Teknik Liselerde Meslek ve Kültür Dersi Öğretmenlerinin Okul Yönetimine İlişkin Görüşlerinin Karşılaştırmalı İncelenmesi

Vocational education is one of the key dynamics of economic development, constituting a strategic educational field aimed at training qualified individuals to meet the needs of the labor market. This study aims to comparatively explore the views of vocational and general subject teachers in technical high schools on school administration. The research was conducted using a qualitative case study design. The participants consisted of 20 vocational high school teachers working in Erzurum, selected based on the principles of maximum variation and convenience sampling. Data were collected through semi-structured interviews and analyzed using content analysis. The findings reveal that teachers working in vocational high schools face various issues in their relations with school administration, and that these issues significantly differ between general subject and vocational course teachers. Cultural subject teachers report that school administrators show limited interest in their subject areas, that a sense of fairness is not sufficiently established, and that they are not adequately included in decision-making processes. In contrast, vocational course teachers primarily focused on deficiencies in technical infrastructure, lack of equipment, and the absence of an administrative approach aligned with the demands of the industry. Furthermore, the fact that most school administrators have a background in vocational teaching was interpreted by general subject teachers as a factor reinforcing perceptions of institutional inequality and marginalization. Vocational course teachers, on the other hand, viewed this background as an advantage in managing practical training processes. In this respect, the study provides a comparative perspective on the nature of the relationships each teacher group establishes with school administration, and sheds light on the implications of administrators’ subject-matter expertise, sense of justice, and communication skills within educational settings.

Mesleki eğitim, ekonomik kalkınmanın temel dinamiklerinden biri olup, iş gücü piyasasının ihtiyaçlarını karşılayabilecek nitelikli bireylerin yetiştirilmesini hedefleyen stratejik bir eğitim alanıdır. Bu araştırmanın amacı, mesleki ve teknik liselerde görev yapan kültür ve meslek dersi öğretmenlerinin okul yönetimine ilişkin görüşlerini karşılaştırmalı olarak incelemektir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın katılımcılarını, Erzurum ilinde görev yapan ve maksimum çeşitlilik ile kolay ulaşılabilirlik esaslarına göre seçilen 20 meslek lisesi öğretmeni oluşturmaktadır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmış ve içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular, meslek liselerinde görev yapan öğretmenlerin okul yönetimiyle olan ilişkilerinde çeşitli sorunlarla karşılaştıklarını ve bu sorunların kültür ve meslek dersi öğretmenleri arasında anlamlı farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır. Kültür dersi öğretmenleri, okul yöneticilerinin alanlarına yönelik ilgisizlik gösterdiğini, adalet duygusunun yeterince tesis edilmediğini ve karar alma süreçlerine yeterince dâhil edilmediklerini ifade etmektedir. Buna karşılık meslek dersi öğretmenleri, daha çok teknik altyapı eksiklikleri, donanım yetersizliği ve sektörle uyumlu bir yönetim anlayışının bulunmamasına odaklanmaktadır. Ayrıca, okul yöneticilerinin çoğunlukla meslek dersi öğretmenliği kökenli olması, kültür dersi öğretmenleri tarafından kurumsal eşitsizlik ve dışlanmışlık algısını pekiştirici bir unsur olarak değerlendirilirken; meslek dersi öğretmenleri, bu durumun uygulamalı eğitim süreçlerinin yönetimi açısından avantaj sağladığını düşünmektedir. Bu yönüyle çalışma, iki öğretmen grubunun okul yönetimiyle kurduğu ilişkilerin doğasını karşılaştırmalı bir bakış açısıyla ele almakta ve okul yöneticilerinin alan bilgisi, adalet anlayışı ile iletişim becerilerinin eğitim ortamlarındaki yansımalarına ışık tutmaktadır.