Cahiliye Dönemi Medine’sinde Arap-Yahudi İlişkileri Üzerine Bir Değerlendirme
Öz
Hicretten önceki adıyla Yesrib, antik döneme uzanan tarihiyle Arabistan’ın önemli bir şehridir. Buradaki su kaynakları ve tarım arazileri sayesinde tarih boyunca birçok topluluk Yesrib’e yerleşmiştir. Bu makale Yesrib’e yerleşen topluluklardan Yahudiler ile onlardan sonra gelen Evs ile Hazrec kabilelerine ve aralarındaki ilişkiye odaklanmaktadır. Yahudilerin buraya nereden geldikleri konusu özellikle Müslüman tarihçiler tarafından değerlendirilmiş ancak bir uzlaşıya varılamamıştır. Yesribli Arapların Yemen kökenli oldukları konusu ise tartışmasızdır. Kâhtanî asıllı Evs ve Hazrec kabilelerinin ataları Yemen’den kuzeye göç eden Ezd kabilesinin kollarına mensuptur. Medine’deki bu iki topluluğun İslam öncesi dini ve sosyal yapıları ile bunların birbirleriyle ilişkileri hicret sonrası Medine’yi doğrudan etkilemiştir. Önceleri aralarında cari olan savaş hukuku Arapların galibiyetiyle sonuçlanmış, akabinde fiilî bir siyasi ortam oluşmuştur. Arap galibiyetinden sonra da Yahudiler şehrin ticari hayatına hâkim olmaya devam etmişler ancak zaman zaman Araplarla ortaklıklar kurmuşlardır. Medine Yahudilerinin dünyanın geri kalan Yahudileriyle irtibatlarının zayıf olduğu görülmektedir. Bu durum onların Araplarla çok daha yakın ilişkiler geliştirmesine ve onlardan etkilenmelerine yol açmıştır. Dil ve kültür açısından Arap örfüne büyük oranda uyum sağlayan Yahudiler, yine de benliklerini yitirmemiş, inanç konusunda ise putperest Araplardan ayrışmışlardır.
Anahtar Kelimeler
An Evaluation on Arab-Jewish Relations in the Medina of Jahiliyyah Period
Abstract
The city known as Yathrib in pre-Islamic times, with a history dating back to ancient times, is an important city in Arabia. Due to its water sources and agricultural lands, many communities have settled in Yathrib. This article focuses on the Jewish communities that settled in Yathrib, as well as the subsequent arrival of the Aws and Khazraj tribes and their relationship with the Jews. The origins of the Jewish community have been a subject of evaluation, particularly among Muslim historians, but a consensus has not been reached. However, it is undisputed that the Arab inhabitants of Yathrib have their roots in Yemen. The Aws and Khazraj tribes of Qahtani descent are branches of the Ezd tribe, which migrated northwards from Yemen. The pre-Islamic religious and social structures of these two communities in Medina, as well as their relations with each other, directly influenced Medina after the Hijrah (migration of the Prophet Muhammad). Initially, the prevailing war customs between them resulted in Arab victory, followed by the establishment of a practical political environment. After the Arab victory, the Jews continued to exert influence over the city’s commercial life but occasionally formed partnerships with the Arabs. It is observed that the Jews of Medina had weak connections with the rest of the Jewish world. This situation led them to develop much closer relationships with the Arabs and be influenced by them. While assimilating to a great extent with Arab customs in terms of language and culture, the Jews did not lose their distinct identity and differed from the polytheistic Arabs in matters of faith.
Keywords
