Türkçede Sık Kullanılan Harfler ve Öğretilmesi
Abstract
Günümüzde harf öğretimi ilk okuma yazma sürecinin öncelikli ve zorunlu çalışmalarından biri olmaktadır. Harfleri tanıma becerisi üç alt bileşenden oluşmaktadır. Bunlar harfin adını bilme, sesini ayırt etme ve yazılışını öğrenmedir. Okula yeni başlayan öğrencilere harfleri öğretmek için önce harfin adı, sesi ve yazılışı ardından da aralarındaki ilişkiler öğretilmektedir. Bunlar birbirini etkilemekte ve öğrencilerin harfleri tanıma becerilerini geliştirmektedir. Dünyamızdaki harf öğretimi çalışmaları incelendiğinde çeşitli yöntemlerden yararlanıldığı görülmektedir. Son yıllarda ise ilk okuma yazma sürecinde harf öğretimi çalışmalarında harfin adı, sesi, yazım kolaylığı ve dilde kullanım sıklığı ön plana çıkmaktadır. Bu ölçütlerden hareketle öğretilecek harflerin sıralaması yapılmaktadır. Ülkemizde de 2005 yılından bu yana Türkçe öğretim programlarında öğretilecek harflerin sıralaması verilmektedir. Ancak bu sıralamanın 2015 ve 2017 programlarında değiştiği görülmektedir. Bu araştırmada ilk okuma yazma sürecinde etkili bir harf öğretimi için Türkçede sık kullanılan harflerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Türk Dil Kurumu Türkçe Sözlü ile Kişi Adları Sözlüğünden alınan toplam 120.151 kelime ile 788.318 harf incelenmiştir. Türkçede en sık kullanılan sesli harf “a” ve “e”, sessiz harf ise “k” olmaktadır. İlk on sırada “a,e,k,i,l,m,r,n,t,ı” harfleri yer almakta bu harflerle metinlerin yarıdan fazlası yazılmaktadır. Bu durum Türkçenin öğretim üstünlüğünü ortaya koymakta, İngilizceden üstün, Fransızcaya yakın olduğunu göstermektedir. Diğer taraftan Türkçede sesli harfler %41,22 sessiz harfler ise %58,78 oranında kullanılmaktadır. Türkçe sesli ve sessiz harf kullanımı yönüyle İngilizce ve Almancadan üstün Fransızcaya yakındır. Türkçede sık kullanılan harflerin sıralaması “aekilmrntısuydobüşzgçphcvğöfj” şeklindedir. Bu sıralama 2005 Türkçe Öğretim Programında verilen harf öğretimi sıralamasıyla büyük oranda örtüşmektedir. Ancak 2015 ve 2017 Türkçe Öğretim Programlarında verilen harf sıralamasıyla örtüşmemektedir. Etkili bir harf öğretimi için2017 Türkçe Öğretim Programındaki harf sıralamasının dilimizin yapısına uygun düzenlenmesi, öğretilecek harflerin bilimsel araştırmalara dayalı seçilmesi, ders kitap ve materyallerin yenilenmesi, Türkçemizin öğretim üstünlükleri konusunda yeni araştırmaların yapılması önerilmektedir.
Keywords
References
- Briquet-Duhazé, S. (2015). La connaissance du nomdes lettres chez les élèves âgés de 8 à 10 ans. In S. Briquet-Duhazé, C. Ouellet& N. Lavoie. Progrès en lecture-écriture chez des élèves de la maternelleau post-secondaire. Paris: L’Harmattan, Enfance, Éducation et Société, p. 51-64.
- Dehaene, S. (2011). Apprendre à lire. Des sciences cognitives à la salle de classe, Paris: Odile Jacob
- Ecalle, J. (2004). Les connaissances des lettres et l'écriture du prénom chez l'enfant français avant l'enseignement formel de la lecture-écriture. PsychologieCanadienne, 45, 111- 119.
- Foulin, J. N. Ve Pacton, S. (2006). La connaissance du nom des lettres: précurseur de l’apprentissage du son des lettres. Education et Francophonie, 34, 28-55.
- Giezendanner, F. D. (2008). Identification meilleure et Lecture plus rapide en minuscule, Les minuscules augmentent l’identité visuelle des motshttp://icp.ge.ch/sem/cms-spip/spip. php? article 546.
- Güneş, F. (2007). Ses temelli cümle yöntemi ve zihinsel yapılandırma, Ankara: Nobel Yayınları.
- Güneş, F. (2012). Okumada küçük harflerin büyük gücü, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(10),93-108.
- Hillairet de Boisferon, A., Colé, P. ve Gentaz, E. (2010). Connaissance du nom et du son des lettres, habiletés métaphonémiques et capacités de décodage en grande section de maternelle. Psychologie Française, 55, 91-111.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Studies on Education
Journal Section
Research Article
Authors
Firdevs Güneş
*
This is me
0000-0002-9449-8617
Türkiye
Ayşe Derya Işık
0000-0002-9867-0904
Türkiye
Publication Date
March 15, 2018
Submission Date
March 6, 2018
Acceptance Date
March 9, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 3 Number: 1
Cited By
Sound Properties and Training of Turkish
Sınırsız Eğitim ve Araştırma Dergisi
https://doi.org/10.29250/sead.958194İlkokuma Yazma Öğretiminde Ses Yöntemleri
Sınırsız Eğitim ve Araştırma Dergisi
https://doi.org/10.29250/sead.959124Teacher Perspectives on the Challenges Faced by Immigrant Students in the Initial Literacy Learning Process
Sınırsız Eğitim ve Araştırma Dergisi
https://doi.org/10.29250/sead.1356457İstatiksel Kodlama Yöntemlerinin Türkçe ve İngilizce Metinlerde Sıkıştırma Başarımı Karşılaştırma Örneği
Uluslararası Muhendislik Arastirma ve Gelistirme Dergisi
https://doi.org/10.29137/umagd.1294273