Research Article

Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi

Volume: 4 Number: S-1 October 31, 2021
EN TR

Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi

Abstract

Covid-19 Pandemisi ile mücadelede ülkeler çeşitli halk sağlığı önlemlerine başvurarak halkın sağlığını korumayı hedeflemişlerdir. Bu tedbirler bir taraftan halkın ve bireylerin sağlığını korumayı, hastalığın yayılımının önüne geçmeyi ve sınırlandırmayı amaçlarken diğer taraftan, temel hak ve özgürlükleri kısıtlamaktadırlar. Araştırmamızda Covid-19 Pandemisinde bir halk sağlığı önlemi olarak sokağa çıkma yasağı ve kısıtlamasının bazı kriterlere göre seçilen epidemiyolojik araştırmalar bağlamında normatif analizi ve etik değerlendirmesi yapılmıştır. Bu tür önlemlerin uygulamasında bir etik ilke olarak orantılılığın anlamı ve fonksiyonu incelenmiştir. Sorumluluk ve dayanışma gibi ahlaki erdemlerin pandemiyle mücadeledeki önemi ve gerekliliği ortaya konarak, etik oryantasyon için temel tezler ortaya konmuş ve tavsiyelerde bulunulmuştur. Amaç: Sokağa çıkma yasağı ve kısıtlaması önlemlerinin etkililiğini etik açıdan değerlendirmek, kültürel farklılıkların aynı zamanda dayanışma ve sorumluluk bilincinin salgın üzerindeki etkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: PubMed biyomedikal veri tabanında çeşitli ülkenin verilerini kullanan, önlemlerin etkililiğini karşılaştıran, salgının yayılımı üzerinde kısmi kapanma ve tam kapanma arasındaki etkililiği epidemiyolojik açıdan analiz eden ve Ocak 2020- Ağustos 2020 tarihleri arasındaki dönemi inceleyen (ilk dalga dönemi) çalışmalardan beşi seçilerek araştırmamızın amacı doğrultusunda etik açıdan analiz edilmiş ve değerlendirilmiştir. Bulgular: Halkın sağlığını korumak ve sağlık hizmetlerini aksamadan sürdürmek için sokağa çıkma yasağı ve kısıtlaması temel hak ve özgürlükleri ihlal etmesine rağmen etik açıdan gereklidir. Bu amaçlarla değişik ülkelerdeki aynı veya benzeri önlemlerle farklı sonuçlara ulaşılmıştır. Alınan önlemlerin katılığı ile verimliliği arasında doğru bir orantı bulunmamaktadır. Sonuç: Bir halk sağlığı önlemi olarak sokağa çıkma yasağı ve kısıtlamaları, her ne kadar temel hak ve özgürlükler üzerinde ihlal edici ve kısıtlayıcı olsa dahi, etik açıdan değerlendirildiğinde kabul edilebilir uygulamalardır. Bu önlemlerin uygulanması sırasında ortaya çıkacak olan faydalı ve zararlı sonuçlar orantılılık ilkesine göre değerlendirilmelidir. Bunun yanında hızlı bir şekilde başarılı olmak ve mağduriyetleri mümkün olduğu kadar azaltmak için sorumluluk ve dayanışma ahlaki erdemlerine müracaat edilmelidir.

Keywords

Supporting Institution

İÜ İstanbul Üniversitesi, Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje Başlığı: COVİD19 Pandemisiyle Mücadelede Etik Sorunlar. Pandemi Etiği ve Yoğun Bakım Etiği Bağlamında Ülkemizdeki COVİD-19 Pandemisiyle Mücadelenin Normatif Analizi ve Sağlık Hizmetleri İçin Etik Oryantasyonun Oluşturulması

Project Number

36837

Thanks

Proje toplantılarında çalışmamıza görüş ve eleştiriyle katkı sağlayan projenin danışma kurulu hocalarına ve çalışma grubu arkadaşlarımız Dr. Esra Aksoy, Dr. Orhan Önder ve Merve Nur Koçak ve İÜ SBE Halk Sağlığı Doktora Programından Dr. Abdullah Uçar’a teşekkür ederiz.

