merdanlı, H., Memmedov, R. (2022). “Max Frisch ve Fredrich Dürrenmatt Eserlerinde Paraleller”, TURAN-SAM, Yıl: 2022; Ay: Mart; Cilt: 14/Kış, Sayı: 53, ss. 142-147.
13. Nair, Nisha ve Vohra, Neharika (2010). An Exploration of Factors Predicting Work Alienation of Knowledge Workers. Management Decision, 48(4), s. 600-615.
14. Özyurt, C. (2005). Modern Toplumun Çözümlenmesi, Açılım Kitap: İstanbul.
15. Pars, E. (1982). İşbölümü, Yabancılaşma ve Sosyal Politika Kuramsal Bir Yaklaşım, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları: Ankara.
16. Salerno, R. A. (2003). Landscapes of Abondonment Capitalism, Modernity and Estrangement, State University of New York Press, New York.
17. Silah, M. (2005). Endüstride Çalışma Psikolojisi. Seçkin Yayıncılık: Ankara.
18. Şeriati, A. (2013). İnsanın Dört Zindanı, Fecr Yayınları: Ankara.
19. Şimşek, M. Ş., Çelik, A., Akgemici, T., & Fettahlıoğlu, T. (2006). Örgütlerde Yabancılaşmanın Yönetimi Araştırması, 14.Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi, Erzurum.
20. Taşdelen, V. (2010). “Cemil Meriç’te Yabancılaşma Sorunu”, Hece, Bir Entelektüel Tedirgin-Cemil Meriç, Year 14, Issue 157, January, page 87-95.
21. Tolan, B. (1981). Çağdaş Toplumun Bunalımı Anomi ve Yabancılaşma, Ankara İktisadi Ve Ticari Bilimler Akademisi Yayınları: Ankara.
22. Wegmet, L. J. (1976). “Relationships Between Sacles of Alienation and Levels of Moral Judgement”, Master Dissertation, Universtiy of Wyoming, Wyoming.
23. Wıllıams, A. M. M. (1995). “An Anlysis of the Instructional Leadership Behaviour of Suburban Middle School Principals Regarding the Level of Alienation of Eight Grade Male Students”, Doctorate Dissertation, Texas Southern University, Texas.
24. Yılmaz, S., Sarpkaya, P. (2009). “Eğitim Örgütlerinde Yabancılaşma ve Yönetimi.” Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, c.6, s.1.