Research Article

Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri

Volume: 23 Number: 2 August 25, 2019
EN TR

Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri

Abstract

Bu araştırma, tıbbi adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda klon seleksiyonu ile elde edilmiş 60 adet A-klonu arasından seçilmiş 10 adet B-klonu ve 1 adet standart çeşidin (Extracta) tarımsal ve teknolojik özelliklerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Tesadüf blokları deneme deseninde üç tekerrürlü olarak kurulan tarla denemesinde her bir B klonunda taze herba verimi (kg/da), drog herba verimi (kg/da), drog yaprak verimi (kg/da), drog yaprak oranı (%), uçucu yağ oranı (%) ve uçucu yağ bileşenleri (%) tespit edilmiştir. Tıbbi adaçayında taze herba verimi 701 kg/da (14. klon) ve 1285.7 kg/da (41. klon), drog herba verimi 176.1 kg/da (27. klon) ve 368.8 kg/da (8. klon), drog yaprak verimi 89 kg/da (27. klon) ve 202.3 kg/da (41. klon), drog yaprak oranı %43.9 (35. klon) ve %58.6 (41. klon), uçucu yağ oranı %0.90 (27. klon) ve %1.72 (8. klon) arasında değişim göstermiştir. Tıbbi adaçayı klonlarının uçucu yağ kompozisyonunu oluşturan en önemli bileşenlerin 1,8-sineol (%16.48-33.86), α-tuyon (%1.85-31.01), β-tuyon (%3.99-17.51) ve kafur (%0.74-14.94) olduğu belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre drog yaprak verimi, uçucu yağ oranı ve uçucu yağ kalitesi yüksek olan 8, 11, 21 ve 41 nolu klonların tıbbi adaçayı çeşit geliştirme ıslahında öncelikli olarak değerlendirilebileceği öngörülmüştür.

Keywords

References

  1. [1] Güner, A., Aslan, S., Ekim, T., Vural, M., Babaç, M.T. 2012. Türkiye Bitkileri Listesi (Damarlı Bitkiler). Nezahat Gökyiğit Botanik Bahçesi ve Flora Araştırma Derneği Yayını, İstanbul.
  2. [2] Özhatay, N., Koyuncu, M., Atay, S., Byfield, A. 1997. Türkiye'nin Doğal Tıbbi Bitkilerinin Ticareti Hakkında Bir Çalışma. Doğal Hayatı Koruma Derneği, İstanbul, Türkiye.
  3. [3] Sage, 2000.  Sage: The Genus Salvia. Kintzios, E. (Ed.), Harwood Acedemic Publishers, The Netherlands.
  4. [4] Karık, Ü., Sağlam, C. 2017. Tekirdağ Ekolojik Koşullarında Anadolu Adaçayı (Salvia fruticosa Mill.) Popülasyonlarının Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 26(2), 203−215.
  5. [5] Baydar, H. 2016. Tıbbi ve Aromatik Bitkiler Bilimi ve Teknolojisi (Genişletilmiş 5. Baskı). SDÜ Yayın No: 51, Isparta, 339 s.
  6. [6] Bayram, E., Kırıcı, S., Tansı, S., Yılmaz, G., Arabacı, O., Kızıl, S., Telci, İ. 2010. Tıbbi ve Aromatik Bitkiler Üretiminin Arttırılması Olanakları. Türkiye Ziraat Mühendisliği VII. Teknik Kongresi Bildirileri, 437–456 s.
  7. [7] Karakuş, M., Baydar, H., Erbaş, S. 2017. Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.) Populasyonundan Geliştirilen Klonların Verim ve Uçucu Yağ Özellikleri. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 26, 99-104.
  8. [8] Baydar, H., Özkan G., Erbaş S., Altındal D. 2007. Yield, Chemical Composition and Antioxidant Properties of Extracts and Essential Oils of Sage and Rosemary Depending on Seasonal Variations. International Medicinal and Aromatic Plants Conference on Culinary Herbs, 826, 383-390.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 25, 2019

Submission Date

January 18, 2019

Acceptance Date

July 24, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 23 Number: 2

APA
Baydar, H., & Tuğlu, Ü. (2019). Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 23(2), 452-456. https://doi.org/10.19113/sdufenbed.514564
AMA
1.Baydar H, Tuğlu Ü. Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri. J. Nat. Appl. Sci. 2019;23(2):452-456. doi:10.19113/sdufenbed.514564
Chicago
Baydar, Hasan, and Ümmü Tuğlu. 2019. “Tıbbi Adaçayı (Salvia Officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu Ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal Ve Teknolojik Özellikleri”. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 23 (2): 452-56. https://doi.org/10.19113/sdufenbed.514564.
EndNote
Baydar H, Tuğlu Ü (August 1, 2019) Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 23 2 452–456.
IEEE
[1]H. Baydar and Ü. Tuğlu, “Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri”, J. Nat. Appl. Sci., vol. 23, no. 2, pp. 452–456, Aug. 2019, doi: 10.19113/sdufenbed.514564.
ISNAD
Baydar, Hasan - Tuğlu, Ümmü. “Tıbbi Adaçayı (Salvia Officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu Ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal Ve Teknolojik Özellikleri”. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 23/2 (August 1, 2019): 452-456. https://doi.org/10.19113/sdufenbed.514564.
JAMA
1.Baydar H, Tuğlu Ü. Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri. J. Nat. Appl. Sci. 2019;23:452–456.
MLA
Baydar, Hasan, and Ümmü Tuğlu. “Tıbbi Adaçayı (Salvia Officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu Ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal Ve Teknolojik Özellikleri”. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, vol. 23, no. 2, Aug. 2019, pp. 452-6, doi:10.19113/sdufenbed.514564.
Vancouver
1.Hasan Baydar, Ümmü Tuğlu. Tıbbi Adaçayı (Salvia officinalis L.)’nda Klon Seleksiyonu ile Geliştirilmiş B-Klonlarının Tarımsal ve Teknolojik Özellikleri. J. Nat. Appl. Sci. 2019 Aug. 1;23(2):452-6. doi:10.19113/sdufenbed.514564

Cited By

e-ISSN :1308-6529
Linking ISSN (ISSN-L): 1300-7688

All published articles in the journal can be accessed free of charge and are open access under the Creative Commons CC BY-NC (Attribution-NonCommercial) license. All authors and other journal users are deemed to have accepted this situation. Click here to access detailed information about the CC BY-NC license.