Research Article

RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ

Number: 9 June 30, 2023
RU EN TR

RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ

Abstract

2014 yılında Kırım’ın Rusya Federasyonu (Rusya) tarafından ilhak edilmesiyle birlikte AB üyesi ülkeler, ABD ve müttefikleri Rusya’ya birçok alanda yaptırım uygulamaya başlamıştır. 24 Şubat 2022’de Rusya-Ukrayna Savaşı’nın başlaması ile bu yaptırımlara yenileri eklenmiştir. Savaş öncesinde uygulanan yaptırımlar küresel enerji piyasalarını çok fazla etkilemezken; yeni yaptırımlar, küresel enerji piyasalarını derinden etkileyerek petrol arzındaki hassas dengenin bozulmasına neden olmuştur. Petrol ve petrol ürünlerine getirilen ticaret yasakları ve tavan fiyat uygulaması, Rusya menşeli petrol ve petrol ürünlerinin ticaret yollarının değişmesine neden olmuştur. Başta AB üyesi ülkeler olmak üzere petrol ithal eden ülkelerde önemli bir pazar payına sahip olan Rusya’nın hâkimiyetinin azaldığı ve Rusya’nın yerini ABD gibi farklı piyasa oyuncularının aldığı gözlenmiştir. Savaş öncesinde Brent, West Texas Intermediate (WTI) gibi petrol türlerinin fiyatlarına çok yakın seviyelerde satılan Rus petrolü, ambargoların ardından indirimli olarak satılmaya başlamıştır. Yüksek hacimlerde Rus petrolü ithal eden AB üyesi ülkeler, ambargolar sonrasında Rusya’dan petrol alımlarını durdurmuş, açığa çıkan Rus petrolü Çin ve Hindistan tarafından indirimli olarak alınmaya başlanmıştır. Petrol ve petrol ürünlerine olan talebi sürekli artan ve bu talebin bir kısmını Rusya’dan petrol ithalatıyla karşılayan Türkiye’nin savaş sonrası küresel petrol piyasasındaki bu gelişmelerden hem olumlu hem de olumsuz olarak etkilendiği düşünülmektedir. AB üyesi ülkeler, ABD ve müttefikleri tarafından Rusya’ya uygulanan yaptırımlara taraf olmayan Türkiye, savaşın başlamasıyla birlikte daha az ödeme yaparak Rus petrol ve petrol ürünleri ithalatını arttırmıştır. Bu durum, AB üyesi ülkeler, ABD ve müttefiklerinin dikkatinden kaçmamakta ve yakından takip edilmektedir. Bu bağlamda, bu çalışmanın ilk bölümünde 24 Şubat 2022 tarihinden sonra AB üyesi ülkeler, ABD, Japonya ve bu ülkelerin müttefikleri tarafından enerji sektörüne yönelik uygulanan yaptırım paketleri incelenecektir. İkinci bölümünde, 1950’li yıllar itibarıyla ivme kazanan petrol arama, üretim ve işleme faaliyetleri ışığında Türk petrol piyasası dinamikleri (ham petrol üretim, ithalat, işlenme, tüketim ve ihracat faaliyetleri) ele alınacaktır. Son bölümde ise Rusya’ya uygulanan yaptırımlara taraf olmayan Türkiye’nin bu yaptırımlardan olumlu yönde etkilendiği tezi doğrulanmaya çalışılacaktır.

Keywords

References

  1. AFPM. “Oil and Petroleum Imports From Russia Explained-Updated.” Erişim 25.01.2023. https://www.afpm.org/newsroom/blog/oil-and-petroleum-imports-russia-explained-updated
  2. Arslan, Muhammet İkbal & Murat Temizer. “Rusya-Ukrayna Savaşı’nda Batı, kendi içindeki görüş ayrılıklarıyla da sınandı.” Anadolu Ajansı (2022). Erişim 14.01.2023. https://www.aa.com.tr/tr/dunya/rusya-ukrayna-savasinda-bati-kendi-icindeki-gorus-ayriliklariyla-da-sinandi/2776011
  3. Bigg, Matthew Mpoke. “A Timeline of the tensions between Russia and Ukraine.” The New York Times (2022). Erişim 06.01.2023. https://www.nytimes.com/2022/02/18/world/europe/russia-ukraine-timeline.html
  4. Bertzeletou, Maria. “2022 Crude Tanker Review.” The Signal Group (2022). Erişim 17.02.2023. https://www.thesignalgroup.com/newsroom/crude-tanker-annual-review-2022
  5. Bine, Pascal, Elizabeth Robertson, Vanessa K. McGoldrick, Wesley Laine, Zahra Mashhood. “EU and UK Price Cap on Russian Crude Oil.” Skadden (2022). Erişim 24.01.2023. https://www.skadden.com/insights/publications/2022/12/eu-and-uk-price-cap-on-russian-crude-oil
  6. “Bulgaria, Croatia get oil ban exemptions as EU agrees new sanctions against Russia.” SeeNews (2022). Erişim 18.05.2023. https://seenews.com/news/bulgaria-croatia-get-oil-ban-exemptions-as-eu-agrees-new-sanctions-against-russia-787039
  7. Canbeyli, Armanç, Hazar Başar & Furkan Kaya. “Ekonomik Savaş Alanı: Rusya’ya Uygulanan Uluslararası Yaptırımların Hukuki Boyutu.” Rekabet ve Regülasyon (2022). Erişim 16.01.2023. https://www.rekabetregulasyon.com/ekonomik-savas-alani-rusyaya-uygulanan-uluslararasi-yaptirimlarin-hukuki-boyutu/
  8. Christie, Edward Hunter. “Kırım’ın ilhakından sonraki yaptırımlar işe yaradı mı?.” NATO (2015). Erişim 06.01.2023. https://www.nato.int/docu/review/tr/articles/2015/07/13/kirim-in-ilhakindan-sonraki-yaptirimlar-ise-yaradi-mi/index.html

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Economics

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2023

Submission Date

March 27, 2023

Acceptance Date

May 30, 2023

Published in Issue

Year 2023 Number: 9

APA
Okumuş, S. (2023). RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ. Rusya Araştırmaları Dergisi, 9, 127-155. https://doi.org/10.48068/rusad.1271500
AMA
1.Okumuş S. RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ. Rusya Araştırmaları Dergisi. 2023;(9):127-155. doi:10.48068/rusad.1271500
Chicago
Okumuş, Sinem. 2023. “RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ”. Rusya Araştırmaları Dergisi, nos. 9: 127-55. https://doi.org/10.48068/rusad.1271500.
EndNote
Okumuş S (June 1, 2023) RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ. Rusya Araştırmaları Dergisi 9 127–155.
IEEE
[1]S. Okumuş, “RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ”, Rusya Araştırmaları Dergisi, no. 9, pp. 127–155, June 2023, doi: 10.48068/rusad.1271500.
ISNAD
Okumuş, Sinem. “RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ”. Rusya Araştırmaları Dergisi. 9 (June 1, 2023): 127-155. https://doi.org/10.48068/rusad.1271500.
JAMA
1.Okumuş S. RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ. Rusya Araştırmaları Dergisi. 2023;:127–155.
MLA
Okumuş, Sinem. “RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ”. Rusya Araştırmaları Dergisi, no. 9, June 2023, pp. 127-55, doi:10.48068/rusad.1271500.
Vancouver
1.Sinem Okumuş. RUSYA’YA UYGULANAN YAPTIRIMLARIN TÜRK PETROL PİYASASINA ETKİSİ. Rusya Araştırmaları Dergisi. 2023 Jun. 1;(9):127-55. doi:10.48068/rusad.1271500