İbrahim Tırsî’nin “eğlence” redifli gazeli üzerine
Öz
Sosyal hayatın hemen hemen her yönünü bünyesinde barındıran klasik Türk edebiyatı, eğlenceleri ve eğlencelere dair unsur ve ritüelleri de ortaya çıkarması bakımından kayda değerdir. Klasik Türk edebiyatı şairlerinin eserlerine yansıttıkları söz konusu ritüel ve unsurlar, Osmanlıdaki eğlence kültürünü gösteren önemli vesikalar niteliğindedir. 18. yüzyıl klasik Türk edebiyatı şairlerinden biri olan İbrahim Tırsî, günlük hayatla ilgili konular başta olmak üzere; eğlence, giyim-kuşam, yemek gibi sosyal hayatın hemen hemen tüm alanlarını şiirine yansıtmıştır. Tırsî, şiiri eğlenmek ve eğlendirmek için bir araç olarak görmüştür. Onun şiirlerinin hezliyât tarzında olduğu, hezl türünün önemli örneklerini verdiği bilinmektedir. İbrahim Tırsî’nin şiirde benimsediği söz konusu üslup, şiirlerinin içeriğini komik bir hâle getirmiştir. Bu çalışmada, İbrahim Tırsî’nin klasik Türk şiiri geleneğinde görülen eğlence geleneğinden kısmen ayrılarak komik ve gülünç durumda olduğunu ifade ettiği, somut verilere dayanan “eğlence” redifli gazeli incelenmiştir.
Anahtar Kelimeler
References
- Aktunç, H. (1998). Büyük Argo Sözlüğü (Tanıklarıyla). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
- And, M. (2016). Oyun ve Bügü. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
- Aslan, M. & Keskin Aslan, R. (2019). Tırsî Dîvânı’nda Çingeneler. Asya Studies-Academic Social Studies/Akademik Sosyal Araştırmalar, Number:7, Spring, p. 29-35.
- Aynur, H. (2009). “Surnâme”, TDV İslâm Ansiklopedisi, (37), 565-567.
- Bilgin, A. (2010-2011). Osmanlı Döneminde İstanbul Mutfak Kültürü. Akademik Araştırmalar Dergisi, (47-48), 229-245.
- Bozkurt, N. (1994). “Eğlence”, TDV İslâm Ansiklopedisi, (10), 483-488.
- Elbir, B.& Yorulmaz Kahve, M. (2020). Tırsî Dîvânı’nda Hayvan Adlarının Kullanımı. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (18), 230-267. DOI: 10.29000/rumelide.705594.
- Erdem, S. (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâ’sı: İnceleme-Tenkidli Metin-İndeks-Sözlük. Ankara: AKM Yay.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
New Turkish Language (Turkish of Old Anatolia, Ottoman, Turkiye)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
October 23, 2023
Submission Date
August 28, 2023
Acceptance Date
October 23, 2023
Published in Issue
Year 2023 Number: Ö13
APA
Gümüş, K. S. (2023). İbrahim Tırsî’nin “eğlence” redifli gazeli üzerine. RumeliDE Dil Ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, Ö13, 510-519. https://doi.org/10.29000/rumelide.1379186
Cited By
OSMANLI DEVLETİ’NDE SERBEST ZAMAN VE EĞLENCEYE YÖNELİK HUKUKİ DÜZENLEMELER: 1896 TARİHLİ BİR NİZAMNAME İNCELEMESİ
Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.33689/spormetre.1501891TIRSÎ DİVANI'NDA KAŞMERİN KULLANIMINA DAİR
Folklor Akademi Dergisi
https://doi.org/10.55666/folklor.1794856