DEMOGRAFİK DÖNÜŞÜMÜN MİLLİ GELİR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: PANEL VERİ ANALİZİ

Öz

Nüfus yapısı içerisinde ölüm oranlarındaki ve doğurganlık oranlarındaki azalma demografik geçiş olarak adlandırılmaktadır. Bu geçiş süreci 1900’lü yılların başı ve sonu arasında tüm dünya genelinde başlamıştır. Demografik dönüşümle birlikte oluşan nüfusun yaş yapısındaki değişiklikler tüketim, tasarruf, yatırım kalıplarını değiştirmektedir. Aynı zamanda bu durum işgücü piyasası, eğitim, sağlık ve istihdam politikalarını da etkileyerek ekonomik büyüme üzerinde değişikliklere yol açabilmektedir. Bu çalışmanın amacı nüfus yapısındaki değişikliklerin ülkelerin milli geliri üzerindeki etkisini ampirik olarak araştırmaktır. Bu amaçla 1995-2017 yılları arasında Bulgaristan, Romanya, Polonya, Litvanya, Letonya ve Türkiye’den oluşan ülke grubuna panel veri analizi uygulanmıştır. Ülkeler Türkiye’nin demografik yapısına benzeyen Avrupa Birliği üyesi ülkelerinden seçilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre nüfusun büyüme oranı milli geliri negatif yönde etkilemektedir. Buna ek olarak 15-65 yaş grubu ve 65 yaş üstü nüfus milli geliri olumlu yönde etkilemektedir. Bu etkilerin tamamı istatistiki olarak anlamlı bulunmuştur

Anahtar Kelimeler

• demografik dönüşüm
• milli gelir
• yaşlanma
• panel analiz

The Effect Of Demographic Transformation On National Income: Panel Data Analysis

Öz

The decrease in mortality and fertility rates within the population structure is called demographic transition This transition period started all over the world between the beginning and the end of the 1900s. Changes in the age structure of the population that occur with demographic transformation change consumption, saving and investment patterns. At the same time, this situation can lead to changes in economic growth by affecting the labor market, education, health and employment policies. The aim of this study is to investigate empirically the impact of changes in population structure on national income of countries. Bulgaria between 1995-2017 years for this purpose, Romania, Poland, Lithuania, Latvia and Turkey group of countries panel data analysis was conducted. Countries Turkey's demographic structure resembling were selected from European Union member countries. According to the results, population growth affects the national income negatively. In addition, population growth in the 15-65 age group and population above the age of 65 affected the national income positively. All of these effects were statistically significant.

Anahtar Kelimeler

• demographic transformation
• national income
• panel data

Kaynakça

1. Bloom E. D., Canning, D. ve Sevilla, J. ( 2002. The Demographic Dividend, A New Perspective on the Economic Consequences of Population Change. Paper 8808, RAND Corporation, Santa Monica, C.A.
2. Bloom, D. E., D. Canning, and G. Fink (2011). Implications of Population Aging For Economic Growth. NBER Working Paper No. 16705.
3. Bloom, D.E., Canning, D. and Finlay, J. E.. (2010). Population Aging And Economic Growth in Asia. The Economic Consequences Of Demographic Change in East Asia. NBER-EASE, Volume 19, 61 – 89.
4. Cillov, H. (1974). Türkiye Nüfusundaki Gelişmeler ve Bu Gelişmeye Etken olan Amiller. Hacettepe Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, cilt 6, 2-13.
5. Danış, D. (2018). Demografi: Nüfus Meselesine Sosyolojik Bir Bakış. Türkiye Bilimler Akademisi, Ulusal Açık Ders Malzemeleri. Erişim adresi: http://www.acikders.org.tr/course/view.php?id=86, (05 Ocak 2020)
6. Erdönmez, P.A. (2007). Küresel Demografik Değişim Süreci ve finansal sektör üzerindeki etkileri. Bankacılar dergisi, 62: 59-70.
7. Fougere, M. ve Merette, M. (1991). Population Ageing and Economic Growth in Seven OECD Countries. Economic Studies and Policy Analysis Division Department of Finance, Kanada: 411-427.
8. Futagami, K. ve Nakajima, T. (2001). Population Aging and Economic Growth. Journal of Macroeconomics, Vol: 23, No: 1: 31-44.

