İCADINDAN GÜNÜMÜZE PORTRE FOTOĞRAFINDA “YEREL VE GLOBAL” KİMLİK
KURGUSU*
LOCAL AND GLOBAL IDENTITY
CONSTRUCT IN PORTRAIT PHOTOGRAPHY SINCE ITS INVENTION
Öz
Günümüzde sanatsal
üretimin yerel ve evrensel kodlarıyla beraber iktidarın küresel dağılımına bağlı
olduğu tartışmaları mevcuttur. Bireyci ve pragmatist bir çağın zorunlulukları,
‘kimlik ve temsil’ olgusunun eleştirel bir çerçevede tartışılmasını da
gerektirir. Öznel ya da sosyal, her türlü iletişim alanını etkileyen dil, uyum
ve temsil ilişkileri, çağımızın modern insanını tanımlayıcı nitelikler
kazandırmıştır.
Yerel ve global tarih
bilincinin insan trajedileri üzerine kurulu olduğunu düşündüğümüzde fotoğraf
sanatında iz bırakan belgesel fotoğrafçıların sistematik bir biçimde ürettiği
portreleri incelemek gerekir. Örneğin, Kuzey Amerika’nın son yerli kabilelerini
fotoğraflayan Edward S. Curtis’in (1868-1952) “kimliğin parçalanmasına” (yok
edilmesine) yönelik ifadesi etnografik ve antropolojik disiplin açısından
değerlendirilir. August Sander’in (1876-1964) 1920’lerde Alman insanının portre
fotoğraflarından oluşan “tipolojik” çalışması kimliğin oluşmasına kapı aralayan
bir bakışı temsil eder. “Yabancılaşma”nın temsilcilerinden Robert Frank (1924-)
“Amerikalılar” serisinde estetik arayışlarına bir kültürü dâhil ederken,
H.Cartier Bresson (1908-2004) “Avrupalılar” çalışmasında “kültürel değişimi”
ifade etmiştir. Bu makale günümüz dünyasında varoluş biçimi
haline gelen kimliğin globalize edilmesinin fotoğraf sanatı ve Portre Fotoğrafı
alanındaki karşılıklarını vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Kimlik. Fotoğraf Sanatı. Portre Fotoğrafı. Fotoğraf Tarihi.
Abstract
Nowadays, it is argued that artistic production, along with its local
and universal codes, depends on the global distribution of power. In fact, this
individualistic and pragmatic era requires a critical approach in discussing identity and representation. The relations between language, harmony and
representation, which affect all kinds of communication media, whether
subjective or social, define modern man.
Given that local and global history consciousness is based on human
tragedies, it becomes necessary to examine the portraits systematically
produced by documentary photographers who marked the art of photography. For
example, the works of Edward S. Curtis (1868-1952), who photographed the last
local tribes in North America and created an expression showing the
“deconstruction of identity” (destruction), are analyzed from an ethnographic
ad anthropological point of view. August Sander’s (1876- 1964) “typological”
work composed of portrait photographs of German people in the 1920s represents
an approach paving the way for identity construction. Robert Frank (1924), who is one of the
representatives of “alienation”, involves a culture in his search for
aesthetics with his collection of photographs called “The Americans” while H. Cartier
Bresson (1908-2004) displays “cultural transformation” in his work “The
Europeans”. This
article highlights the equivalent aspects in
Photography Art and Portrait Photography, of
the globalization of identity which is still ongoing and has even turned into a
survival strategy in today’s world.
Keywords: İdentity. Photography Art. Portrait Photography. History of
Photography
* Bu çalışma, 9-10 Haziran 2015 tarihlerinde İstanbul’da
gerçekleştirilen ‘Contemphoto’ 15 II. International Visual Culture and
Contemporary Photography Conference, Urban Identities’ adlı konferansta sözlü
bildiri olarak İngilizce sunulmuştur.
Journal Section | Makaleler |
---|---|
Authors | |
Publication Date | December 31, 2017 |
Submission Date | September 21, 2017 |
Acceptance Date | December 5, 2017 |
Published in Issue | Year 2017 |