CANAVARDA TOPLUMSAL CİNSİYET: BİR ANNE OLARAK DR. FRANKENSTEIN

Year 2017, Issue: 26, 1 - 8, 30.04.2017

Baysar Tanıyan

Abstract

Mary Shelley, Frankenstein Ya da Modern Prometheus adlı romanını, Byron, Percy B. Shelley ve kendisinin de dâhil olduğu bir hayalet hikâyesi yarışması sırasında yazdığında İngiliz edebiyatının en etkileyici edebi metinlerinden birini üretmiş olduğunu muhtemelen öngörememişti. Bir gotik klasiğine dönüşen hikâyesi, 200 yıldır sadece yazarlara, edebiyat  eleştirmenlerine ve kuramcılarına değil, asıl kurguya değişen derecelerde sadık kalarak öyküyü sinemaya uyarlayan film yönetmenlerine de ilham kaynağı olmuştur. Jed Mercurio tarafından yönetilen 2007 uyarlaması ise yeni bir Dr. Frankenstein takdim eder. Öyküdeki yerleşik erkek yaratıcı / erkek canavar kalıbını yapı sökümüne uğratan uyarlamada doktorun ismi Victor değil Victoria’dır. Uyarlama bu değişimin sadece son iki harfte olmadığını ama 21. Yüzyılda toplumsal cinsiyet rollerine bürünmüş bir kadın kimliğiyle tamamıyla yeni bir Dr. Frankenstein olduğunu gösterir. Kadın Frankenstein ve canavarı daha önceki muadillerinden farklı bir ilişki kurarlar. Bu ilişkide atfedilmiş toplumsal cinsiyet rollerinin sadece ilişkinin tipinde değil canavarın kimlik krizinde de belirleyici olduğu kesindir. Bu çalışma, Victoria’nın toplumsal cinsiyet rollerinin öykünün yerleşik kalıbını nasıl yapı söküme uğrattığını ve bunun canavarın toplumsal cinsiyet oluşumunu nasıl etkilediğini göstermeye çalışacaktır.

Keywords

Mary Shelley , Frankenstein , toplumsal cinsiyet , kimlik , uyarlama

References

• DAVIES S., (2008) “Mothering A Mutant”, The Telegraph, http://www.telegraph.co.uk/culture/tvandradio/3668665/Mothering-a-mutant.html, 10.04.2017. JACOBUS, M., (1986), ‘Is There a Woman in This Text?’, Reading Woman: Essays in Feminist Criticism, New York, Columbia Univ. Press, pp. 83-109. JUNG, C. G., (1990), The Archetypes and the Collective Unconscious, trans. R. F. C. Hull, New York, Princeton University Press. MOERS, E., (1979), ‘Female Gothic’, The Endurance of Frankenstein: Essays on Mary Shelley’s Novel, edited by George Levine and U. C. Knoeflmacher, Berkeley, Los Angeles and London, Univ. of California Press, pp. 77-87. PON, C., (2000), ‘Passages in Mary Shelley’s “Frankenstein”: Toward a Feminist Figure of Humanity’. Modern Language Studies. (Vol. 30, No. 2, Autumn), pp, 33-50., retrieved on 11/03/2016 URL: http://www.jstor.org/stable/3195378 POOVEY, M., (1994), The Proper Lady and the Woman Writer. London, Chicago University Press. SHELLEY, M., (1994), Frankenstein or, the Modern Prometheus, London, Penguin Books.