9. Günsoy G. ve Tekeli S. (2015). Nüfusun Yaşlanması ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Üzerine Bir Analiz. Amme İdaresi Dergisi, Vol. 48, 35-87.
10. Gürsoy Çuhadar, S. ve Lordoğlu, K. (2016). Demografik Dönüşüm Sürecinde Türkiye’de Yaşlanma ve Sorunlar. İ.Ü. Siyasal İlgiler Fakültesi Dergisi, No:54, 63-80.
11. Kalkınma Bakanlığı (2014). 10. Kalkınma Planı,. Yaşlanma Özel İhtisas Komisyonu Raporu, Ankara.
12. Karaca, S. (2018). Demografik Dönüşümün Muhtemel İktisadi Etkileri. Analist, 36-39. Erişim adresi: https://www.academia.edu/6893295/Demografik_D%C3%B6n%C3%BC%C5%9F%C3%BCm%C3%BCn_Muhtemel_%C4%B0ktisadi_Etkileri (02.01.2018).
13. Kaya, V. ve Yalçınkaya Ö. (2014). Nüfus Ekonomik Büyüme Kaynağı Olabilir Mi?: En Az Üç Çocuk Politikasına Tarihsel Bir Bakış. Atatürk Üniversitesi İİBF Dergisi, C:28, Sayı:1, 165-198.
14. Kinsella, K., He, W., (2009). An Aging World: 2008, U.S. Census Bureau, International Population Reports, Washington, DC, Government Printing Office, P95/09-1. Lee, H-H. and Shin, K. (2019). Nonlinear Effects Of Population Aging On Economic Growth? Hitotsubashi Institute for Advanced Study, , Hitotsubashi University , 2-1, HIAS-E-86
15. Lee, H.-H. and Huh, H.-S. and Lee, Y.-Y. and Lim, J.-Y., (2013). Effects of Population Aging on Economic Growth: A Panel Analysis (November 29, 2013). Seoul Journal of Economics 26 : 401-432, Erişim Adresi: https://ssrn.com/abstract=2364194.
16. Li, X., Li Z. and Chan M-w. L. (2012). Demographic Change, Savings, Investment, and Economic Growth, Chinese Economy, 45:2, 5-20,
17. Maestas N., K. J. Mullen ve D. Powell (2016). The Effect Of Populatıon Agıng On Economıc Growth. The Labor Force And Productıvıty. Working Paper No: 22452, http://www.nber.org/papers/w22452
18. Miri, N. ve Maddah, M. (2018). The effect of Age Structure Of The Population on Economic Growth in Iran Using The ARDL Approach. AIP Conference Proceedings 1978; https://doi.org/10.1063/1.5043839.
19. Özbay, F. (2015). Dünden Bugüne Aile, Kent Ve Nüfus. İletişim Yayınları. Ankara.
20. Pham T. N. and Vo, D. H. (2019). Aging Population And Economic Growth İN DEVELOPİNG Countries: A Quantile Regression Approach. Business And Economics Research Group, Munich Personal Repec Archive Paper no. 103279.
21. Prettner, K. (2009). Population Ageing and Endogenous Economic Growth. VID Working Paper, (8), 1-30
22. Reher, D.S. (2004). The Demographic Transition Revisited as a Global Process. Population, Space and Place, 10, 19-41.
23. Sertkaya Doğan, Ö. ve Bostan, H. (2019). Türkiye’nin Demografik Dönüşümü ve Nüfus Projeksiyonlarına Göre Fırsatlar. Doğu Coğrafya Dergisi: Haziran-2019, Yıl:24, Sayı: 41, 61-90
24. Sertkaya Doğan, Ö. (2018). Türkiye’ye 2040 ve 2060 nüfus projeksiyonlarına göre demografik fırsatlar. Tidsad, 5 (18), 26-42.
25. Telatar, O. M.ve Terzi, H. (2010), Nüfus ve Eğitimin Ekonomik Büyümeye Etkisi: Türkiye Üzerine Bir İnceleme. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 24, Sayı 2, 197-214.
26. Thuku, G. K., Paul, G. and Almadi, O. (2013). The İmpact of Population Change On Economic Growth in Kenya . International Journal of Economics and Management Science, Vol. 2, No. 06, 43-60
27. Yoon J. W., Kim, J., and Lee, J. (2014). Impact of Demographic Changes On Inflation And The Macroeconomy. IMF Working Paper, WP/14/210.
28. Yüceşahin, M.M, (2011). Küresel Bir Süreç Olarak Demografik Dönüşüm: Mekansal bir Değerlendirme. Coğrafi Bilimler Dergisi, 9(1), 11-27.
29. Yüksel, Y. (2007). Türkiye’de Demografik Geçiş Süreci Ve Sosyal Politikalar. DPT Sosyal Sektörler ve Koordinasyon Genel Müdürlüğü, (DPT Uzmanlık Tezleri), Yayın No: 2732, Ankara.