TR
EN
Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi için Yeni Triyaj Yönetimi
Abstract
Sağlık sektörü, teknolojik gelişmelerle birlikte hızlı bir dönüşüm geçirmekte ve bu dönüşüm, hastaların daha hızlı, etkili ve kişiselleştirilmiş sağlık hizmetlerine erişim talebini artırmaktadır. Ancak acil servislerde; yetersiz kaynak yönetimi, yanlış triyaj kararları ve bu nedenle uzun bekleme süreleri gibi sorunlar sağlık hizmetlerinin etkinliğini azaltmaktadır. Bu nedenle, acil servislerdeki bekleyen hasta yoğunluğunu ve bekleme sürelerini azaltabilecek ve kaynak kullanımını iyileştirebilecek yeni triyaj yaklaşımlarına ihtiyaç bulunmaktadır. Literatürde, yapay zeka veya kuyruk teorisi kullanan birçok farklı çalışma bulunmaktadır ve bu çalışmalara göre bu yeni nesil yaklaşımların hasta bekleme sürelerini iyileştirmede belirli kazanımlar sağladığı belirtilmektedir. Bu çalışmada ise literatürden farklı olarak, yapay zeka temelli model ve kuyruk teorisi tabanlı analitik analiz yeteneği ile verimli kaynak yönetimi sayesinde acil servislerdeki yoğunluğun azaltılması, bekleme sürelerinin minimize edilmesi ve hastaların sağlık durumlarının anlık olarak takibi amaçlanarak yeni nesil bir sağlık sistemi sunulmaktadır. Bu yeni yapının entegrasyonu ise dijital ikiz kontrolünde gerçekleştirilmektedir. Bu kapsamda yapay zekâ, hastaların anlık ve geçmiş sağlık verilerini birlikte değerlendirerek triyaj önceliğinin belirlenmesinde karar destek mekanizması olarak kullanılmakta kuyruk teorisi ise hasta akışı, bekleme süresi, hizmet kapasitesi ve kaynak kullanımına ilişkin analitik değerlendirmeler sağlayarak sistemin operasyonel verimliliğini artırmaktadır. Hastaların kimlik tespiti ve anlık sağlık parametrelerinin ölçülmesiyle başlayan yeni nesil bir triyaj yönetim sistemi önerilmektedir. Anlık alınan ve geçmiş sağlık verileri kullanılarak Dijital İkiz desteği ile hastanın gelecekteki durumu tahminlenir. Burada önerilen yeni triyaj yönetimi algoritması ile yeşil, sarı veya kırmızı sınıflandırması gerçekleştirilir. Algoritma üzerinde iteratif parametre optimizasyonu uygulanmış ve farklı senaryolarda bekleme süresi performansı değerlendirilmiştir. Burada, kuyruk teorisinden faydalanılarak teori kanalizler yardımıyla hastane kapasitesi uygun bir şekilde değerlendirilmekte ve personel ile kaynak yönetimi optimize edilmektedir. modelin simülasyon testleri sonucunda, önerilen sistemin hasta bekleme sürelerini azaltarak süreleri 30 dakikanın altında tuttuğu görülmüştür. AutoGluon tabanlı sınıflandırma deneyleri ,veri dengeleme stratejilerinin triyaj sınıflandırma başarımı üzerinde belirleyici olduğunu göstermiştir. Özellikle random over sampling ve ADASYN+Tomek Links yaklaşımları, sınıf dengesizliğini azaltarak kırmızı, sarı ve yeşil hasta gruplarının daha tutarlı biçimde ayrıştırılmasına katkı sağlamıştır. Buna ek olarak, MATLAB/Simulink tabanlı kuyruk teorisi analizlerinde ortalama bekleme süreleri yeşil, sarı ve kırmızı kategoriler için sırasıyla yaklaşık 29, 14 ve 7dakika olarak hesaplanmıştır.
