Research Article

Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi

Volume: 16 Number: 3 December 22, 2025
TR EN

Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışmada, çeşitli biyomedikal uygulamalar için kolay, ekonomik ve çevreye duyarlı bir yöntemle çinko oksit nanopartikül (ZnO NP) sentezi gerçekleştirilmiştir. Biyojenik ZnO NP’ler, etkili bir indirgeyici ve kaplayıcı ajan olarak ekinezya (Echinacea purpurea) bitki özütü kullanılarak sentezlenmiştir. ZnO NP'lerin karakterizasyonu için UV-Görünür bölge spektrofotometresi, taramalı elektron mikroskobu (SEM), enerji dağılım X-ışını spektrometresi (EDX) ve X-Işını difraktometresi (XRD) kullanılmıştır. UV-Görünür bölge spektrumundaki 363 nm dalga boyundaki spesifik pik ve XRD sonuçlarındaki spesifik pikler ZnO NP’lerin sentezini doğrulamıştır. Ayrıca SEM görüntüsü ve XRD sonucu tanecik boyutu hesaplamaları partikülün nano boyutta olduğunu doğrulamıştır. Karakterize edilen ZnO NP’ler daha sonra antioksidan ve antibakteriyel potansiyelleri açısından araştırılmıştır. Antioksidan aktivite için 2,2-Difenil-1-pikrilhidrazil (DPPH) ve 2,2’-azino-bis (3-etil-benztiyoazolin-6-sülfonikasit) (ABTS) testleri kullanılmıştır. ZnO NP’ler DPPH radikaline karşı 2,046 mg/mL ve ABTS radikaline karşı 3,294 mg/mL IC50 değerleri ile belirgin antioksidan aktivite göstermiştir. ZnO NP’lerin antibakteriyel etkisi Escherichia coli (E. coli), Salmonella Enteritidis (S. enteritidis), Listeria monocytogenes (L. monocytogenes) ve Staphylococcus aureus (S. aureus) olmak üzere dört farklı bakteri türü için mikrodilüsyon tekniği ile incelenmiştir. Elde edilen sonuçlar, ZnO NP’lerin bakteri türleri üzerinde doza bağımlı antibakteriye etki gösterdiğini tespit etmiştir. E. coli için minimum inhibitör konsantrasyon (MİK) değeri 131,8 µg/mL, S. enteritidis için 90,98 µg/mL, L. monocytogenes için 70,51 µg/mL ve S. aureus için 130,4 µg/mL olarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak, ekinezya aracılığıyla elde edilen biyojenik ZnO NP’ler, güçlü antioksidan ve antibakteriyel özellikleriyle biyomedikal uygulamalar için umut vadeden imkanlar sunmaktadır.

Keywords

References

  1. 1. Malik AR, Sharif S, Shaheen F, Khalid M, Iqbal Y, Faisal A, et al. Green synthesis of RGO-ZnO mediated Ocimum basilicum leaves extract nanocomposite for antioxidant, antibacterial, antidiabetic and photocatalytic activity. J Saudi Chem Soc. 2022;26(2):101438. https://doi.org/10.1016/j.jscs.2022.101438
  2. 2. Boroumand Moghaddam A, Namvar F, Moniri M, Md Tahir P, Azizi S, Mohamad R. Nanoparticles Biosynthesized by Fungi and Yeast: A Review of Their Preparation, Properties, and Medical Applications. Molecules. 2015;20(9):16540-65. https://doi.org/10.3390/molecules200916540
  3. 3. Hussain I, Singh NB, Singh A, Singh H, Singh SC. Green synthesis of nanoparticles and its potential application. Biotechnol Lett. 2016;38(4):545-60. https://doi.org/10.1007/s10529-015-2026-7
  4. 4. Gour A, Jain NK. Advances in green synthesis of nanoparticles. Artif Cells, Nanomed, Biotechnol. 2019;47(1):844-51. https://doi.org/10.1080/21691401.2019.1577878
  5. 5. Gebre SH. Bio-inspired Synthesis of Metal and Metal Oxide Nanoparticles: The Key Role of Phytochemicals. J Cluster Sci. 2023;34(2):665-704. https://doi.org/10.1007/s10876-022-02276-9
  6. 6. Stephen A, Seethalakshmi S. Phytochemical Synthesis and Preliminary Characterization of Silver Nanoparticles Using Hesperidin. J Nanosci. 2013;2013(1):126564. https://doi.org/10.1155/2013/126564
  7. 7. Nandhini J, Karthikeyan E, Rajeshkumar S. "Green synthesis of zinc oxide nanoparticles: Eco-friendly advancements for biomedical marvels". Resour Chem Mater. 2024;3(4):294-316. https://doi.org/10.1016/j.recm.2024.05.001
  8. 8. Aydin Acar C, Gencer MA, Pehlivanoglu S, Yesilot S, Donmez S. Green and eco-friendly biosynthesis of zinc oxide nanoparticles using Calendula officinalis flower extract: Wound healing potential and antioxidant activity. Int Wound J. 2024;21(1):e14413. https://doi.org/10.1111/iwj.14413

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Medical Biotechnology (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 22, 2025

Submission Date

April 30, 2025

Acceptance Date

August 24, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 16 Number: 3

APA
Dönmez, S. (2025). Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 16(3), 374-385. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1677233
AMA
1.Dönmez S. Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2025;16(3):374-385. doi:10.22312/sdusbed.1677233
Chicago
Dönmez, Soner. 2025. “Echinacea Purpurea Ekstraktı Ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 (3): 374-85. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1677233.
EndNote
Dönmez S (December 1, 2025) Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 3 374–385.
IEEE
[1]S. Dönmez, “Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, vol. 16, no. 3, pp. 374–385, Dec. 2025, doi: 10.22312/sdusbed.1677233.
ISNAD
Dönmez, Soner. “Echinacea Purpurea Ekstraktı Ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16/3 (December 1, 2025): 374-385. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1677233.
JAMA
1.Dönmez S. Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2025;16:374–385.
MLA
Dönmez, Soner. “Echinacea Purpurea Ekstraktı Ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, vol. 16, no. 3, Dec. 2025, pp. 374-85, doi:10.22312/sdusbed.1677233.
Vancouver
1.Soner Dönmez. Echinacea purpurea Ekstraktı ile Sentezlenen Biyojenik Çinko Oksit Nanopartiküllerin İn Vitro Biyolojik Aktivitelerinin Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2025 Dec. 1;16(3):374-85. doi:10.22312/sdusbed.1677233