TÜRKİYE’DE EKONOMİK ÖZGÜRLÜKLER, YOLSUZLUK ALGI ENDEKSİ ve BÜYÜME İLİŞKİSİ: 2000-2021 DÖNEMİNİN İNCELENMESİ

Özgürlük, herhangi bir kısıtlama, sınırlama ya da baskı söz konusu olmaksızın, kişinin istediği gibi düşünme, düşündüğünü ifade edebilme ve hareket etme gücüne sahip olmasıdır. Tarihsel süreçte farklı özgürlük kavramlarının söz konusu olduğu görülmektedir. Ekonomik özgürlük, bir toplumdaki bireylerin ekonomik çıkarları ve faaliyetleriyle ilgili olarak karar verme ve seçim yapma özgürlüğünü ifade eder. Bu bağlamda, ekonomik özgürlüklerin ölçülebilmesinin, ülkelerin ve toplumların ekonomik yapısının anlaşılması ve karşılaştırma yapılabilmesi açısından son derece önemli olduğu söylenebilir. Ülkeler açısından bir başka önemli kavramda yolsuzluk kavramıdır. Yolsuzluk, kamudaki görevli ve yetkili kişilerin bu konumunu kendi çıkarları doğrultusunda kötüye kullanması şeklinde tanımlanabilir. Yolsuzluk geçmişte olduğu gibi günümüzde de hala hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkeler açısından oldukça önemli bir sorundur. Küresel boyutta yolsuzluğun ölçülmesinde kullanılan önemli bir araçta Uluslararası Şeffaflık Örgütü tarafından 1995’den beri her yıl yayınlanan Yolsuzluk Algı Endeksidir. Her ne kadar bazı açılardan eleştirilse de ekonomik özgürlüklerle ve yolsuzluklarla ilgili kriterler günümüzde ülkelerin karşılaştırılmasında ve sınıflandırılmasında önemli derecede kabul görmektedir. Büyüme aslında pek çok unsurdan etkilenen bir dönüşüm sürecidir. Bir ülkedeki ekonomik özgürlüklerin (ya da bunu ölçen endeksteki değişkenlerin) ve yolsuzlukların düzeyi de büyümenin düzeyi ve karşılaştırılmasında kullanılan etki unsurları arasında sayılabilir. Bu bağlamda bu çalışmada Türkiye’de Ekonomik Özgürlükler ve Yolsuzluk Algı Endeksiyle Ekonomik büyüme arasındaki ilişki grafiksel analiz yöntemiyle gelişmiş ülkelerle karşılaştırılarak incelenmeye çalışılmıştır.