Keywords
References
- Sağlık Bakanlığı, T. C. (2023). Covid-19 pandemi sürecine sağlık sisteminin uyumu: Türkiye'deki yoğun bakımlar (tedavi, süreçler, altyapı ve insan gücü), teknik rapor. https://dosyamerkez.saglik.gov.tr/Eklenti/47833/0/tryogunbakimstdr05032024pdf.pdf
- Penverne, Y., Martinez, C., Cellier, N., Pehlivan, C., Jenvrin, J., Savary, D., Debierre, V., Deciron, F., Bichri, A., Lebastard, Q., Montassier, E., Leclere, B., & Fontanili, F. (2024). A simulation based digital twin approach to assessing the organization of response to emergency calls. npj Digital Medicine, 7, 385. https://doi.org/10.1038/s41746-024-01392-2
- Schiza, E. C., Kyprianou, T. C., Petkov, N., & Schizas, C. N. (2019). Proposal for an ehealth based ecosystem serving national healthcare. IEEE Journal of Biomedical and Health Informatics, 23(3), 1346-1357. https://doi.org/10.1109/JBHI.2018.2834230
- Bahiddin, N., Othman, Z. A., Bakar, A. A., & Rahim, N. A. A. (2022). An interrelated decision-making model for an intelligent decision support system in healthcare. IEEE Access, 10, 31660-31676. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2022.3160725
- Chengyu, Y. (2024). U-sort: Utah support for emergency operating room triage. Technical Report UUCS-24-010, School of Computing, University of Utah. https://www-old.cs.utah.edu/docs/techreports/2024/UUCS-24-010.pdf
- Chughtai, S. (2024). Ai-empowered emergency department cutting edge digital medicine. Journal of Pakistan Society of Internal Medicine, 5(4), 758-761. https://doi.org/10.70302/jpsim.v5i4.2481
- Al-Hawawreh, M., & Hossain, M. S. (2024). Digital twin-driven secured edge-private cloud industrial internet of things (iiot) framework. Journal of Network and Computer Applications, 226, 103888. https://doi.org/10.1016/j.jnca.2024.103888
- Li, Z., Xue, T., Yu, L., & Yang, B. (2023). Performance analysis of virtual-real synchronization in digital twin network: Trade-offs between timeliness, distortion, and sustainability. In 2023 3rd International Conference on Intelligent Communications and Computing (ICC), 289-295. https://doi.org/10.1109/ICC59986.2023.10420950
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Software Engineering (Other)
Journal Section
Research Article
Publication Date
June 26, 2026
Submission Date
August 14, 2025
Acceptance Date
April 16, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 11 Number: 1
APA
Gider, M., & Erel-ozcevik, M. (2026). Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi için Yeni Triyaj Yönetimi. Sinop Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 11(1), 296-320. https://doi.org/10.33484/sinopfbd.1764220
AMA
1.Gider M, Erel-ozcevik M. Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi için Yeni Triyaj Yönetimi. Sinop Uni J Nat Sci. 2026;11(1):296-320. doi:10.33484/sinopfbd.1764220
Chicago
Gider, Muhammed, and Muge Erel-ozcevik. 2026. “Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi Için Yeni Triyaj Yönetimi”. Sinop Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 11 (1): 296-320. https://doi.org/10.33484/sinopfbd.1764220.
EndNote
Gider M, Erel-ozcevik M (June 1, 2026) Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi için Yeni Triyaj Yönetimi. Sinop Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 11 1 296–320.
IEEE
[1]M. Gider and M. Erel-ozcevik, “Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi için Yeni Triyaj Yönetimi”, Sinop Uni J Nat Sci, vol. 11, no. 1, pp. 296–320, June 2026, doi: 10.33484/sinopfbd.1764220.
ISNAD
Gider, Muhammed - Erel-ozcevik, Muge. “Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi Için Yeni Triyaj Yönetimi”. Sinop Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 11/1 (June 1, 2026): 296-320. https://doi.org/10.33484/sinopfbd.1764220.
JAMA
1.Gider M, Erel-ozcevik M. Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi için Yeni Triyaj Yönetimi. Sinop Uni J Nat Sci. 2026;11:296–320.
MLA
Gider, Muhammed, and Muge Erel-ozcevik. “Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi Için Yeni Triyaj Yönetimi”. Sinop Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, vol. 11, no. 1, June 2026, pp. 296-20, doi:10.33484/sinopfbd.1764220.
Vancouver
1.Muhammed Gider, Muge Erel-ozcevik. Dijital İkiz Kontrollü Sağlık Sistemi için Yeni Triyaj Yönetimi. Sinop Uni J Nat Sci. 2026 Jun. 1;11(1):296-320. doi:10.33484/sinopfbd.1764220
