Research Article

Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma

Volume: 16 Number: 1 January 23, 2026
EN TR

Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma

Abstract

Amaç: Araştırmada konuşma sesi bozukluğu (KSB) olan çocuklarda aile içi geçirilen zamanın kalitesine ilişkin annelerin görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışma deseni kullanılmıştır. Araştırmaya Ankara ilinde özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde eğitime devam eden ve KSB tanısı almış beş-on yaş aralığında çocuğu olan 20 anne dahil edilmiştir. Araştırmacılar tarafından geliştirilen ve KSB’li çocukların annelerinin aile içi geçirilen zamanın kalitesine ilişkin görüşlerini belirlemeye yönelik uzman görüşü alınarak hazırlanan yarı yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılmıştır. Bulgular: Anneler, çocuklarıyla ilgilenmek amacıyla özel bir zaman ayırmak için açık ve kapalı hava etkinliklerine yer verdiğini bildirmişlerdir. Anneler, çocukları ile geçirdikleri zamanlarda en fazla konuşma becerilerini desteklediğini, çocuklarıyla kaliteli zaman konusunda planlama yaptıklarını, süre oluşturmada ise zorlandığını bildirmişlerdir. Aile bağının kuvvetlenmesi için çoğunlukla tüm aile üyeleriyle ve özellikle babayla zaman geçirdikleri, boş zaman etkinliklerini temel sorumluluklarını yerine getirdikten sonra gerçekleştirdikleri ve aile üyelerinin durumuna ve iklim koşullarına göre karar verdikleri saptanmıştır. Anneler boş zaman etkinliklerindeki kontrol düzeylerinin orta/çok olduğunu ve çocuklarının bu boş zaman etkinliklerine karşı katılım düzeylerinin yüksek olduğunu, çocuğunun boş zaman etkinliklerinde duygu/düşüncelerini ifade etmesi için duygusal becerilerini daha çok desteklediklerini bildirmiştir. Sonuç: KSB olan çocuğu sahip ailelerde boş zaman faaliyetlerinin neler olduğu, gelişim alanlarına katkısı, planlanması, karar verme süreci ve karşılaşılan güçlüklerle ilgili ailelerin farkındalık ve bilgi düzeylerinin bilinmesi noktasında önemli ve derinlemesine bilgiler sağlamıştır.

Keywords

Ethical Statement

Ethics committee permission was obtained from Erzincan Binali Yıldırım University Human Research Health and Sports Sciences Board (Date: 29/08/2024, Protocol No 07-08/01). Consents were obtained from the participants.

References

  1. 1. Dolva AS, Kleive J, Kollstad M. Actual leisure participation of Norwegian adolescents with down syndrome. J Intellect Disabil. 2014;18(2):159-75. doi:10.1177/1744629514523158.
  2. 2. Álvarez Muñoz JS, Hernández Prados MÁ. Types of family leisure activities in families with adolescents. J Fam Issues. 2024;45(2):285-302. doi:10.1177/0192513X2211509.
  3. 3. Shaw SM, Dawson D. Purposive leisure: examining parental discourses on family activities. Leis Sci. 2001;23(4):217-31. doi:10.1080/01490400152809098.
  4. 4. Zabidi AS, Hastings RP, Totsika V. Spending leisure time together: parent child relationship in families of children with an intellectual disability. Res Dev Disabil. 2023;133:104398. doi:10.1016/j.ridd.2022.104398.
  5. 5. McGovern RA, Olschewski EJ, Hodge CJ. Where have all the children gone? A review of the presence of children under 6 years in leisure publication outlets. J Leis Res. 2022;53(2):290-308. doi:10.1080/00222216.2021.1916799.
  6. 6. Ullenhag A, Krumlinde-Sundholm L, Granlund M, Almqvist L. Differences in patterns of participation in leisure activities in Swedish children with and without disabilities. Disabil Rehabil. 2014;36(6):464-71. doi:10.3109/09638288.2013.798360.
  7. 7. Walton KM. Leisure time and family functioning in families living with autism spectrum disorder. Autism. 2019;23(6):1384-97. doi:10.1177/1362361318812434.
  8. 8. Axelsson AK, Wilder J. Frequency of occurrence and child presence in family activities: a quantitative, comparative study of children with profound intellectual and multiple disabilities and children with typical development. Int J Dev Disabil. 2014;60(1):13-25. doi:10.1179/2047387712Y.0000000008.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Services and Systems (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

January 23, 2026

Submission Date

December 20, 2024

Acceptance Date

September 29, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 16 Number: 1

APA
Barmak, E., Tüzün, V., Aral, N., Aydoğdu, F., & Aysu, B. (2026). Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma. Value in Health Sciences, 16(1), 39-51. https://doi.org/10.33631/sabd.1604973
AMA
1.Barmak E, Tüzün V, Aral N, Aydoğdu F, Aysu B. Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma. VHS. 2026;16(1):39-51. doi:10.33631/sabd.1604973
Chicago
Barmak, Elife, Vildan Tüzün, Neriman Aral, Fatih Aydoğdu, and Burçin Aysu. 2026. “Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma”. Value in Health Sciences 16 (1): 39-51. https://doi.org/10.33631/sabd.1604973.
EndNote
Barmak E, Tüzün V, Aral N, Aydoğdu F, Aysu B (January 1, 2026) Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma. Value in Health Sciences 16 1 39–51.
IEEE
[1]E. Barmak, V. Tüzün, N. Aral, F. Aydoğdu, and B. Aysu, “Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma”, VHS, vol. 16, no. 1, pp. 39–51, Jan. 2026, doi: 10.33631/sabd.1604973.
ISNAD
Barmak, Elife - Tüzün, Vildan - Aral, Neriman - Aydoğdu, Fatih - Aysu, Burçin. “Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma”. Value in Health Sciences 16/1 (January 1, 2026): 39-51. https://doi.org/10.33631/sabd.1604973.
JAMA
1.Barmak E, Tüzün V, Aral N, Aydoğdu F, Aysu B. Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma. VHS. 2026;16:39–51.
MLA
Barmak, Elife, et al. “Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma”. Value in Health Sciences, vol. 16, no. 1, Jan. 2026, pp. 39-51, doi:10.33631/sabd.1604973.
Vancouver
1.Elife Barmak, Vildan Tüzün, Neriman Aral, Fatih Aydoğdu, Burçin Aysu. Konuşma Sesi Bozukluğu Olan Çocukların Özelinde Aile İçi Kaliteli Zaman: Nitel Bir Çalışma. VHS. 2026 Jan. 1;16(1):39-51. doi:10.33631/sabd.1604973