SAHİP ATA AİLESİNİN TÜRBESİ VE NADİDE ÇİNİLERİ ÜZERİNE

Abstract

Konya şehir surunun dışında, eski adıyla Larende (Bugün Karaman) yoluna açılan sur kapısının karşında inşa edilmiş olan külliye, cami, türbe, hanikâh, çeşme dükkânlar ve çifte hamamdan müteşekkildir. Sahip Ata Manzumesi’nin bir bölümünü oluşturan türbe, cami ile hanikâhın arasında ve bunlara bitişik durumda; Selçuklu Devletinin ünlü veziri Sahip Ata Fahrettin Ali tarafından kendisi, ailesi ve çocukları için türbeyi yaptırmıştır.

Türbeye açılan kemerin sandukalara bakan batı yüzü üzerinde yer alan kitabeye göre 1283 Nisan’ın başlarında yenilendiği anlaşılan türbe,  künbedle eyvanın terkibinden meydana gelmektedir. Kubbeyle örtülü kare mekânda üçü önde, diğer üçü de arkada olmak üzere altı sanduka bulunmaktadır. Sahip Ata’nın sandukası önde sol başta yer alırken, yanındaki diğer iki sanduka oğullarına, arka sıradakilerden birisi kızı Melike Hatun’a, birisi torununa, sonuncusu da torunlarından birine ait olmalıdır.

 Sahip Ata Türbesi; kubbeli mekânla, dehlizin duvarlarındaki tuğla ve çini dekorasyonun meydana getirdiği bitkisel, geometrik ve yazılı süsleme kompozisyonları, kapısının muhteşem tasarımı, ajurlu pencere şebekeleri, yaldızlı çini sandukaları ve bilhassa da çini sanatının mükemmelliğe ulaştığı görkemli kemeriyle benzersizdir. Selçuklu döneminde bu ihtişama ulaşan bir başka mezar anıtı daha ortaya konmamıştır.

Bu bildiride, başlı başına bir çini müzesi olma özelliğine sahip olan türbe, plan ve mimari özellikleri ayrıntılı olarak tanıtılacaktır. Ayrıca içerisini bezeyen çini süslemeler renk, motif, kompozisyon ve teknik açısından değerlendirilerek dönemi içerisindeki yeri belirtilecektir.

Keywords

• Konya,Sahip Ata Fahreddin Ali,Türbe

References

1. İ.H. Uzunçarşılı, Anadolu Beylikleri ve Akkoyunlu-Karakoyunlu Devletleri, Ankara 1969M. Önder, Mevlana Şehri Konya, Konya 1971Y. Erdemir, Ünlü Selçuklu Veziri Sahib Ata Akşehirli midir?”, I. Uluslararası Nasreddin Hoca Sempozyumu (Bilgi şöleni) (6-7 Temmuz 2005), Akşehir 2005, s.21-29Y. Erdemir, Sırçalı Medrese Mezar Anıtları Müzesi, Konya 2002