I. DÜNYA SAVAŞI’NDA EYNESİL YÖRESİNDE RUS İŞGALİNİN ANILARA YANSIMALARI
Öz
Birinci Dünya Savaşı’nın başlamasıyla, Anadolu’da genel olarak ekonomik ve toplumsal düzen bozulmuştur. Osmanlı Devleti’nin askeri, siyasi ve mali bakımdan güçsüz düşmesi, Osmanlı toplumunun her kesimini derinden etkilemiştir. Ayrıca Avrupalı devletlerle birlikte Rusya’nın Anadolu üzerindeki planları, I. Dünya Savaşı sırası ve sonrasında uygulamaya geçirilmiştir. Osmanlı askeri güçlerinin Kafkas harekâtı başarısızlıkla sonuçlanınca Ruslar, Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz’deki çoğu Türk şehrini işgal etmişlerdir. Eynesil de Temmuz 1916’da Rusların işgaline maruz kalmıştır. Rus güçleri, Eynesil ve bağlı bulunduğu Görele yöresinde Rus güçleri kendilerine direnen birçok sivili katletmiştir. İşgalle birlikte yörede zulüm, işkence ve katliamların bilançosu hayli büyük olmuştur. Yörede işgal güçlerinin insanlık dışı eylemlerine maruz kalanlar yalnızca siviller değildir; meskenler, tarlalar, mezarlıklar ve hayvanlar da Rusların hunhar saldırılarının hedefi olmuştur. Döneme dair kişisel tanıklıklar, mektup ve hatıratlar o günlerde yaşananları aktarmada önemli verilerdir. İşgalin başlamasıyla Eynesil yöresinden batıdaki ilçelere göç hareketleri başlamıştır. Çoğu Eynesilli göç yollarında yaşamını yitirmiştir. Açlık, kıtlık ve salgın hastalıklar, halk arasında “muhacirlik yılları” olarak bilinen döneme en az savaş kadar etki etmiştir. Bu çalışmada Eynesil’in söz konusu süreçteki durumuna dair önemli bilgiler aktarılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Yazılı Eserler
- Akbulut, Ömer, Trabzon: Cumhuriyetten Evvel Tarih ve Valiler-I, İstikbal Matbaası, Trabzon 1955.
- Aksoy, Volkan, “Birinci Dünya Savaşı Hükümetin Trabzon Muhacirlerine Yaptığı Yardımlar ve Yörenin İçinde Bulunduğu Durum”, Karadeniz İncelemeleri Dergisi, Sayı: 17, 2014, s. 113-134.
- Aksoy, Volkan, “Trabzon’da Rus İşgali ve Muhaceret (1916-1918)", 100. Yılı Münasebetiyle I. Dünya Savaşı’nda Kafkas (Doğu) Cephesi Uluslararası Sempozyumu (25-27 Eylül 2014), Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları, Ankara 2015, s. 831-856.
- Alpaslan, Teoman, Topal Osman Ağa, Kum Saati Yayınları, İstanbul 2007.
- Arslan, Mustafa, Görele, San Matbaası, Ankara 1973.
- Aydın, Mahir, “Rusya’nın Çanakkale İntikamı: Karadeniz Bombardımanı”, Giresun ve Doğu Karadeniz Sosyal Bilimler Sempozyumu (09-11 Ekim 2008) Bildiriler Kitabı-I, Giresun Belediyesi Yayınları, Ankara 2009, s. 571-576.
- Aygün, Necmettin, Onsekizinci Yüzyılda Trabzon’da Ticaret, Serander Yayınları, Trabzon 2005.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Mevlüt Kaya
*
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
12 Kasım 2018
Gönderilme Tarihi
6 Ağustos 2018
Kabul Tarihi
3 Kasım 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 2 Sayı: 3