References

  1. 1. Zhu H, Wei L, Niu P. The novel coronavirus outbreak in Wuhan, China. Glob Health Res Policy 2020;5:6.
  2. 2. Wong CKH, Wong JYH, Tang EHM, Au CH, Lau KTK, Wai AKC. Impact of National Containment Measures on Decelerating the Increase in Daily New Cases of COVID-19 in 54 Countries and 4 Epicenters of the Pandemic: Comparative Observational Study. J Med Internet Res 2020;22(7):e19904.
  3. 3. Sanchez-Caballero S, Selles MA, Peydro MA, Perez-Bernabeu E. An Efficient COVID-19 Prediction Model Validated with the Cases of China, Italy and Spain: Total or Partial Lockdowns? J Clin Med 2020;9(5):1547.
  4. 4. Flaxman S, Mishra S, Gandy A, Unwin HJT, Mellan TA, Coupland H, et al. Estimating the effects of non-pharmaceutical interventions on COVID-19 in Europe. Nat 2020;584(7820):257- 61.
  5. 5. Hsiang S, Allen D, Annan-Phan S, Bell K, Bolliger I, Chong T, et al. The effect of largescale anti-contagion policies on the COVID-19 pandemic. Nat 2020;584(7820):262-7.
  6. 6. Haug N, Geyrhofer L, Londei A, Dervic E, Desvars-Larrive A, Loreto V, et al. Ranking the effectiveness of worldwide COVID-19 government interventions. Nat Hum Behav 2020;4(12):1303-12.
  7. 7. Afolabi MO. Public Health Disasters: A Global Ethical Framework. Cham: Springer; 2018. Sayfa no ?
  8. 8. Holland S. Public Health Ethics. 2nd ed. Cambridge: Polity Press; 2014.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 31, 2021

Submission Date

June 11, 2021

Acceptance Date

August 30, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 4 Number: S-1

APA
Daldaban Berberoğlu, A., Doğan, T., & İlkılıç, İ. (2021). Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi. Journal of Advanced Research in Health Sciences, 4(S-1), 1-18. https://doi.org/10.26650/JARHS2021-951103
AMA
1.Daldaban Berberoğlu A, Doğan T, İlkılıç İ. Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi. Journal of Advanced Research in Health Sciences. 2021;4(S-1):1-18. doi:10.26650/JARHS2021-951103
Chicago
Daldaban Berberoğlu, Ayşenur, Tuğba Doğan, and İlhan İlkılıç. 2021. “Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı Ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi Ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi”. Journal of Advanced Research in Health Sciences 4 (S-1): 1-18. https://doi.org/10.26650/JARHS2021-951103.
EndNote
Daldaban Berberoğlu A, Doğan T, İlkılıç İ (October 1, 2021) Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi. Journal of Advanced Research in Health Sciences 4 S-1 1–18.
IEEE
[1]A. Daldaban Berberoğlu, T. Doğan, and İ. İlkılıç, “Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi”, Journal of Advanced Research in Health Sciences, vol. 4, no. S-1, pp. 1–18, Oct. 2021, doi: 10.26650/JARHS2021-951103.
ISNAD
Daldaban Berberoğlu, Ayşenur - Doğan, Tuğba - İlkılıç, İlhan. “Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı Ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi Ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi”. Journal of Advanced Research in Health Sciences 4/S-1 (October 1, 2021): 1-18. https://doi.org/10.26650/JARHS2021-951103.
JAMA
1.Daldaban Berberoğlu A, Doğan T, İlkılıç İ. Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi. Journal of Advanced Research in Health Sciences. 2021;4:1–18.
MLA
Daldaban Berberoğlu, Ayşenur, et al. “Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı Ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi Ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi”. Journal of Advanced Research in Health Sciences, vol. 4, no. S-1, Oct. 2021, pp. 1-18, doi:10.26650/JARHS2021-951103.
Vancouver
1.Ayşenur Daldaban Berberoğlu, Tuğba Doğan, İlhan İlkılıç. Covid-19 Pandemisinde Bir Halk Sağlığı Önlemi Olarak Sokağa Çıkma Yasağı ve Kısıtlamalarının Normatif Analizi ve Etik Açıdan Değerlendirilmesi. Journal of Advanced Research in Health Sciences. 2021 Oct. 1;4(S-1):1-18. doi:10.26650/JARHS2021-951103